USTAWA z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowe j
Dział I Przepisy ogólne
Art. 1.
1. Ustawa określa warunki wykonywania:
1) działalności w zakresie ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń maj ą tkowych;
2) działalności reasekuracyjnej.
2. Ustawa określa także zasady:
1) wykonywania zawodu aktuariusza;
2) sprawowania nadzoru ubezpieczeniowe go;
3) organizacji i funkcjonowania ubezpieczeniowe go samorz ą du gospodarczego.
Art. 2.
1. Określenia użyte w ustawie oznaczaj ą :
1) biuro narodowe - biuro narodowe w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003
r. o ubezpieczenia ch obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym
i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych;
1a) cedent - zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, który w zwi ą zku z
wykonywan ą działalności ą ubezpieczeniow ą lub reasekuracyjn ą ceduje ryzyko
na zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność
reasekuracyjn ą ;
2) duże ryzyka -ryzyka, o których mowa w dziale II zał ą cznika do ustawy:
a) grupy 47, 11, 12,
b) grupy 14, 15 w przypadku gdy ubezpieczaj ą cy wykonuje działalność
gospodarcz ą lub wolny zawód, a ryzyko wi ą że się z t ą
działalności ą ,
c) grupy 8, 9, 13, 16 w przypadku gdy ubezpieczaj ą cy przekracza co
najmniej dwa z następuj ą cych kryteriów w roku obrotowym:
- suma bilansowa wynosi 6,2 mln euro,
- obroty netto wynosz ą 12,8 mln euro,
- średnia ilość pracowników wynosi 250 osób,
jeżeli ubezpieczaj ą cy należy do grupy kapitałowej, dla której przygotowywane
jest sprawozdanie skonsolidowane w rozumieniu ustawy z dnia
29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223,
Nr 157, poz. 1241 i Nr 165, poz. 1316), powyższe kryteria oceniane będ ą
na podstawie sprawozdania skonsolidowanego;
2a) firma inwestycyjna firmę inwestycyjn ą w rozumieniu ustawy z dnia 15
kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniaj ą cym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi
wchodz ą cymi w skład konglomeratu finansowego (Dz. U. Nr 83, poz. 719,
z 2006 r. Nr 157, poz. 1119 oraz z 2009 r. Nr 42, poz. 341), zwanej dalej
ustaw ą o nadzorze uzupełniaj ą cym;
3) główny oddział - oddział, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o
swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095, z
późn. zm.3)), zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym
państwem członkowskim Unii Europejskiej albo zakładu reasekuracji
maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym państwem członkowskim Unii
Europejskiej;
3a) instytucja kredytowa - instytucję kredytow ą w rozumieniu ustawy o nadzorze
uzupełniaj ą cym;
4) koasekuracja - umowę ubezpieczenia , na podstawie której co najmniej dwa
zakłady ubezpieczeń działaj ą c w porozumieniu zobowi ą zuj ą się do spełnienia
określonego świadczenia w przypadku zajścia, przewidzianego w umowie,
zdarzenia losowego;
5) krajowy zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę, w rozumieniu ustawy z dnia 2
lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, z siedzib ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5a) konglomerat finansowy konglomerat finansowy w rozumieniu ustawy o
nadzorze uzupełniającym;
5b) mieszany dominujący podmiot ubezpieczeniowy podmiot dominujący,
który nie jest:
a) zakładem ubezpieczeń,
b) zakładem reasekuracji,
c) dominującym podmiotem ubezpieczeniowym,
d) dominującym podmiotem nieregulowanym w rozumieniu ustawy o
nadzorze uzupełniającym
- jeżeli przynajmniej jednym z jego podmiotów zależnych jest zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji; za mieszany dominuj ą cy podmiot
ubezpieczeniowy nie uważa się Skarbu Państwa;
5c) nadzór dodatkowy nadzór w zakresie wynikaj ą cych z przepisów prawa
polskiego lub prawa państwa członkowskiego Unii Europejskiej uprawnień
i obowi ą zków krajowego zakładu ubezpieczeń, krajowego zakładu reasekuracji,
zagranicznego zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w państwie
członkowskim Unii Europejskiej lub zagranicznego zakładu reasekuracji
maj ą cego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej, który:
a) jest podmiotem dominuj ą cym wobec innego zakładu ubezpieczeń lub
zakładu reasekuracji lub posiada udział w innym zakładzie ubezpieczeń
lub zakładzie reasekuracji, lub jest w inny sposób blisko powi ą zany z
innym zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji lub
b) jest podmiotem zależnym od dominuj ą cego podmiotu ubezpieczeniowe go
lub zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym
państwem członkowskim Unii Europejskiej lub zakładu reasekuracji
maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym państwem członkowskim
Unii Europejskiej, lub
c) jest podmiotem zależnym od mieszanego dominuj ą cego podmiotu
ubezpieczeniowe go;
6) oddział - oddział, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie
działalności gospodarczej, zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w państwie
członkowskim Unii Europejskiej albo zakładu reasekuracji maj ą cego
siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej;
7) organ nadzoru - Komisję Nadzoru Finansowego, o której mowa w ustawie z
dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157,
poz. 1119, z późn. zm.4));
7a) państwo członkowskie Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka - państwo
członkowskie Unii Europejskiej, w którym:
a) znajduje się nieruchomość wraz z częściami składowymi i przynależnościami
oraz znajduj ą cym się w niej mieniem, o ile mienie to jest objęte
t ą sam ą umow ą ubezpieczenia co nieruchomość,
b) jest zarejestrowany pojazd mechaniczny, w przypadku gdy umowa
ubezpieczenia dotyczy pojazdu mechanicznego, z zastrzeżeniem lit. c,
c) pojazd mechaniczny ma być zarejestrowany, w przypadku gdy pojazd
mechaniczny został nabyty w państwie członkowskim Unii Europejskiej
innym niż to, w którym ma być zarejestrowany, ale nie dłużej niż
przez okres 30 dni od dnia objęcia pojazdu mechanicznego w posiadanie
przez jego nabywcę,
d) została zawarta umowa ubezpieczenia , na okres nie dłuższy niż 4 miesiące,
dotycząca ubezpieczenia związanego z podróżą, niezależnie od
grupy określonej w załączniku do ustawy,
e) ubezpieczający będący osobą fizyczną ma stałe miejsce zamieszkania,
f) ubezpieczający będący osobą prawną ma siedzibę jednostki organizacyjnej
objętej umową ubezpieczenia ;
8) podmiot dominujący - podmiot dominujący w rozumieniu ustawy z dnia 29
lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. z 2009 r. Nr 185, poz. 1439);
8a) podmiot zależny podmiot zależny w rozumieniu ustawy o ofercie publicznej
i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych;
9) (uchylony);
10) reprezentant do spraw roszczeń - reprezentanta do spraw roszczeń w rozumieniu
ustawy o ubezpieczenia ch obowiązkowych, Ubezpieczeniowym
Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych;
10a) rodzaje reasekuracji:
a) reasekuracja ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika
do ustawy,
b) reasekuracja pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń
majątkowych, o których mowa w dziale II załącznika do ustawy;
11) spółka publiczna - spółkę publiczną w rozumieniu ustawy o ofercie publicznej
i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych;
12) ubezpieczeniowa grupa kapitałowa grupę podmiotów, w skład której
wchodzi zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji podlegający nadzorowi
dodatkowemu oraz co najmniej:
a) jeden z podmiotów, o którym mowa w pkt 5c lit. ac, a także
b) podmioty będące podmiotami zależnymi, podmiotami ze znaczącym
udziałem kapitałowym lub w inny sposób blisko powiązane z zakładem
ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji podlegającym nadzorowi dodatkowemu,
c) podmioty dominujące, posiadające znaczący udział kapitałowy lub w
inny sposób blisko powiązane z zakładem ubezpieczeń lub zakładem
reasekuracji podlegającym nadzorowi dodatkowemu,
d) podmioty będące podmiotami zależnymi, podmiotami ze znaczącym
udziałem kapitałowym lub w inny sposób blisko powiązane z podmiotami,
o których mowa w lit. c;
13) ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy - w ubezpieczeniu, o którym mowa
w dziale I grupa 3 załącznika do ustawy, wydzielony fundusz aktywów, stanowiący
rezerwę tworzoną ze składek ubezpieczeniowych , inwestowany w
sposób określony w umowie ubezpieczenia ;
a) który posiada znacz ą ce udziały kapitałowe w podmiotach zależnych
oraz
b) którego podmiotami zależnymi s ą wył ą cznie lub w większości zakłady
ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji, a przynajmniej jednym z tych
zakładów jest krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji
lub zagraniczny zakład ubezpieczeń, który uzyskał zezwolenie w
jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej, lub zagraniczny zakład
reasekuracji, który uzyskał zezwolenie w jednym z państw członkowskich
Unii Europejskiej;
13b) znacz ą cy udział kapitałowy - znacz ą cy udział kapitałowy w rozumieniu
ustawy o nadzorze uzupełniaj ą cym;
14) Urz ą d Urz ą d Komisji Nadzoru Finansowego;
15) zagraniczny ubezpieczeniowy fundusz gwarancyjny - podmiot, którego
siedziba znajduje się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gwarantuj ą cy
zaspokojenie roszczeń z tytułu obowi ą zkowego ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w przypadku
niespełnienia obowi ą zku ubezpieczenia lub nieustalenia sprawcy szkody;
16) zagraniczny zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę zagranicznego, w rozumieniu
ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej,
wykonuj ą cego działalność ubezpieczeniow ą ;
16a) krajowy zakład reasekuracji - przedsiębiorcę, w rozumieniu ustawy z dnia
2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, z siedzib ą na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
16b) zagraniczny zakład reasekuracji - przedsiębiorcę zagranicznego, w rozumieniu
ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej,
wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą ;
17) bliskie powi ą zania - bliskie powi ą zania w rozumieniu ustawy o nadzorze
uzupełniaj ą cym;
18) zdarzenie losowe - niezależne od woli ubezpieczaj ą cego zdarzenie przyszłe
i niepewne, którego nast ą pienie powoduje uszczerbek w dobrach osobistych
lub w dobrach maj ą tkowych albo zwiększenie potrzeb maj ą tkowych
po stronie ubezpieczaj ą cego lub innej osoby objętej ochron ą ubezpieczeniow ą .
2. Ilekroć w ustawie, jest mowa o państwach członkowskich Unii Europejskiej należy
przez to rozumieć także państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
Art. 3.
1. Przez działalność ubezpieczeniow ą rozumie się wykonywanie czynności ubezpieczeniowych
zwi ą zanych z oferowaniem i udzielaniem ochrony na wypadek
ryzyka wyst ą pienia skutków zdarzeń losowych.
1a. Przez działalność reasekuracyjn ą rozumie się wykonywanie czynności zwi ą zanych
z przyjmowaniem ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez
zakład reasekuracji oraz dalsze cedowanie przyjętego ryzyka, w szczególności:
1) zawieranie i wykonywanie umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji;
2) składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne
świadczenia należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1;
3) ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których
mowa w pkt 1;
4) wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o
których mowa w pkt 1;
5) prowadzenie kontroli przestrzegania przez cedentów warunków umów, o
których mowa w pkt 1.
2. Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać innej działalności poza działalności ą
ubezpieczeniow ą i bezpośrednio z ni ą zwi ą zan ą , z zastrzeżeniem ust. 2c i 8 oraz
art. 26 ust. 1.
2a. Zakład reasekuracji nie może wykonywać innej działalności poza działalności ą
reasekuracyjn ą i czynnościami bezpośrednio z ni ą zwi ą zanymi.
2b. Czynnościami bezpośrednio zwi ą zanymi z działalności ą reasekuracyjn ą s ą
w
szczególności czynności w zakresie doradztwa statystycznego, doradztwa aktuarialnego,
analizy ryzyka, badań na rzecz klientów, lokowania środków zakładu
reasekuracji, a także czynności zapobiegania powstawaniu lub zmniejszeniu
skutków wypadków ubezpieczeniowych lub finansowanie tych działań z funduszu
prewencyjnego.
2c. Zakład ubezpieczeń działaj ą cy jako zakład ubezpieczeń i reasekuracji może
wykonywać również działalność, o której mowa w ust. 1a i 2b.
3. Czynnościami ubezpieczeniowymi, o których mowa w ust. 1, s ą :
1) zawieranie umów ubezpieczenia , umów gwarancji ubezpieczeniowych lub
zlecanie ich zawierania uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w
rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym
(Dz. U. Nr 124, poz. 1154, z późn. zm.5)), a także wykonywanie tych
umów;
1a) zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym
w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie
ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania
ryzyka z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych
(reasekuracja bierna);
2) składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne
świadczenia należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 1a;
3) ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których
mowa w pkt 1 i 1a;
4) ustanawianie w drodze czynności cywilnoprawnych zabezpieczeń rzeczowych
lub osobistych, jeżeli s ą
one bezpośrednio zwi ą zane z zawieraniem
umów, o których mowa w pkt 1 i 1a.
4. Czynnościami ubezpieczeniowymi s ą
również:
1) ocena ryzyka w ubezpieczenia ch osobowych i ubezpieczenia ch maj ą tkowych
oraz w umowach gwarancji ubezpieczeniowych ;
2) wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o
których mowa w ust. 3 pkt 1 i 1a;
3) przejmowanie i zbywanie przedmiotów lub praw nabytych przez zakład
ubezpieczeń w związku z wykonywaniem umowy ubezpieczenia lub umowy
gwarancji ubezpieczeniowe j;
4) prowadzenie kontroli przestrzegania przez ubezpieczających lub ubezpieczonych,
zastrzeżonych w umowie lub w ogólnych warunkach ubezpieczeń,
obowiązków i zasad bezpieczeństwa odnoszących się do przedmiotów objętych
ochroną ubezpieczeniową;
5) prowadzenie postępowań regresowych oraz postępowań windykacyjnych
zwi ą zanych z wykonywaniem:
a) umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych ,
b) umów reasekuracji w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia
i umów gwarancji ubezpieczeniowych ;
6) lokowanie środków zakładu ubezpieczeń;
7) wykonywanie innych czynności określonych w przepisach innych ustaw.
5. Czynnościami ubezpieczeniowymi s ą
także następuj ą ce czynności, jeżeli s ą
wykonywane
przez zakład ubezpieczeń:
1) ustalanie przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych;
2) ustalanie wysokości szkód oraz rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń
należnych uprawnionym z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji
ubezpieczeniowych ;
3) ustalanie wartości przedmiotu ubezpieczenia ;
4) czynności zapobiegania powstawaniu albo zmniejszeniu skutków wypadków
ubezpieczeniowych lub finansowanie tych działań z funduszu prewencyjnego.
6. Zakład ubezpieczeń może zlecać wykonanie czynności, o których mowa w ust. 4
pkt 16 oraz ust. 5, innym podmiotom. Czynności, o których mowa w ust. 4 pkt
16 oraz ust. 5, wykonywane przez te podmioty s ą
traktowane jak czynności
ubezpieczeniowe , w zakresie, w jakim s ą
wykonywane w imieniu i na rzecz zakładu
ubezpieczeń.
7. Czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 2 i 5 oraz ust. 5 pkt 1 i 2, uważa się za
czynności ubezpieczeniowe także wtedy, gdy ich wykonywania podejmuje się
zakład ubezpieczeń na wniosek innego zakładu ubezpieczeń, ubezpieczeniowe go
Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
lub uprawnionego z tytułu umów, o których mowa w ust. 3 pkt 1, także
gdy umowy te zawarte s ą z innym zakładem ubezpieczeń.
8. Zakład ubezpieczeń może bezpośrednio lub poprzez pośredników ubezpieczeniowych
ustanowionych na podstawie odrębnych przepisów:
1) wykonywać działalność akwizycyjn ą na rzecz otwartych funduszy emerytalnych,
zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i
funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 159, poz.
1667, z późn. zm.6));
2) pośredniczyć w imieniu lub na rzecz podmiotów wykonuj ą cych czynności
bankowe określone w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665, z późn. zm.7)), zwanej
dalej ustawą Prawo bankowe, przy zawieraniu umów w ramach wykonywania
tych czynności, na zasadach określonych w ustawie Prawo bankowe;
3) pośredniczyć w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa funduszy
inwestycyjnych lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych, funduszy
inwestycyjnych otwartych z siedzib ą w państwach członkowskich Unii Europejskiej
oraz funduszy inwestycyjnych otwartych z siedzib ą w państwach
należ ą cych do OECD innych niż państwo członkowskie Unii Europejskiej,
na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach
inwestycyjnych (Dz. U. Nr 146, poz. 1546, z późn. zm.8)).
9. Zakład ubezpieczeń może zlecić, w formie pisemnej, innym podmiotom wykonywanie
czynności, o których mowa w ust. 3 pkt 2.
10. O zawarciu zlecenia, o którym mowa w ust. 9, zakład ubezpieczeń niezwłocznie
informuje organ nadzoru.
Art. 4.
Ustala się podział ubezpieczeń według działów, grup i rodzajów ryzyka określony w
zał ą czniku do ustawy.
Dział II
Działalność ubezpieczeniowa
Rozdział 1
Zasady wykonywania działalności ubezpieczeniowe j
Art. 5.
Zakład ubezpieczeń może wykonywać działalność ubezpieczeniow ą wył ą cznie w
formie spółki akcyjnej albo towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
Art. 6.
1. Wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2. Działalność ubezpieczeniową wykonuje zakład ubezpieczeń działający jako zakład
ubezpieczeń albo zakład ubezpieczeń i reasekuracji.
3. Zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność w formie spółki akcyjnej ma obowi ą zek
i wył ą czne prawo używania w nazwie lub firmie wyrazów towarzystwo
ubezpieczeń, zakład ubezpieczeń, towarzystwo ubezpieczeń i reasekuracji,
zakład ubezpieczeń i reasekuracji. Dopuszczalne jest używanie w obrocie odpowiednio
skrótów TU, ZU, TUiR, ZUiR.
4. Zakład ubezpieczeń, w formie towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, ma obowi ą zek
i wył ą czne prawo używania w nazwie wyrazów towarzystwo ubezpieczeń
wzajemnych. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu TUW.
Art. 7.
Organ nadzoru może być uczestnikiem postępowania rejestrowego dotycz ą cego zakładu
ubezpieczeń.
Art. 8.
1. Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać jednocześnie działalności, o której
mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, oraz w dziale II zał ą cznika do ustawy.
2. Zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność, o której mowa w dziale I zał ą cznika
do ustawy, używa w nazwie lub firmie wyrazy wyróżniaj ą ce ten rodzaj działalności.
Art. 9.
Powództwo o roszczenia wynikaj ą ce z umów ubezpieczenia można wytoczyć albo
według przepisów o właściwości ogólnej albo przed s ą d właściwy dla miejsca zamieszkania
lub siedziby ubezpieczaj ą cego, ubezpieczonego, uposażonego lub
uprawnionego z umowy ubezpieczenia .
Art. 10.
1. Krajowy lub zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność ubezpieczeniow ą
w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów
mechanicznych za szkody powstałe w zwi ą zku z ruchem tych pojazdów
staje się członkiem:
1) ubezpieczeniowe go Funduszu Gwarancyjnego z dniem zawarcia pierwszej
umowy w tej grupie ubezpieczenia , oraz
2) Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych:
a) w przypadku krajowego zakładu ubezpieczeń z dniem uzyskania zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j,
b) w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w
państwie członkowskim Unii Europejskiej z dniem złożenia deklaracji
członkowskiej,
c) w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w
państwie niebęd ą cym państwem członkowskim Unii Europejskiej z
dniem uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny oddział.
2. Krajowy zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy
działalność ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego staje się członkiem ubezpieczeniowe go Funduszu Gwarancyjnego z dniem zawarcia pierwszej umowy w tego rodzaju ubezpieczeniu.
Art. 11.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j przez krajowy zakład ubezpieczeń lub
zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega nadzorowi
organu nadzoru.
Art. 12.
1. Zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowe j na podstawie umowy
ubezpieczenia zawartej z ubezpieczaj ą cym.
2. Umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów
ustawy o ubezpieczenia ch obowi ą zkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym
i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
3. Ogólne warunki ubezpieczenia oraz umowa ubezpieczenia powinny być formułowane
jednoznacznie i w sposób zrozumiały.
4. Postanowienia sformułowane niejednoznacznie interpretuje się na korzyść ubezpieczaj ą cego,
ubezpieczonego, uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia .
Art. 12a.
Ogólne warunki ubezpieczenia określaj ą w szczególności:
1) rodzaj ubezpieczenia i jego przedmiot;
2) warunki zmiany sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej, jeżeli ogólne
warunki ubezpieczenia tak ą zmianę przewiduj ą ;
3) prawa i obowi ą zki każdej ze stron umowy ubezpieczenia ;
4) zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń;
5) przy ubezpieczenia ch maj ą tkowych sposób ustalania rozmiaru szkody;
6) sposób określania sumy odszkodowania lub innego świadczenia, jeżeli
ogólne warunki ubezpieczenia przewiduj ą odstępstwa od zasad ogólnych;
7) sposób ustalania i opłacania składki ubezpieczeniowe j;
8) metodę i sposób indeksacji składek, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia in
deksację przewiduj ą ;
9) tryb i warunki dokonania zmiany umowy ubezpieczenia zawartej na czas
nieokreślony;
10) przesłanki i terminy wypowiedzenia umowy przez każd ą ze stron, a także
tryb i warunki wypowiedzenia, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia przewiduj ą
tak ą możliwość.
Art. 13.
1. W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, zakład
ubezpieczeń jest obowi ą zany do zawarcia w umowie ubezpieczenia :
1) definicji poszczególnych świadczeń;
2) wysokości składek odpowiadaj ą cych poszczególnym świadczeniom podstawowym
i dodatkowym;
3) zasad ustalania świadczeń należnych z tytułu umowy, w szczególności sposobu
kalkulacji i przyznawania premii, rabatów i udziału w zyskach ubezpieczonego,
określenia stopy technicznej, wskazania wartości wykupu oraz
wysokości sumy ubezpieczenia w przypadku zmiany umowy ubezpieczenia
na bezskładkową, o ile są one gwarantowane, określenia kosztów oraz innych
obciążeń pobieranych przez zakład ubezpieczeń przy wypłacie świadczeń;
4) opisu tych czynników w metodach kalkulacji rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
które mogą mieć wpływ na zmianę wysokości świadczenia
zakładu ubezpieczeń;
5) wskazania przepisów regulujących opodatkowanie świadczeń zakładu ubezpieczeń.
2. W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, przed
wyrażeniem przez strony zgody na zmianę warunków umowy lub zmianę prawa
właściwego dla zawartej umowy ubezpieczenia zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany
przekazać pisemnie informacje w tym zakresie ubezpieczaj ą cemu wraz z
określeniem wpływu tych zmian na wartość
świadczeń przysługuj ą cych z tytułu
zawartej umowy.
3. W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, zakład
ubezpieczeń pisemnie informuje ubezpieczaj ą cego, nie rzadziej niż raz w
roku, o wysokości świadczeń przysługuj ą cych z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia ,
w tym o wartości wykupu, jeżeli wysokość
świadczeń ulega zmianie
w trakcie obowi ą zywania umowy ubezpieczenia . W przypadku gdy z umowy
ubezpieczenia przysługuje świadczenie ustalane na podstawie sumy ubezpieczenia
wyrażonej w ustalonej kwocie, zakład ubezpieczeń informuje ubezpieczaj ą cego
o każdej zmianie w zakresie sumy ubezpieczenia .
3a. W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, zakład
ubezpieczeń jest obowi ą zany do pisemnego informowania ubezpieczaj ą cego,
nie rzadziej niż raz w roku, o wartości premii, jeżeli umowa ubezpieczenia
uwzględnia udział w zysku z inwestowania rezerw technicznoubezpieczeniowych .
3b. W przypadku umów ubezpieczenia na rzecz osoby trzeciej, w szczególności
ubezpieczeń grupowych, ubezpieczaj ą cy obowi ą zany jest do przekazania ubezpieczonemu
informacji określonych w ust. 23a. Umowa ubezpieczenia określa
sposób przekazywania informacji, o których mowa w ust. 23a, przy czym informacje
te powinny być przekazane ubezpieczonemu:
1) przed wyrażeniem przez ubezpieczaj ą cego zgody na zmianę warunków
umowy lub prawa właściwego dla umowy ubezpieczenia w przypadku informacji,
o których mowa w ust. 2;
2) niezwłocznie po przekazaniu informacji ubezpieczaj ą cemu przez zakład
ubezpieczeń w przypadku informacji, o których mowa w ust. 3 i 3a.
3c. W przypadku grupowych umów ubezpieczenia , o którym mowa w dziale I zał ą cznika
do ustawy, zakład ubezpieczeń, na ż ą danie ubezpieczonego, jest obowi ą zany
do przekazania informacji określonych w ust. 23a.
3d. W przypadku nieprzekazania ubezpieczonemu, zgodnie z ust. 3c, wymaganych
informacji, zmiana warunków umowy lub prawa właściwego dla umowy ubezpieczenia ,
wysokości świadczeń przysługuj ą cych z tytułu umowy ubezpieczenia ,
w tym wartości wykupu, sumy ubezpieczenia w przypadku umowy ubezpieczenia
z sum ą ubezpieczenia wyrażon ą w ustalonej kwocie oraz wartości premii jest
skuteczna względem ubezpieczonego jedynie w części korzystnej dla tego ubezpieczonego.
3e. W przypadku nieprzekazania ubezpieczonemu informacji, o których mowa w
ust. 23a, zgodnie z ust. 3b ubezpieczający ponosi wobec ubezpieczonego odpowiedzialność
na zasadach ogólnych.
4. W zakresie ubezpieczeń na życie, jeżeli s ą
zwi ą zane z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, o których mowa w dziale I grupa 3 zał ą cznika do ustawy,
zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany do określenia lub zawarcia w umowie
ubezpieczenia :
1) wykazu oferowanych ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych;
2) zasad ustalania wartości świadczeń oraz wartości wykupu ubezpieczenia , w
tym również zasad umarzania jednostek ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego
i terminów ich zamiany na środki pieniężne i wypłaty świadczenia;
3) regulaminu lokowania środków ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego
obejmuj ą cego w szczególności charakterystykę aktywów wchodz ą cych w
skład tego funduszu, kryteria doboru aktywów oraz zasady ich dywersyfikacji
i inne ograniczenia inwestycyjne;
4) zasad i terminów wyceny jednostek ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego;
5) zasad ustalania wysokości kosztów oraz wszelkich innych obci ą żeń potr ą canych
ze składek ubezpieczeniowych lub z ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego;
6) zasad alokacji składek ubezpieczeniowych w jednostki ubezpieczeniowe go
funduszu kapitałowego, w szczególności w zakresie określonym w pkt 4 i 5,
oraz terminu zamiany składek na jednostki tego funduszu.
5. W zakresie umów ubezpieczenia z działu I grupa 3 zał ą cznika do ustawy, zakład
ubezpieczeń jest obowi ą zany do:
1) dokonywania wyceny jednostek ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego
nie rzadziej niż raz w miesi ą cu;
2) ogłaszania, nie rzadziej niż raz w roku, w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim
wartości jednostki ubezpieczeniowe go funduszu kapitałowego ustalonej
w miesi ą cu poprzedzaj ą cym miesi ą c, w którym jest dokonywane ogłoszenie;
3) sporz ą dzania i publikowania rocznych i półrocznych sprawozdań ubezpieczeniowe go
funduszu kapitałowego.
6. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres sprawozdań, o których mowa w ust. 5 pkt 3, a także formę, sposób
sporz ą dzania oraz termin i sposób publikacji tych sprawozdań, uwzględniaj ą c
konieczność właściwego i pełnego poinformowania ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia , o ubezpieczeniowym
funduszu kapitałowym.
Art. 13a.
Zakład ubezpieczeń, przed zawarciem umowy ubezpieczenia , obowi ą zany jest udzielić
ubezpieczaj ą cemu, będ ą cemu osob ą fizyczn ą , informacji dotycz ą cych:
1) prawa właściwego dla umowy w razie, gdy strony nie maj ą swobody wyboru
prawa;
2) prawa właściwego, którego wybór proponuje zakład ubezpieczeń, gdy strony
mają swobodę wyboru prawa;
3) sposobu i trybu rozpatrywania skarg i zażaleń zgłaszanych przez ubezpieczającego
lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia , a także organu właściwego
do ich rozpatrzenia.
Art. 14.
1. W przypadku ubezpieczeń, o których mowa w dziale II grupa 17 zał ą cznika do
ustawy, umowa ubezpieczenia nie może obejmować dodatkowo innych grup
ubezpieczeń, chyba że ubezpieczenia te uwzględnione zostały w odrębnej części
polisy oraz została dla nich ustalona odrębna składka ubezpieczeniowa.
2. W ramach ubezpieczenia , o którym mowa w ust. 1, ubezpieczonemu przysługuje
prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego, w zakresie obrony,
reprezentowania lub wspierania jego interesów w postępowaniu s ą dowym lub
administracyjnym.
3. Zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność w zakresie ubezpieczeń, o których
mowa w dziale II grupa 17 zał ą cznika do ustawy, ma obowi ą zek zapewnić, aby
pracownik zakładu ubezpieczeń zajmuj ą cy się obsług ą roszczeń z tytułu umowy
ubezpieczenia w tym zakresie nie wykonywał podobnej działalności:
1) w zakresie innej grupy ubezpieczeń prowadzonej przez ten zakład ubezpieczeń;
2) w innym zakładzie ubezpieczeń, który jest podmiotem dominuj ą cym lub
podmiotem zależnym wobec tego zakładu ubezpieczeń, wykonuj ą cym działalność
ubezpieczeniow ą w dziale II zał ą cznika do ustawy.
Art. 15.
Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie lub świadczenie na podstawie uznania
roszczenia uprawnionego z umowy ubezpieczenia w wyniku ustaleń dokonanych w
postępowaniu, o którym mowa w art. 16, zawartej z nim ugody lub prawomocnego
orzeczenia s ą du.
Art. 16.
1. Po otrzymaniu zawiadomienia o zajściu zdarzenia losowego objętego ochron ą
ubezpieczeniow ą , w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia, zakład
ubezpieczeń informuje o tym ubezpieczaj ą cego lub ubezpieczonego, jeżeli
nie s ą oni osobami występuj ą cymi z tym zawiadomieniem, oraz podejmuje postępowanie
dotycz ą ce ustalenia stanu faktycznego zdarzenia, zasadności zgłoszonych
roszczeń i wysokości świadczenia, a także informuje osobę występuj ą c ą
z roszczeniem pisemnie lub w inny sposób, na który osoba ta wyraziła zgodę,
jakie dokumenty s ą potrzebne do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń
lub wysokości świadczenia, jeżeli jest to niezbędne do dalszego prowadzenia
postępowania.
1a. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do zdarzeń objętych ochron ą ubezpieczeniow ą na
podstawie umowy ubezpieczenia , o którym mowa w dziale II w grupie 18 zał ą cznika
do ustawy, jeżeli świadczenie jest spełnione bezpośrednio po zgłoszeniu
zdarzenia losowego objętego ochron ą ubezpieczeniow ą lub bez przeprowadzania
postępowania dotycz ą cego ustalenia stanu faktycznego zdarzenia, zasadności
zgłoszonych roszczeń i wysokości świadczenia.
2. Jeżeli w terminach określonych w umowie lub w ustawie zakład ubezpieczeń nie
wypłaci świadczenia, zawiadamia pisemnie osobę zgłaszającą roszczenie o
przyczynach niemożności zaspokojenia jej roszczeń w całości lub w części, a
także wypłaca bezsporną część świadczenia.
3. Jeżeli świadczenie nie przysługuje lub przysługuje w innej wysokości niż określona
w zgłoszonym roszczeniu, zakład ubezpieczeń informuje o tym pisemnie
osobę występuj ą c ą z roszczeniem, wskazuj ą c na okoliczności oraz na podstawę
prawn ą uzasadniaj ą c ą całkowit ą lub częściow ą odmowę wypłaty świadczenia.
Informacja zakładu ubezpieczeń powinna zawierać pouczenie o możliwości dochodzenia
roszczeń na drodze s ą dowej.
4. Zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek udostępniać osobom, o których mowa w ust.
1, informacje i dokumenty gromadzone w celu ustalenia odpowiedzialności zakładu
ubezpieczeń lub wysokości świadczenia. Osoby te mog ą
ż ą dać pisemnego
potwierdzenia przez zakład ubezpieczeń udostępnionych informacji, a także sporz ą dzenia
na swój koszt kserokopii dokumentów i potwierdzenia ich zgodności z
oryginałem przez zakład ubezpieczeń. Sposób udostępniania informacji i dokumentów,
zapewniania możliwości pisemnego potwierdzania udostępnianych informacji,
a także zapewniania możliwości sporz ą dzania kserokopii dokumentów
i potwierdzania ich zgodności z oryginałem nie może wi ą zać się z wykraczaj ą cymi
ponad uzasadnion ą potrzebę utrudnieniami dla tych osób, zaś koszty sporz ą dzenia
kserokopii ponoszone przez te osoby nie mog ą odbiegać od przyjętych
w obrocie zwykłych kosztów wykonywania tego rodzaju usług.
Art. 17.
Posiadacz pojazdu mechanicznego jest obowi ą zany poinformować zakład ubezpieczeń
o przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art.
81 ust. 11 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.
U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.9)). Badanie techniczne uznane jest jako
normalne następstwo szkody i jego koszty pokrywa zakład ubezpieczeń w ramach
polisy AC, jak i OC sprawcy.
Art. 17a.
W przypadku okazania zakładowi ubezpieczeń przez podmiot, któremu przysługuje
odszkodowanie, niebęd ą cy płatnikiem podatku od towarów i usług, faktury (faktur)
za naprawę szkody komunikacyjnej, zakład ubezpieczeń jest zobowi ą zany uwzględnić
w odszkodowaniu podatek od towarów i usług.
Art. 18.
1. Wysokość składek ubezpieczeniowych ustala zakład ubezpieczeń po dokonaniu
oceny ryzyka ubezpieczeniowe go.
2. Składkę ubezpieczeniow ą ustala się w wysokości, która powinna co najmniej zapewnić
wykonanie wszystkich zobowi ą zań z umów ubezpieczenia i pokrycie
kosztów wykonywania działalności ubezpieczeniowe j zakładu ubezpieczeń.
3. Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany gromadzić odpowiednie dane statystyczne
w celu ustalania na ich podstawie składek ubezpieczeniowych i rezerw techniczno-
ubezpieczeniowych .
4. Składka ubezpieczeniowa powinna być ustalana według kryteriów przedstawionych
w ogólnych warunkach ubezpieczenia , zwłaszcza w zakresie zniżek lub
podwyższeń kwot zasadniczych.
5. Zakład ubezpieczeń może dokonywać indeksacji składki ubezpieczeniowe j oraz
innych opłat pobieranych od ubezpieczaj ą cego lub należnych ubezpieczaj ą cemu
z tytułu zawartej umowy, pod warunkiem przedstawienia w umowie ubezpieczenia
metod i terminów, według których dokonuje się indeksacji.
Art. 18a.
1. Zakład ubezpieczeń może proporcjonalnie różnicować składki ubezpieczeniowe i
świadczenia poszczególnych osób w przypadkach, w których zastosowanie kryterium
płci jest czynnikiem decyduj ą cym w ocenie ryzyka opartego na odpowiednich
i dokładnych danych aktuarialnych i statystycznych.
2. Różnicowanie składek ubezpieczeniowych i świadczeń, o którym mowa w ust. 1,
jest uzależnione od gromadzenia, podawania do publicznej wiadomości oraz
uaktualniania przez zakład ubezpieczeń dokładnych danych uzasadniaj ą cych zastosowanie
kryterium płci jako decyduj ą cego czynnika aktuarialnego.
Art. 18b.
Różnicowanie składek ubezpieczeniowych i świadczeń do celów ubezpieczeń z działu
I i II zał ą cznika do ustawy i zwi ą zanych z nimi usług finansowych ze względu na
ci ą żę i macierzyństwo jest zakazane.
Art. 19.
1. Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione lub osoby i podmioty, za pomoc ą
których zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe , s ą
obowi ą zane
do zachowania tajemnicy dotycz ą cej poszczególnych umów ubezpieczenia .
2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy informacji udzielanych na wniosek:
1) s ą du lub prokuratury, o ile s ą
niezbędne w tocz ą cym się postępowaniu;
2) Policji, jeżeli jest to konieczne do skutecznego zapobieżenia przestępstwu,
jego wykrycia albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów, na zasadach i
w trybie określonym w art. 20 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
(Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, z późn. zm.10));
3) komornika s ą dowego w zwi ą zku z tocz ą cym się postępowaniem egzekucyjnym
lub zabezpieczaj ą cym;
4) organu nadzoru, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
5) Najwyższej Izby Kontroli, o treści umów ubezpieczenia zawartych przez
jednostki objęte kontrolą;
6) Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej lub dyrektora urzędu kontroli
skarbowej, w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach;
7) Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, w zakresie wykonywania
przez niego zadań określonych w ustawie z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmowi (Dz. U. z
2003 r. Nr 153, poz. 1505, z późn. zm.11));
8) Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, w zakresie wykonywania
przez niego zadań określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o
ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926, z późn.zm.
9) Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w zakresie wykonywania
przez niego zadań określonych w przepisach o ochronie konkurencji i
konsumentów;
10) komisji do rozpatrywania roszczeń z tytułu szkód wyrz ą dzonych przez
wojska obce w zakresie wykonywania przez ni ą zadań określonych w ustawie
z dnia 23 września 1999 r. o zasadach pobytu wojsk obcych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasadach ich przemieszczania się przez
to terytorium (Dz. U. Nr 93, poz. 1063, z 2003 r. Nr 60, poz. 536 i Nr 210,
poz. 2036 oraz z 2004 r. Nr 172, poz. 1805);
11) dyrektora izby celnej, w zwi ą zku z prowadzon ą przez organ celny:
a) spraw ą o przestępstwo skarbowe lub o wykroczenie skarbowe przeciwko,
będ ą cej osob ą fizyczn ą , stronie umowy ubezpieczenia , o ile informacje
maj ą zwi ą zek z t ą
spraw ą ,
b) spraw ą o przestępstwo skarbowe popełnione przy wykonywaniu czynności
zwi ą zanych z działalności ą osoby prawnej lub spółki handlowej
nieposiadaj ą cej osobowości prawnej, będ ą cej stron ą umowy ubezpieczenia ,
o ile informacje maj ą zwi ą zek z t ą
spraw ą ;
12) centralnej ewidencji pojazdów, w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca
1997 r. Prawo o ruchu drogowym, w zakresie umów ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe
w zwi ą zku z ruchem tych pojazdów;
13) Rzecznika Praw Obywatelskich, w zakresie wykonywania ustawowych zadań,
w zwi ą zku z podjęt ą interwencj ą ;
14) Rzecznika Ubezpieczonych, w zakresie wykonywania ustawowych zadań,
w zwi ą zku z podjęt ą interwencj ą ;
15) ubezpieczeniowe go Funduszu Gwarancyjnego, w zakresie wykonywania
ustawowych zadań;
16) Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, w zakresie wykonywania
ustawowych zadań;
17) Polskiej Izby Ubezpieczeń, w zakresie zadań, o których mowa w art. 220
ust. 2 pkt 7;
18) banku upoważnionego do dokonywania czynności obrotu dewizowego, w
zakresie ustalenia istnienia wymagalnego zobowi ą zania stanowi ą cego podstawę
do przekazania za granicę waluty obcej;
19) biegłego rewidenta, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
20) ubezpieczaj ą cego, ubezpieczonego, a w przypadku zgłoszenia nast ą pienia
zdarzenia, z którym umowa wi ą że odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń
także uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia ;
21) innego zakładu ubezpieczeń, z którym zawarto umowę reasekuracji lub koasekuracji,
w zakresie umów ubezpieczeń ryzyk objętych t ą
umow ą ;
21a) zakładu reasekuracji, z którym zawarto umowę reasekuracji, w zakresie
umów ubezpieczenia ryzyka objętych t ą umow ą reasekuracji;
22) innego zakładu ubezpieczeń, w zakresie niezbędnym dla przeciwdziałania
przestępczości ubezpieczeniowe j lub stosowania taryfy w zależności od
długości okresu bezszkodowego, lub ustalania proporcjonalnej odpowiedzialności,
w przypadku zawarcia umów ubezpieczenia obowi ą zkowego na
ten sam okres w co najmniej dwóch zakładach ubezpieczeń, lub dla potrzeb
ustalenia odpowiedzialności, jeżeli ten sam przedmiot ubezpieczenia w tym
samym czasie jest ubezpieczony od tego samego ryzyka w dwóch lub więcej
zakładach ubezpieczeń na sumy, które ł ą cznie przewyższaj ą jego wartość
ubezpieczeniow ą ;
23) podmiotu przetwarzaj ą cego, na zlecenie zakładu ubezpieczeń, dane dotycz ą ce
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia oraz administruj ą cych indywidualnymi kontami jednostek
uczestnictwa w ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym;
24) zleceniobiorców czynności określonych w art. 3 ust. 4 pkt 16 oraz ust. 5 w
zakresie, w jakim dotycz ą one zleconych czynności;
25) innych podmiotów, których uprawnienie do ż ą dania informacji wynika z
przepisów innych ustaw.
3. Przetwarzanie danych oraz wykonywanie czynności przez podmioty, o których
mowa w ust. 2 pkt 23 i 24, nie ogranicza odpowiedzialności wynikaj ą cej z zakazu,
o którym mowa w ust. 1.
4. Zakład ubezpieczeń może udostępniać dane dotycz ą ce umów ubezpieczenia na
zasadach i w trybie określonym w ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu
informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz. U. Nr
81, poz. 530).
5. Nie narusza obowi ą zku zachowania tajemnicy, o której mowa w ust. 1, złożenie
zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa.
Art. 20.
1. Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione oraz osoby, za pośrednictwem
których zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe , s ą
obowi ą zane
zachować w tajemnicy informację o przekazaniu Policji danych na zasadach
określonych w art. 20 ust. 410 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
2. Zachowanie tajemnicy, o której mowa w ust. 1, obowi ą zuje wobec strony umowy
ubezpieczenia oraz osób trzecich.
Art. 21.
1. Zakład ubezpieczeń może zaż ą dać, aby ubezpieczony lub osoba na rzecz której
ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia poddała się badaniom lekarskim lub
badaniom diagnostycznym z minimalnym ryzykiem, z wył ą czeniem badań genetycznych,
w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowe go, ustalenia prawa do świadczenia
i wysokości tego świadczenia.
2. Koszty badań, o których mowa w ust. 1, pokrywa zakład ubezpieczeń.
3. Na ż ą danie ubezpieczonego lub osoby, z któr ą lub na rzecz której nie została zawarta
umowa ubezpieczenia na skutek odmowy zawarcia tej umowy przez zakład
ubezpieczeń lub rezygnacji tej osoby z zawarcia umowy, zakład ubezpieczeń
jest obowi ą zany udostępnić wyniki badań, o których mowa w ust. 1. W
przypadku śmierci ubezpieczonego zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany udostępnić
wyniki badań ubezpieczonego także na ż ą danie uposażonego lub uprawnionego
z umowy ubezpieczenia , jeżeli wyniki badań ubezpieczonego miały
wpływ na całkowit ą lub częściow ą odmowę wypłaty świadczenia.
4. W przypadku gdy z ż ą daniem udostępnienia wyników badań, o których mowa w
ust. 1, występuje osoba, z któr ą lub na rzecz której nie została zawarta umowa
ubezpieczenia wskutek rezygnacji tej osoby z zawarcia tej umowy, koszt tych
badań pokrywa osoba występuj ą ca z ż ą daniem.
Art. 22.
1. Zakład ubezpieczeń może uzyskać odpłatnie od podmiotów, o których mowa w
art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z
2007 r. Nr 14, poz. 89, z późn. zm.13)), które udzielały świadczeń zdrowotnych
ubezpieczonemu lub osobie na rzecz której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia ,
informacje o okolicznościach zwi ą zanych z ocen ą ryzyka ubezpieczeniowe go
i weryfikacj ą podanych przez tę
osobę danych o jej stanie zdrowia,
ustaleniem prawa tej osoby do świadczenia z zawartej umowy ubezpieczenia i
wysokości ą tego świadczenia, a także informacje o przyczynie śmierci ubezpieczonego,
z wył ą czeniem wyników badań genetycznych.
2. Z ż ą daniem przekazania informacji, o których mowa w ust. 1, występuje lekarz
upoważniony przez zakład ubezpieczeń.
3. Wyst ą pienie zakładu ubezpieczeń o informację, o której mowa w ust. 1, wymaga
pisemnej zgody ubezpieczonego lub osoby na rzecz której ma zostać zawarta
umowa ubezpieczenia albo jej przedstawiciela ustawowego.
4. Podmioty, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach
opieki zdrowotnej, s ą
obowi ą zane przekazać posiadane informacje, o stanie
zdrowia ubezpieczonego lub osoby na rzecz której ma zostać zawarta umowa
ubezpieczenia , zakładowi ubezpieczeń, który o te informacje występuje, w terminie
nie dłuższym niż 14 dni od daty otrzymania wyst ą pienia zakładu ubezpieczeń
o przekazanie informacji.
5. Zakład ubezpieczeń może, za pisemn ą zgod ą osoby, której dane dotycz ą albo jej
przedstawiciela ustawowego, na pisemne ż ą danie innego zakładu ubezpieczeń,
udostępnić temu zakładowi ubezpieczeń przetwarzane przez siebie dane osobowe,
w zakresie potrzebnym do oceny ryzyka ubezpieczeniowe go i weryfikacji
13) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2007 r. Nr 123, poz.
849, Nr 166, poz. 1172, Nr 176, poz. 1240 i Nr 181, poz. 1290, z 2008 r. Nr 171, poz. 1056 i Nr
234, poz. 1570 oraz z 2009 r. Nr 19, poz. 100, Nr 76, poz. 641, Nr 98, poz. 817, Nr 157, poz. 1241
i Nr 219, poz. 1707.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw instytucji finansowych, określi, w drodze rozporz ą dzenia, szczegółowy
zakres i tryb udzielania zakładom ubezpieczeń przez podmioty, o których mowa
w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, informacji
o stanie zdrowia ubezpieczonych lub osób na rzecz których ma zostać zawarta
umowa ubezpieczenia , a także sposób ustalania wysokości opłat za udzielenie
tych informacji, uwzględniaj ą c, niezbędny dla oceny ryzyka ubezpieczeniowe go,
zakres tych informacji oraz zastosowanie odpowiedniej stawki składki
dla określenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń.
Art. 23.
Przepisy art. 21 i art. 22 stosuje się odpowiednio do pozyskiwania danych osoby
zgłaszaj ą cej roszczenie z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Udostępnianie
danych może dotyczyć informacji niezbędnych zakładowi ubezpieczeń do ustalenia
prawa tej osoby do odszkodowania lub świadczenia, a także określenia jego wysokości.
Art. 24.
1. Zakład ubezpieczeń może zbierać, odpowiednio w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowe go
lub wykonania umowy ubezpieczenia , zawarte w umowach ubezpieczenia
lub oświadczeniach ubezpieczaj ą cych składanych przed zawarciem
umowy ubezpieczenia , dane ubezpieczonych lub uprawnionych z umowy ubezpieczenia .
2. Zbieranie danych, o których mowa w ust. 1, odpowiednio w celu oceny ryzyka
ubezpieczeniowe go lub wykonania umowy ubezpieczenia przez zakład ubezpieczeń,
nie powoduje po stronie zakładu ubezpieczeń obowi ą zku powiadomienia,
o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych
osobowych.
Art. 25.
1. S ą dy, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek zakładu
ubezpieczeń, w zakresie zadań przez ten zakład ubezpieczeń wykonywanych i w
celu ich wykonania, w zwi ą zku z wypadkiem lub zdarzeniem będ ą cym podstaw ą
ustalania odpowiedzialności, udzielaj ą informacji o stanie sprawy oraz udostępniaj ą
zebrane materiały, jeżeli s ą one niezbędne do ustalenia okoliczności tych
wypadków i zdarzeń losowych oraz wysokości odszkodowania lub świadczenia.
2. S ą dy, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek ubezpieczeniowe go
Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
lub Rzecznika Ubezpieczonych, w zakresie zadań przez nie wykonywanych
i w celu ich wykonania, udzielaj ą informacji w zakresie stanu sprawy
oraz udostępniaj ą zebrane materiały.
3. Zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek, na ż ą danie ubezpieczonego, uposażonego
lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia lub poszkodowanego, udostępnić po2010-
09-07
Art. 26.
1. Dokumenty zwi ą zane z zawieraniem i wykonywaniem umów ubezpieczenia mog ą
być sporz ą dzane na informatycznych nośnikach danych, jeżeli będ ą w sposób
należyty utworzone, utrwalone, przechowywane i zabezpieczone. Usługi zwi ą zane
z zabezpieczeniem tych dokumentów mog ą być wykonywane przez zakład
ubezpieczeń lub spółkę utworzon ą przez zakład ubezpieczeń lub przez inne
podmioty.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowe zasady tworzenia, utrwalania, przechowywania i zabezpieczania,
w tym przy zastosowaniu podpisu elektronicznego, dokumentów, o których
mowa w ust. 1, uwzględniaj ą c konieczność odpowiedniego zabezpieczenia
danych.
Art. 27.
1. Zarz ą d krajowego zakładu ubezpieczeń, z wył ą czeniem towarzystwa ubezpieczeń
wzajemnych, składa się z co najmniej dwóch członków.
1a. W skład zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń wchodzi prezes.
2. Członkiem zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń może być osoba, która spełnia
ł ą cznie następuj ą ce wymagania:
1) posiada pełn ą zdolność do czynności prawnych;
2) posiada wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym
państwie wykształcenie będ ą ce wykształceniem wyższym w rozumieniu
właściwych przepisów tego państwa;
3) nie była skazana za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem
s ą du;
4) daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
2a. Równoczesne członkostwo tej samej osoby w zarz ą dach zakładów ubezpieczeń
wykonuj ą cych działalność w zakresie działu I i działu II zał ą cznika do ustawy
nie może być uznane za naruszenie spełnienia wymagania, o którym mowa w
ust. 2 pkt 4.
3. Co najmniej dwie osoby wchodz ą ce w skład zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń,
w tym prezes zarz ą du, musz ą posiadać udowodnion ą znajomość języka
polskiego.
3a. Organ nadzoru, na wniosek organu zakładu ubezpieczeń właściwego w zakresie
powołania członków zarz ą du, odst ą pi, w drodze decyzji, od wymogu znajomości
języka polskiego, o którym mowa w ust. 3, jeżeli nie jest to niezbędne ze względów
nadzoru ostrożnościowego, bior ą c w szczególności pod uwagę zakres działalności
zakładu ubezpieczeń.
3b. Organ nadzoru, na wniosek zakładu ubezpieczeń, może odst ą pić, w drodze decyzji,
od stosowania wymogu posiadania wyższego wykształcenia uzyskanego w
Polsce lub wykształcenia uzyskanego w innym państwie, będ ą cego wykształceniem
wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa, w stosunku
do danej osoby, uwzględniaj ą c w szczególności doświadczenie zawodowe kandydata
na członka zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń.
4. Co najmniej dwóch członków zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń, w tym
prezes zarz ą du, powinno posiadać doświadczenie zawodowe niezbędne do zarz ą dzania
zakładem ubezpieczeń.
5. Powołanie dwóch członków zarz ą du, w tym prezesa krajowego zakładu ubezpieczeń,
następuje za zgod ą organu nadzoru, chyba że powołanie dotyczy osób,
które pełniły funkcję członka zarz ą du w poprzedniej kadencji. O wyrażenie zgody
występuje organ zakładu ubezpieczeń właściwy w zakresie powołania członków
zarz ą du.
6. Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 5, następuje w drodze decyzji.
7. Organ nadzoru może w drodze decyzji odmówić wyrażenia zgody na powołanie
osoby wchodz ą cej w skład zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń, jeżeli nie
spełnia ona warunków określonych w ust. 24.
8. W przypadku odmowy udzielenia przez organ nadzoru zgody, o której mowa w
ust. 5, powołanie członka zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń nie wywołuje
skutków prawnych.
9. Organ krajowego zakładu ubezpieczeń właściwy w sprawie powoływania lub
odwoływania członków zarz ą du jest obowi ą zany poinformować organ nadzoru o
zmianach w składzie zarz ą du w ci ą gu 7 dni od dnia podjęcia uchwały o powołaniu
lub odwołaniu.
10. Jeżeli wymogi określone w ust. 35 nie s ą spełnione w zwi ą zku z wygaśnięciem
mandatu członka zarz ą du wskutek rezygnacji, śmierci albo odwołania go
ze składu zarz ą du, krajowy zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany, w terminie 6
miesięcy, dostosować swoj ą działalność do wymogów określonych w przepisach
ustawy.
Art. 28.
1. Członkiem rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń może być osoba,
która spełnia ł ą cznie następuj ą ce wymagania:
1) posiada pełn ą zdolność do czynności prawnych;
2) (uchylony);
3) nie była skazana za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem
s ą du;
4) daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
2. Organ krajowego zakładu ubezpieczeń właściwy w sprawie powołania lub odwołania
członków rady nadzorczej jest obowi ą zany poinformować organ nadzoru o
zmianach w składzie rady nadzorczej w ci ą gu 7 dni od dnia podjęcia uchwały o
powołaniu lub odwołaniu.
Art. 29.
Członkiem organu zarz ą dzaj ą cego zakładu ubezpieczeń nie może być osoba będ ą ca
członkiem organu zarz ą dzaj ą cego:
1) narodowego funduszu inwestycyjnego lub firmy zarz ą dzaj ą cej maj ą tkiem
narodowego funduszu inwestycyjnego;
2) towarzystwa funduszy inwestycyjnych;
3) podmiotu prowadz ą cego działalność maklersk ą w rozumieniu ustawy z dnia
29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz.
1538, z późn. zm.14)) lub inn ą działalność w zakresie obrotu instrumentami
finansowymi w rozumieniu tej ustawy;
4) powszechnego towarzystwa emerytalnego;
5) banku;
6) zakładu reasekuracji.
Art. 30.
1. Zarz ą d krajowego zakładu ubezpieczeń odpowiada za opracowanie, wprowadzenie
i funkcjonowanie regulacji wewnętrznych określaj ą cych sposób wykonywania
działalności ubezpieczeniowe j, w szczególności w zakresie czynności zleconych
innym podmiotom, w tym regulaminu kontroli wewnętrznej, dostosowanych
do skali prowadzonej działalności oraz wielkości i profilu ryzyka zwi ą zanego
z działalności ą krajowego zakładu ubezpieczeń.
2. W przypadku krajowego zakładu ubezpieczeń wchodz ą cego w skład ubezpieczeniowe j
grupy kapitałowej i podlegaj ą cego nadzorowi dodatkowemu zgodnie z
przepisami ustawy regulacje wewnętrzne, o których mowa w ust. 1, powinny
zapewniać:
1) należyte gromadzenie i przekazywanie informacji i danych na potrzeby
sprawowania nadzoru dodatkowego;
2) identyfikowanie, mierzenie, monitorowanie
i kontrolę nad transakcjami
przeprowadzonymi z udziałem tego zakładu ubezpieczeń w ubezpieczeniowe j
grupie kapitałowej.
Rozdział 2
Zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność w formie spółki akcyjnej
Art. 31.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie, do krajowego zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego
działalność w formie spółki akcyjnej stosuje się przepisy Kodeksu spółek
handlowych.
Art. 32.
1. Statut zakładu ubezpieczeń wymaga, przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia
przez organ nadzoru.
2. Zmiany w statucie wymagaj ą , przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia przez organ
nadzoru w zakresie:
1) zmiany siedziby lub firmy;
2) podwyższenia lub obniżenia kapitału zakładowego;
3) zmiany zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności;
4) zmiany dotyczącej uprzywilejowania akcji lub uprawnień przyznanych akcjonariuszom
osobiście;
5) tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw technicznoubezpieczeniowych
i innych rezerw;
6) zmiany zasad reprezentacji spółki;
7) zmian w gospodarowaniu maj ą tkiem i aktywami zakładu ubezpieczeń, w
tym w zakresie określenia kompetencji organów zakładu ubezpieczeń;
8) zmian w funduszu organizacyjnym;
9) organu uprawnionego do zatwierdzania ogólnych lub szczególnych warunków
ubezpieczenia .
Art. 33.
1. Kapitał zakładowy krajowego zakładu ubezpieczeń nie może być niższy niż najwyższa
wysokość minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla grup
ubezpieczeń, o których mowa w zał ą czniku do ustawy, w zakresie których krajowy
zakład ubezpieczeń posiada zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j.
2. Kapitał zakładowy jest pokrywany wkładem pieniężnym i podlega wpłaceniu w
całości przed zarejestrowaniem krajowego zakładu ubezpieczeń w Krajowym
Rejestrze S ą dowym.
3. Środki na opłacenie kapitału zakładowego nie mog ą pochodzić z kredytu lub pożyczki
albo być w inny sposób obci ą żone.
4. Wpłaty na akcje nie mog ą pochodzić z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł.
Art. 34.
1. Akcje zakładu ubezpieczeń, z wył ą czeniem akcji zdematerializowanych zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi,
mog ą być tylko akcjami imiennymi.
2. Zbycie akcji imiennych wymaga wydanej w drodze decyzji zgody organu nadzoru,
jeżeli następuje w okresie do 12 miesięcy od dnia dokonania wpisu zakładu
ubezpieczeń do Krajowego Rejestru S ą dowego.
3. Zbycie akcji z naruszeniem ust. 2 jest nieważne.
4. W celu ustalenia składu akcjonariuszy zakładu ubezpieczeń, Krajowy Depozyt
Papierów Wartościowych S.A., spółka, której Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych
S.A. przekazał wykonywanie czynności z zakresu zadań, o których
mowa w art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami
finansowymi, firmy inwestycyjne i banki powiernicze w rozumieniu tej
ustawy, maj ą obowi ą zek, na ż ą danie zakładu ubezpieczeń będ ą cego spółk ą publiczn ą
i na jego koszt, w terminie 30 dni od dnia zgłoszenia ż ą dania, przekazać
zakładowi ubezpieczeń informację o posiadaniu przez poszczególnych akcjonariuszy
akcji tego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniaj ą cej co najmniej 5 %
ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu.
5. Przekazanie zakładowi ubezpieczeń informacji, o których mowa w ust. 4, nie narusza
obowi ą zku zachowania tajemnicy zawodowej określonej w przepisach
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
6. W przypadku wykluczenia akcji zakładu ubezpieczeń z obrotu na rynku regulowanym
lub zniesienia dematerializacji jego akcji zgodnie z przepisami, o których mowa w ust. 5, zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany, w terminie 3 miesięcy
od dnia doręczenia decyzji, dokonać zamiany akcji na okaziciela na akcje
imienne. W okresie od dnia doręczenia decyzji do dnia dokonania zamiany nie
można dokonywać obrotu akcjami na okaziciela.
Art. 35.
1. Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio, nabyć albo obj ą ć akcje
lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniaj ą cej osi ą gnięcie
albo przekroczenie odpowiednio 10 %, 20 %, jednej trzeciej, 50 % ogólnej
liczby głosów na walnym zgromadzeniu lub udziału w kapitale zakładowym,
jest obowi ą zany każdorazowo zawiadomić organ nadzoru o zamiarze ich nabycia
albo objęcia. Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio, stać się
podmiotem dominuj ą cym zakładu ubezpieczeń w sposób inny niż przez nabycie
albo objęcie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniaj ą cej
większość ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu, obowi ą zany
jest każdorazowo zawiadomić o tym zamiarze organ nadzoru.
2. Za pośrednio staj ą cego się podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu ubezpieczeń
albo pośrednio nabywaj ą cego lub obejmuj ą cego akcje lub prawa z akcji
krajowego zakładu ubezpieczeń uważa się podmiot dominuj ą cy w stosunku do
podmiotu, który nabywa albo obejmuje akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń bezpośrednio, jak również podmiot, który podejmuje działania
powoduj ą ce, że stanie się on podmiotem dominuj ą cym w stosunku do podmiotu,
który jest podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu ubezpieczeń albo
posiada akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń.
3. W przypadku gdy podmiot, który zamierza:
1) bezpośrednio nabyć albo obj ą ć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń lub stać się podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu ubezpieczeń,
jest podmiotem zależnym, zawiadomienie składa tylko ten podmiot
ł ą cznie z jego pierwotnym podmiotem dominuj ą cym;
2) pośrednio nabyć albo obj ą ć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń lub stać się podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu ubezpieczeń,
jest podmiotem zależnym, zawiadomienie składa tylko jego pierwotny
podmiot dominuj ą cy.
4.
Obowi ą zek zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dotyczy także:
1) zastawnika i użytkownika akcji, jeżeli zgodnie z art. 340 § 1 Kodeksu spółek
handlowych s ą oni uprawnieni do wykonywania prawa głosu z akcji;
2) podmiotu, który uzyskał prawo głosu na walnym zgromadzeniu na poziomach
określonych w ust. 1 w wyniku zdarzeń innych niż objęcie lub nabycie
akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń, w szczególności w
wyniku zmiany statutu lub w następstwie wygaśnięcia uprzywilejowania lub
ograniczenia akcji co do prawa głosu, a także nabycia akcji lub praw z akcji
zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniaj ą cej osi ą gnięcie albo przekroczenie
poziomów określonych w ust. 1 w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu
lub udziału w kapitale zakładowym w wyniku dziedziczenia.
5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4, obowi ą zek złożenia zawiadomienia powstaje
przed przyst ą pieniem do wykonywania prawa głosu z akcji albo wykonywania
uprawnień podmiotu dominuj ą cego wobec zakładu ubezpieczeń. Przepisy
art. 35a35o stosuje się odpowiednio.
6. Do podmiotów, o których mowa w ust. 4, przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
7. Przepisy ust. 16 i 9 stosuje się odpowiednio w przypadku, w którym dwa lub
więcej podmiotów działa w porozumieniu, którego przedmiotem jest wykonywanie
prawa głosu z akcji na poziomach określonych w ust. 1 lub wykonywanie
uprawnień podmiotu dominuj ą cego krajowego zakładu ubezpieczeń.
8. W przypadku działania w porozumieniu, o którym mowa w ust. 7, zawiadomienie
składaj ą wszystkie strony porozumienia ł ą cznie.
9. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, w przypadku gdy nabycie albo objęcie akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń dokonywane jest przez instytucję kredytow ą lub
firmę inwestycyjn ą maj ą c ą siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, w wykonaniu umowy o subemisję inwestycyjn ą w rozumieniu
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania
instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach
publicznych, jeżeli:
1) prawa z akcji nie s ą wykonywane w celu ingerencji w zarz ą dzanie krajowym
zakładem ubezpieczeń oraz
2) akcje krajowego zakładu ubezpieczeń zostan ą zbyte w ci ą gu roku od dnia
ich nabycia albo objęcia.
Art. 35a.
1. Podmiot składaj ą cy zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, przekazuje
wraz z zawiadomieniem informację o posiadanych bezpośrednio lub pośrednio
akcjach lub prawach z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w
art. 35 ust. 1, jak również o podmiotach dominuj ą cych tego podmiotu i zawartych
przez ten podmiot porozumieniach oraz o pozostawaniu przez ten podmiot
w stanach faktycznych lub prawnych pozwalaj ą cych innym podmiotom na wykonywanie
praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub wykonywanie
uprawnień podmiotu dominuj ą cego krajowego zakładu ubezpieczeń.
2. Podmiot, o którym mowa w ust. 1, wskazuje w zawiadomieniu sposób realizacji
zamiaru, którego dotyczy zawiadomienie oraz przedkłada dowody wskazuj ą ce
na istnienie zamiaru objętego zawiadomieniem, w szczególności stosown ą
umowę lub porozumienie, a w przypadku gdy zamiar ma zostać zrealizowany na
rynku regulowanym stosowne oświadczenie w tym zakresie.
3. W przypadku gdy podmiot składaj ą cy zawiadomienie jest:
1) zakładem ubezpieczeń, zakładem reasekuracji, instytucj ą kredytow ą , zagraniczn ą
firm ą inwestycyjn ą w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
obrocie instrumentami finansowymi lub spółk ą zarz ą dzaj ą c ą w rozumieniu
ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, które uzyskały
zezwolenie na wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej lub
2) podmiotem dominuj ą cym lub podmiotem pozostaj ą cym w podobnym stosunku
do zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej,
firmy inwestycyjnej lub spółki zarz ą dzaj ą cej, które uzyskały zezwolenie na
wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej
zawiadomienie zawiera odpowiedni ą informację w tym zakresie, wskazuj ą c ą
w szczególności nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji
kredytowej, firmy inwestycyjnej lub spółki zarz ą dzaj ą cej, o których
mowa w pkt 2; jeżeli nie zachodz ą okoliczności wymienione w pkt 1 i 2, zawiadomienie
zawiera stosowne oświadczenie w tym zakresie.
Art. 35b.
1. Podmiot składaj ą cy zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, przedstawia
wraz z zawiadomieniem informacje dotycz ą ce:
1) identyfikacji podmiotu składaj ą cego zawiadomienie, osób zarz ą dzaj ą cych
jego działalności ą oraz osób przewidzianych do objęcia funkcji członków
zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń o ile podmiot składaj ą cy zawiadomienie
planuje zmiany w tym zakresie;
2) identyfikacji krajowego zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 35 ust.
1;
3) działalności zawodowej, gospodarczej lub statutowej podmiotu składaj ą cego
zawiadomienie i osób, o których mowa w pkt 1, a w szczególności przedmiotu
tej działalności, zakresu i miejsca jej prowadzenia oraz dotychczasowego
jej przebiegu, a także wykształcenia posiadanego przez podmiot składaj ą cy
zawiadomienie, będ ą cy osob ą fizyczn ą , i osób, o których mowa w
pkt 1;
4) grupy, do której należy podmiot składaj ą cy zawiadomienie, a w szczególności
jej struktury, należ ą cych do niej podmiotów, prawnych i faktycznych
powi ą zań kapitałowych, finansowych i osobowych z innymi podmiotami;
5) sytuacji ekonomiczno-finansowej podmiotu składaj ą cego zawiadomienie;
6) skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, postępowań warunkowo
umorzonych oraz zakończonych ukaraniem postępowań dyscyplinarnych
jak również innych zakończonych postępowań administracyjnych i
cywilnych, dotycz ą cych podmiotu składaj ą cego zawiadomienie lub osób, o
których mowa w pkt 1, mog ą cych mieć wpływ na ocenę podmiotu składaj ą cego
zawiadomienie w świetle kryteriów określonych w art. 35h ust. 2;
7) tocz ą cych się postępowań karnych o przestępstwo umyślne z wył ą czeniem
przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego lub postępowań
w sprawie o przestępstwo skarbowe, jak również innych tocz ą cych się postępowań
administracyjnych, dyscyplinarnych i cywilnych, mog ą cych mieć
wpływ na ocenę podmiotu składaj ą cego zawiadomienie w świetle kryteriów
określonych w art. 35h ust. 2, a prowadzonych przeciwko podmiotowi składaj ą cemu
zawiadomienie lub osobom, o których mowa w pkt 1, lub postępowań
zwi ą zanych z działalności ą tego podmiotu lub tych osób;
8) działań zmierzaj ą cych do nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji w liczbie
zapewniaj ą cej osi ą gnięcie lub przekroczenie poziomów określonych w
art. 35 ust. 1 albo stania się podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu
ubezpieczeń, a w szczególności docelowego udziału w ogólnej liczbie głosów
na walnym zgromadzeniu krajowego zakładu ubezpieczeń, zwi ą zanych
z tym udziałem uprawnień, sposobu i źródeł finansowania nabycia albo objęcia
akcji lub praw z akcji, zawartych w zwi ą zku z tymi działaniami umów
oraz działania w porozumieniu z innymi podmiotami;
9) zamiarów podmiotu składaj ą cego zawiadomienie w odniesieniu do przyszłej
działalności krajowego zakładu ubezpieczeń, w szczególności w zakresie
planów marketingowych, operacyjnych, finansowych oraz dotycz ą cych organizacji
i zarz ą dzania, z uwzględnieniem zobowi ą zań, o których mowa
w art. 35h ust. 3.
2. Informacje w zakresie kwalifikacji i doświadczenia zawodowego, a także informacje
w zakresie określonym w ust. 1 pkt 6 i 7, nie s ą wymagane w odniesieniu
do podmiotu składaj ą cego zawiadomienie i osób zarz ą dzaj ą cych jego działalnością, jeżeli podmiot składający zawiadomienie jest instytucją kredytową, zakładem
ubezpieczeń, zakładem reasekuracji, firmą inwestycyjną lub spółką zarządzającą,
które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności w państwie
członkowskim Unii Europejskiej, o ile okoliczność ta zostanie wykazana w zawiadomieniu.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
dokumenty, które należy zał ą czyć do zawiadomienia w celu przedstawienia
informacji określonych w ust. 1, maj ą c na względzie zapewnienie proporcjonalności
wymaganych informacji w zależności od zamierzonego wpływu
podmiotu składaj ą cego zawiadomienie na zarz ą dzanie krajowym zakładem
ubezpieczeń.
Art. 35c.
1. Zawiadomienie i zał ą czane dokumenty powinny być sporz ą dzone w języku polskim
lub przetłumaczone na język polski. Tłumaczenie powinno być sporz ą dzone
przez tłumacza przysięgłego lub właściwego konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem powinny być zalegalizowane przez
konsula Rzeczypospolitej Polskiej. Obowi ą zku legalizacji nie stosuje się, jeżeli
umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stron ą , stanowi inaczej.
Art. 35d.
W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo kraju właściwego nie
przewiduje sporz ą dzania wymaganych dokumentów podmiot składaj ą cy zawiadomienie
lub osoba, której sprawa dotyczy, może, w miejsce tych dokumentów, złożyć
stosowne oświadczenie, zawieraj ą ce wymagane informacje.
Art. 35e.
1. Podmiot składaj ą cy zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, maj ą cy
miejsce zamieszkania lub siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej,
obowi ą zany jest ustanowić na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pełnomocnika
do doręczeń w toku postępowania w przedmiocie zawiadomienia.
2. W razie niedopełnienia obowi ą zku, o którym mowa w ust. 1, pisma w toku postępowania
pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, z wył ą czeniem
decyzji kończ ą cej postępowanie w przedmiocie zawiadomienia. O skutku,
o którym mowa w zdaniu poprzedzaj ą cym, organ nadzoru informuje pisemnie
podmiot składaj ą cy zawiadomienie.
Art. 35f.
W przypadku, gdy podmiot składaj ą cy zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust.
1, jest podmiotem, o którym mowa w art. 35a ust. 3 pkt 1 lub 2, organ nadzoru występuje
na piśmie do właściwych władz nadzorczych o przekazanie informacji
w zakresie określonym w art. 35h ust. 2, w celu ustalenia, czy zachodzi przesłanka, o
której mowa w art. 35h ust. 1 pkt 3.
Art. 35g.
1. Organ nadzoru, niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia, nie później jednak
niż w terminie 2 dni roboczych, potwierdza w formie pisemnej jego otrzymanie.
2. W przypadku stwierdzenia braków w zawiadomieniu lub gdy nie zostały zał ą czone
do niego wymagane informacje lub dokumenty, organ nadzoru wzywa
podmiot składaj ą cy zawiadomienie do uzupełnienia tych braków w wyznaczonym
terminie.
3. Organ nadzoru niezwłocznie po otrzymaniu informacji lub dokumentów stanowi ą cych
uzupełnienie zawiadomienia, nie później jednak niż w terminie 2 dni
roboczych, potwierdza w formie pisemnej ich otrzymanie.
4. Organ nadzoru, wraz z potwierdzeniem otrzymania zawiadomienia i wszystkich
wymaganych informacji i dokumentów, informuje podmiot składaj ą cy zawiadomienie
o dacie upływu terminu na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu,
o której mowa w art. 35h ust. 1.
5. Organ nadzoru może, przed upływem 50. dnia roboczego terminu na doręczenie
decyzji w przedmiocie sprzeciwu, pisemnie wezwać podmiot składaj ą cy zawiadomienie
do przekazania dodatkowych niezbędnych informacji lub dokumentów
w terminie 20 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, a w przypadku gdy:
1) miejsce zamieszkania lub siedziba podmiotu składaj ą cego zawiadomienie
znajduje się w państwie niebęd ą cym państwem członkowskim Unii Europejskiej
lub nadzór nad nim sprawuj ą władze nadzorcze państwa niebęd ą cego
państwem członkowskim Unii Europejskiej lub
2) podmiot składaj ą cy zawiadomienie nie jest podmiotem podlegaj ą cym nadzorowi
ubezpieczeniowe mu, nadzorowi nad rynkiem kapitałowym lub nadzorowi
bankowemu sprawowanemu przez władze nadzorcze państwa członkowskiego
Unii Europejskiej
w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 20 i nie dłuższym niż 30 dni roboczych
od dnia otrzymania wezwania, wskazuj ą c zakres ż ą danych informacji lub
dokumentów.
6. W przypadku wezwania, o którym mowa w ust. 5, następuje zawieszenie biegu
terminu na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu, od dnia wysłania wezwania
do dnia otrzymania informacji lub dokumentów, nie dłużej jednak niż do
upływu terminu na przekazanie informacji lub dokumentów.
7. Organ nadzoru w formie pisemnej potwierdza otrzymanie informacji lub dokumentów,
o których mowa w ust. 5, w terminie nie dłuższym niż 2 dni robocze od
dnia ich otrzymania.
8. W przypadku kolejnych wezwań organu nadzoru do przekazania dodatkowych
informacji lub dokumentów nie stosuje się terminów przekazania informacji lub
dokumentów, o których mowa w ust. 5. Wezwania te nie powoduj ą zawieszenia
biegu terminu na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu.
Art. 35h.
1. Organ nadzoru zgłasza, w drodze decyzji, sprzeciw co do nabycia albo objęcia
akcji lub praw z akcji lub co do stania się podmiotem dominuj ą cym krajowego
zakładu ubezpieczeń, jeżeli:
1) podmiot składaj ą cy zawiadomienie nie uzupełnił w wyznaczonym terminie
braków w zawiadomieniu lub zał ą czanych do zawiadomienia dokumentów i
informacji;
2) podmiot składaj ą cy zawiadomienie nie przekazał w terminie dodatkowych
informacji lub dokumentów ż ą danych przez organ nadzoru;
3) uzasadnione jest to potrzeb ą ostrożnego i stabilnego zarz ą dzania krajowym
zakładem ubezpieczeń, z uwagi na możliwy wpływ podmiotu składaj ą cego
zawiadomienie na krajowy zakład ubezpieczeń lub z uwagi na ocenę sytuacji
finansowej podmiotu składaj ą cego zawiadomienie.
2. W ramach oceny istnienia przesłanki, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru
bada, czy podmiot składaj ą cy zawiadomienie wykazał, że:
1) daje rękojmię wykonywania swoich praw i obowi ą zków w sposób należycie
zabezpieczaj ą cy interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia ;
2) osoby, które będ ą kierować działalności ą zakładu ubezpieczeń daj ą rękojmię
prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczaj ą cy
interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia oraz posiadaj ą odpowiednie doświadczenie zawodowe;
3) jest w dobrej kondycji finansowej, w szczególności w odniesieniu do aktualnego
zakresu prowadzonej działalności, jak również wpływu realizacji
planów inwestycyjnych na przyszł ą sytuację finansow ą podmiotu składaj ą cego
zawiadomienie i przyszł ą sytuację finansow ą zakładu ubezpieczeń;
4) zapewni przestrzeganie przez zakład ubezpieczeń wymogów ostrożnościowych
wynikaj ą cych z przepisów prawa, w tym wypłacalności, kontroli wewnętrznej,
zarz ą dzania ryzykiem, a w szczególności, że struktura grupy,
której zakład ubezpieczeń stanie się części ą , umożliwiać będzie sprawowanie
efektywnego nadzoru oraz skuteczn ą wymianę informacji pomiędzy
właściwymi władzami nadzorczymi i ustalenie zakresów właściwości tych
władz;
5) środki finansowe zwi ą zane z nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji
lub podjęciem innych działań zmierzaj ą cych do stania się podmiotem dominuj ą cym,
powoduj ą cych, że zakład ubezpieczeń stanie się podmiotem zależnym,
nie pochodz ą z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz nie
maj ą zwi ą zku z finansowaniem terroryzmu ani w zwi ą zku z zamierzonym
nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji lub podjęciem innych działań
zmierzaj ą cych do stania się podmiotem dominuj ą cym nie zachodzi zwiększone
ryzyko popełnienia przestępstwa, a także wyst ą pienia innych działań,
zwi ą zanych z wprowadzaniem do obrotu środków finansowych pochodz ą cych
z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł lub finansowaniem terroryzmu.
3.
Dokonuj ą c oceny, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru uwzględnia w
szczególności złożone w zwi ą zku z postępowaniem, zobowi ą zania podmiotu dotycz ą ce
krajowego zakładu ubezpieczeń lub ostrożnego i stabilnego nim zarz ą dzania.
4. Organ nadzoru może, w terminie określonym w art. 35i ust. 1, wydać decyzję o
stwierdzeniu braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu, jeżeli stwierdzi, że nie zachodz ą
okoliczności wskazane w ust. 1.
5. Wydaj ą c decyzję, o której mowa w ust. 4, organ nadzoru może ustalić termin nabycia
albo objęcia akcji lub praw z akcji albo uzyskania uprawnień podmiotu
dominuj ą cego krajowego zakładu ubezpieczeń.
6. Termin, o którym mowa w ust. 5, może być wydłużony z urzędu lub na wniosek
podmiotu składaj ą cego zawiadomienie.
Art. 35i.
1. Organ nadzoru doręcza decyzję w przedmiocie sprzeciwu, o którym mowa w art.
35h ust. 1, w terminie 60 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia
i wszystkich wymaganych informacji i dokumentów, nie później niż w terminie
2 dni roboczych od dnia jej wydania.
2. Terminy przewidziane dla doręczenia decyzji kończ ą cej postępowanie w przedmiocie
zawiadomienia uważa się za zachowane, jeżeli przed ich upływem decyzja
została nadana w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego.
Art. 35j.
Podmiot składaj ą cy zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, może zrealizować
zamiar objęty zawiadomieniem, jeżeli organ nadzoru nie doręczy decyzji w
przedmiocie sprzeciwu w terminie 60 dni roboczych, o którym mowa w art. 35i ust.
1, albo jeżeli przed upływem tego terminu organ nadzoru wyda decyzję o stwierdzeniu
braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu.
Art. 35k.
W przypadku uchylenia przez s ą d administracyjny decyzji w przedmiocie sprzeciwu
termin, o którym mowa w art. 35i ust. 1, biegnie od dnia, w którym organowi nadzoru
doręczono prawomocny wyrok s ą du administracyjnego.
Art. 35l.
1. W przypadku nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji:
1) z naruszeniem przepisu art. 35 ust. 1 albo
2) pomimo zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w art.
35h ust. 1, albo
3) przed upływem terminu uprawniaj ą cego organ nadzoru do zgłoszenia sprzeciwu,
o którym mowa w art. 35h ust. 1, albo
4) po wyznaczonym przez organ nadzoru terminie na nabycie albo objęcie akcji
lub praw z akcji, o którym mowa w art. 35h ust. 5
z akcji tych nie może być wykonywane prawo głosu, z zastrzeżeniem art. 35m.
2. W przypadku wykonywania uprawnień podmiotu dominuj ą cego krajowego zakładu
ubezpieczeń:
1) z naruszeniem przepisu art. 35 ust. 1 albo
2) w przypadku zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w
art. 35h ust. 1, albo
3) przed upływem terminu uprawniaj ą cego organ nadzoru do zgłoszenia sprzeciwu,
o którym mowa w art. 35h ust. 1, albo
4) uzyskanych po upływie terminu, o którym mowa w art. 35h ust. 5
członkowie zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń powołani przez podmiot
dominuj ą cy lub będ ą cy członkami zarz ą du, prokurentami lub osobami pełni ą cymi
kierownicze funkcje w podmiocie dominuj ą cym nie mog ą uczestniczyć w
czynnościach z zakresu reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń; w przypadku
gdy nie można ustalić, którzy członkowie zarz ą du zostali powołani przez
podmiot dominuj ą cy, powołanie zarz ą du jest bezskuteczne od dnia uzyskania przez ten podmiot uprawnień podmiotu dominuj ą cego krajowego zakładu ubezpieczeń,
z zastrzeżeniem art. 35m.
3.
Uchwały walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń podjęte z naruszeniem
przepisu ust. 1 s ą nieważne, chyba że spełniaj ą wymogi kworum oraz
większości głosów bez uwzględnienia głosów nieważnych. W przypadkach, o
których mowa w ust. 1, prawo wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności
uchwały walnego zgromadzenia przysługuje również organowi nadzoru.
Przepis art. 425 Kodeksu spółek handlowych stosuje się odpowiednio.
4. Czynności z zakresu reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń podejmowane
z udziałem członków zarz ą du z naruszeniem przepisu ust. 2 s ą nieważne. Przepis
art. 58 § 3 Kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio.
5. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 lub 2, organ nadzoru może, w drodze decyzji,
nakazać zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
6. Jeżeli akcje nie zostan ą zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 5, organ nadzoru
może nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń karę pieniężn ą
do wysokości 10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń
zarz ą d komisaryczny lub cofn ą ć zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j.
Art. 35m.
W przypadku gdy wymagaj ą tego interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia , a wnioskodawca wykaże, że nie
zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 35h ust. 1 pkt 3, organ nadzoru może, w
szczególnie uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, wydanej na wniosek akcjonariusza
lub podmiotu dominuj ą cego krajowego zakładu ubezpieczeń, uchylić
zakazy, o których mowa w art. 35l ust. 1 lub 2. Do wniosku wnioskodawca doł ą cza
informacje, o których mowa w art. 35b ust. 1.
Art. 35n.
Podmiot nabywaj ą cy albo obejmuj ą cy akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń, w trybie art. 35 ust. 1, jest obowi ą zany poinformować o nabyciu lub
objęciu krajowy zakład ubezpieczeń, którego akcji nabycie albo objęcie dotyczy, w
terminie 14 dni od dnia nabycia albo objęcia.
Art. 35o.
1. Jeżeli uzasadnione jest to potrzeb ą ostrożnego i stabilnego zarz ą dzania krajowym
zakładem ubezpieczeń, z uwagi na ocenę sytuacji finansowej podmiotu, który
uzyskał bezpośrednio lub pośrednio prawo wykonywania głosu na walnym
zgromadzeniu na poziomach określonych w art. 35 ust. 1 albo stał się bezpośrednio
lub pośrednio podmiotem dominuj ą cym krajowego zakładu ubezpieczeń
lub z uwagi na możliwy wpływ tego podmiotu na zakład ubezpieczeń, a w
szczególności w przypadku stwierdzenia, że podmiot ten nie dochowuje zobowi ą zań,
o których mowa w art. 35h ust. 3, organ nadzoru może, w drodze decyzji,
zakazać wykonywania prawa głosu z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
posiadanych przez ten podmiot lub wykonywania uprawnień podmiotu dominuj ą cego
przysługuj ą cych temu podmiotowi. Dokonuj ą c oceny, czy zachodzi przesłanka
do wydania tego zakazu przepisy art. 35h ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
Uchwała walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń jest nieważna,
jeżeli przy jej podejmowaniu wykonano prawo głosu z akcji, w stosunku do których
organ nadzoru wydał decyzję, o której mowa w ust. 1, chyba że uchwała
spełnia wymogi kworum oraz większości głosów oddanych bez uwzględnienia
głosów nieważnych. Prawo wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności
uchwały przysługuje również organowi nadzoru. Przepis art. 425 Kodeksu spółek
handlowych stosuje się odpowiednio.
4. Jeżeli organ nadzoru wydał na podstawie ust. 1 decyzję w przedmiocie zakazu
wykonywania uprawnień podmiotu dominuj ą cego, przepisy art. 35l ust. 2 i 4
stosuje się odpowiednio.
5. W przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w
drodze decyzji, nakazać zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
6. Jeżeli akcje nie zostan ą zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 5, organ nadzoru
może nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń karę pieniężn ą
do wysokości 10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń
zarz ą d komisaryczny lub cofn ą ć zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j.
7. Na wniosek akcjonariusza lub podmiotu dominuj ą cego organ nadzoru uchyla decyzję
wydan ą na podstawie ust. 1, jeżeli ustały okoliczności uzasadniaj ą ce wydanie
tej decyzji.
8. Przepisy ust. 17 stosuje się odpowiednio w przypadku, o którym mowa w art.
35 ust. 7, do podmiotów będ ą cych stronami porozumienia, o którym mowa
w tym przepisie.
Art. 36.
1. Podmiot, który zamierza zbyć bezpośrednio lub pośrednio akcje lub prawa z akcji
krajowego zakładu ubezpieczeń, ma obowi ą zek każdorazowo powiadomić o
zamiarze ich zbycia organ nadzoru nie później niż na 14 dni przed planowanym
zbyciem, jeżeli w wyniku zbycia:
1) jego udział w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu lub w kapitale
zakładowym spadłby odpowiednio poniżej 10 %, 20 %, jednej trzeciej,
50 % lub
2) zakład ubezpieczeń przestałby być jego podmiotem zależnym.1.
2. Zamiar zbycia lub zbycie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
przez podmiot zależny uważa się za zamiar ich zbycia lub zbycie przez podmiot
dominuj ą cy.
3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy podmiotem dominuj ą cym jest Skarb Państwa.
4. Przepisy ust. 13 nie naruszaj ą przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie
publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz przepisów ustawy
o ochronie konkurencji i konsumentów.
5. Podmiot zbywaj ą cy akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń, jest
obowi ą zany poinformować o zbyciu krajowy zakład ubezpieczeń, którego akcji
zbycie dotyczy w terminie 14 dni od zbycia.
Art. 37.
1. Zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek po uzyskaniu informacji zawiadomić organ
nadzoru o każdym nabyciu lub objęciu albo zbyciu akcji lub praw z akcji przez akcjonariusza, jeżeli powoduje to powstanie sytuacji, o której mowa w art. 35
ust. 1, art. 36 ust. 1 lub art. 239 ust. 1 i 2.
2. Zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek doł ą czyć do rocznego sprawozdania finansowego
przedstawianego organowi nadzoru informację o posiadaniu przez każdego
akcjonariusza akcji daj ą cych mu minimum 5 % głosów na walnym zgromadzeniu
lub 5 % kapitału zakładowego.
3. Informacja, o której mowa w ust. 2, zawiera:
1) imię i nazwisko lub nazwę albo firmę akcjonariusza;
2) miejsce zamieszkania i adres zamieszkania lub siedzibę i adres siedziby akcjonariusza;
3) liczbę posiadanych akcji i procent odpowiadaj ą cych im głosów na walnym
zgromadzeniu.
Art. 37a.
1. Członkiem organu zarz ą dzaj ą cego dominuj ą cego podmiotu ubezpieczeniowe go z
siedzib ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może być wył ą cznie osoba fizyczna,
która spełnia ł ą cznie następuj ą ce warunki:
1) posiada pełn ą zdolność do czynności prawnych;
2) daje rękojmię należytego pełnienia funkcji członka organu zarz ą dzaj ą cego
dominuj ą cego podmiotu ubezpieczeniowe go;
3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem s ą du za przestępstwo popełnione
umyślnie.
2. W przypadku gdy dominuj ą cy podmiot ubezpieczeniowy z siedzib ą na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej nie posiada organu zarz ą dzaj ą cego, przepis ust. 1
stosuje się odpowiednio do osoby lub osób odpowiedzialnych za prowadzenie
spraw podmiotu.
Art. 37b.
1. W przypadku naruszeń prawa lub innych nieprawidłowości zagrażaj ą cych wypłacalności
zakładu ubezpieczeń wchodz ą cego w skład ubezpieczeniowe j grupy
kapitałowej, w tym na wniosek organu nadzoru państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, w którym siedzibę ma zakład ubezpieczeń, organ nadzoru może
podj ą ć w stosunku do dominuj ą cego podmiotu ubezpieczeniowe go z siedzib ą na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środki określone w art. 209 lub art. 212
ust. 1 pkt 1 i 2, przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej nakładanej
na dominuj ą cy podmiot ubezpieczeniowy nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze decyzji,
zakazać wykonywania praw głosu z akcji lub udziałów posiadanych w zakładzie
ubezpieczeń przez dominuj ą cy podmiot ubezpieczeniowy.
Art. 37c.
1. Organ nadzoru, po zasięgnięciu opinii organów nadzoru państw członkowskich
Unii Europejskiej, w których zezwolenia uzyskały zakłady ubezpieczeń wchodz ą ce
w skład ubezpieczeniowe j grupy kapitałowej, może, w drodze decyzji
skierowanej do krajowego zakładu ubezpieczeń wchodz ą cego w skład ubezpieczeniowe j
grupy kapitałowej i podlegaj ą cego nadzorowi dodatkowemu, uznać,
że na potrzeby sprawowania nadzoru dodatkowego zgodnie z przepisami ustawy
nie uważa się niektórych podmiotów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 12 lit.
ac, za wchodz ą ce w skład ubezpieczeniowe j grupy kapitałowej.
2. Wydając decyzję, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru uwzględnia rolę danego
podmiotu w ubezpieczeniowe j grupie kapitałowej oraz prawidłowe i skuteczne
wykonywanie nadzoru dodatkowego.
Rozdział 3
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych
Art. 38.
1. Zakład ubezpieczeń, który ubezpiecza swoich członków na zasadzie wzajemności,
jest towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych, zwanym dalej towarzystwem.
2. Do umów ubezpieczenia zawieranych z towarzystwem przez podmioty będ ą ce
członkami tego towarzystwa nie stosuje się przepisów o zamówieniach publicznych.
Art. 39.
1. Towarzystwo podlega wpisowi do Krajowego Rejestru S ą dowego.
2. Towarzystwo uzyskuje osobowość prawn ą z chwil ą wpisania do Krajowego Rejestru
S ą dowego.
Art. 40.
1. Statut towarzystwa jest sporz ą dzany w formie aktu notarialnego.
2. Statut towarzystwa wymaga przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ
nadzoru.
3. Zmiany w statucie towarzystwa wymagaj ą przed zarejestrowaniem zatwierdzenia
przez organ nadzoru w zakresie:
1) zmiany siedziby lub nazwy;
2) obniżenia kapitału zakładowego;
3) zmiany zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności;
4) tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw technicznoubezpieczeniowych
i innych rezerw;
5) zmiany zasad reprezentacji towarzystwa;
6) zmian w gospodarowaniu maj ą tkiem i aktywami towarzystwa, w tym w zakresie
określenia kompetencji organów towarzystwa oraz spłat z tytułu zobowi ą zań
wobec członków towarzystwa;
7) zmian w funduszu organizacyjnym, z zastrzeżeniem art. 92 ust. 2 pkt 5.
Art. 41.
1. Statut towarzystwa określa w szczególności:
1) nazwę i siedzibę towarzystwa;
2) terytorialny zasięg działalności;
3) liczbę członków zarz ą du i rady nadzorczej;
4) zakres rzeczowy działalności z określeniem działu, grup i rodzajów ubezpieczeń
oraz zakres działalności reasekuracyjnej;
5) wysokość kapitału zakładowego;
6) zasady wykorzystania nadwyżki bilansowej oraz sposób pokrycia strat;
7) zasady umarzania udziałów;
8) zasady uzyskania i utraty członkostwa oraz rodzaje członkostwa;
9) sposób rozwi ą zania towarzystwa;
10) zasady dokonywania ogłoszeń towarzystwa, w tym oznaczenie pisma do
ogłoszeń;
11) organ uprawniony do zatwierdzania ogólnych warunków ubezpieczenia .
2. Do statutu towarzystwa mog ą być wł ą czone ogólne warunki ubezpieczenia .
Art. 42.
W towarzystwie mog ą być tworzone zwi ą zki wzajemności członkowskiej, jeżeli tak
stanowi statut towarzystwa.
Art. 43.
1. Towarzystwo posiadaj ą ce ograniczony zakres działalności ze względu na mał ą
liczbę członków oraz niewielk ą liczbę lub niskie sumy zawieranych umów
ubezpieczenia lub niewielki terytorialny zasięg działalności może być uznane
przez organ nadzoru za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych.
2. Organ nadzoru może uznać towarzystwo za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych,
po spełnieniu przez nie następuj ą cych warunków:
1) towarzystwo ubezpiecza jedynie swoich członków;
2) członkami towarzystwa jest zdefiniowany w statucie kr ą g podmiotów;
3) roczny przypis składki nie przekracza równowartości w złotych 5 mln euro.
3. Decyzja o uznaniu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych przez organ nadzoru
za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych podlega wpisowi do Krajowego
Rejestru S ą dowego.
4. Do małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych nie stosuje się przepisów art.
13 ust. 1, jeżeli statut przewiduje wnoszenie przez członków dopłat lub zmniejszenie
świadczeń towarzystwa na rzecz członków, a także art. 45 ust. 1, art. 46,
art. 47 oraz art. 146 ust. 1.
5. Małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie może wykonywać działalności
w zakresie reasekuracji czynnej.
6. W razie przekroczenia przez małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych kwot
rocznego przypisu składki, o której mowa w ust. 2 pkt 3, towarzystwo obowi ą zane
jest zawiadomić o tym organ nadzoru.
7. Od dnia przekroczenia kwoty rocznego przypisu składki, o której mowa w ust. 2
pkt 3, towarzystwo z mocy ustawy kontynuuje działalność jako towarzystwo
ubezpieczeń wzajemnych.
8. Towarzystwo zobowi ą zane jest dostosować działalność do wymogów ustawy w
terminie 12 miesięcy od dnia przekroczenia rocznego przypisu składki, o której
mowa w ust. 2 pkt 3.
Art. 44.
1. Jeżeli statut nie stanowi inaczej, uzyskanie członkostwa musi być zwi ą zane z
zawarciem umowy ubezpieczenia , a jego utrata z wygaśnięciem stosunku
ubezpieczenia .
2. Statut towarzystwa może przewidywać, że towarzystwo będzie ubezpieczało także
osoby niebęd ą ce członkami towarzystwa. Osoby te nie mog ą być zobowi ą zane
do udziału w pokrywaniu straty towarzystwa przez wnoszenie dodatkowej
składki ubezpieczeniowe j.
3. Składki od osób, o których mowa w ust. 2, nie mog ą stanowić więcej niż 10 %
składki przypisanej brutto towarzystwa.
Art. 45.
1. Statut towarzystwa przewiduje tworzenie kapitału zapasowego według zasad, o
których mowa w art. 396 Kodeksu spółek handlowych, z tym że obniżenie kapitału
zapasowego może nast ą pić wył ą cznie przez pokrycie straty bilansowej.
2. Statut towarzystwa określa system świadczeń członków na rzecz towarzystwa.
Przysługuj ą ce członkowi należności maj ą tkowe od towarzystwa nie zwalniaj ą
tego członka z obowi ą zku płacenia składek.
3. Statut towarzystwa może przewidywać zmniejszenie świadczeń towarzystwa na
rzecz członków z tytułu ubezpieczeń, chyba że przewiduje on nieograniczony
udział członków w pokryciu straty w technicznym rachunku ubezpieczeń.
4. Członkowie towarzystwa nie odpowiadaj ą za jego zobowi ą zania.
Art. 46.
1. Kapitał zakładowy nie może być niższy niż najwyższa wysokość minimalnego
kapitału gwarancyjnego wymaganego dla grup ubezpieczeń, o których mowa w
zał ą czniku do ustawy, w zakresie których towarzystwo posiada zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j.
2. Kapitał zakładowy jest pokrywany w całości wkładem pieniężnym w terminie 30
dni od dnia zarejestrowania towarzystwa.
3. Statut towarzystwa może przewidywać spłacanie kapitału zakładowego tylko z
nadwyżek rocznych i w okresie tworzenia kapitału zapasowego osobom, które
wniosły kapitał zakładowy, lub niespłacanie kapitału zakładowego określonym
osobom.
4. Kapitał zakładowy może być obniżony przez zmniejszenie nominalnej wartości
udziałów lub przez umorzenie części udziałów.
5. Osoby, które wniosły kapitał zakładowy, mog ą być członkami zarz ą du towarzystwa
lub rady nadzorczej towarzystwa, w zakresie określonym w statucie, do
czasu spłacenia kapitału.
6. Spłata kapitału zakładowego osobie, o której mowa w ust. 5, powoduje nabycie
udziałów własnych przez towarzystwo.
7. Jeżeli udziały własne nie zostan ą zbyte w terminie 12 miesięcy od dnia nabycia,
musz ą być umorzone w drodze obniżenia kapitału zakładowego.
8. Udziały własne należy umieścić w bilansie jako osobn ą pozycję pod nazw ą
Udziały własne do zbycia.
9. Towarzystwo nie może wykonywać samo albo przez pełnomocników uprawnień
wynikaj ą cych z własnych udziałów.
10. Nadwyżka roczna może być przeznaczona na spłatę kapitału zakładowego, o
którym mowa w ust. 3, albo na zwiększenie kapitałów własnych i funduszy
członkowskich tworzonych w towarzystwie.
Art. 48.
Organami towarzystwa s ą :
1) zarz ą d towarzystwa, zwany dalej w niniejszym rozdziale zarz ą dem;
2) rada nadzorcza towarzystwa, zwana dalej w niniejszym rozdziale rad ą nad
zorcz ą ;
3) walne zgromadzenie członków towarzystwa, zwane dalej w niniejszym rozdziale
walnym zgromadzeniem.
Art. 49.
1. Zarz ą d prowadzi sprawy towarzystwa i reprezentuje towarzystwo.
2. Do zarz ą du mog ą być powołane osoby spośród członków towarzystwa lub spoza
ich grona.
3. Członków zarz ą du powołuje i odwołuje walne zgromadzenie, chyba że statut towarzystwa
stanowi inaczej.
Art. 50.
1. Mandat członka zarz ą du wygasa najpóźniej z dniem odbycia walnego zgromadzenia
zatwierdzaj ą cego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy
pełnienia funkcji członka zarz ą du.
2. Mandat członka zarz ą du wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania
go ze składu zarz ą du.
3. Do złożenia rezygnacji przez członka zarz ą du stosuje się odpowiednio przepisy o
wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmuj ą cego zlecenie.
Art. 51.
Członek zarz ą du może być w każdym czasie odwołany lub zawieszony w czynnościach.
Nie pozbawia go to roszczeń ze stosunku pracy lub innego stosunku prawnego
dotycz ą cego pełnienia funkcji członka zarz ą du.
Art. 52.
1. Prawo członka zarz ą du do prowadzenia spraw towarzystwa i reprezentowania
towarzystwa dotyczy wszystkich czynności s ą dowych i pozas ą dowych towarzystwa,
z wyj ą tkiem spraw, które wymagaj ą uchwały walnego zgromadzenia.
2. Prawa członka zarz ą du do prowadzenia spraw towarzystwa i reprezentowania
towarzystwa nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich.
Art. 53.
1. Sposób reprezentowania towarzystwa określa statut towarzystwa. Jeżeli statut
towarzystwa nie zawiera żadnych postanowień w tym przedmiocie, do składania
oświadczeń woli i podpisywania pism w imieniu towarzystwa jest wymagane
współdziałanie dwóch członków zarz ą du albo jednego członka zarz ą du ł ą cznie z
prokurentem.
2. Do ustanowienia prokury stosuje się przepisy dotycz ą ce ustanowienia prokury w
spółce akcyjnej.
3. Przepisy ust. 1 i 2 nie wył ą czaj ą ustanowienia prokury jednoosobowej lub ł ą cznej
i nie ograniczaj ą praw prokurentów, wynikaj ą cych z przepisów o prokurze.
4. Oświadczenia pisemne kierowane do towarzystwa złożone w jego lokalu albo
jednemu z członków zarz ą du lub prokurentowi maj ą skutek prawny względem
towarzystwa.
Art. 54.
1. Oświadczenia pisemne towarzystwa kierowane do oznaczonej osoby zawieraj ą :
1) nazwę towarzystwa, jego siedzibę i adres;
2) oznaczenie s ą du rejestrowego i numeru, pod którym towarzystwo jest wpisane
do rejestru;
3) imiona i nazwiska członków zarz ą du.
2. Obowi ą zek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy oświadczeń woli kierowanych
do osób pozostaj ą cych z towarzystwem w stałych stosunkach umownych.
Art. 55.
W umowach między towarzystwem a członkami zarz ą du, a także w sporach z nimi,
towarzystwo reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik wybrany przez walne
zgromadzenie.
Art. 56.
1. Członek zarz ą du nie może bez zgody towarzystwa zajmować się interesami konkurencyjnymi
ani też uczestniczyć w podmiocie konkurencyjnym. Jeżeli statut
towarzystwa nie stanowi inaczej, zgody udziela organ uprawniony do powołania
zarz ą du.
2. W przypadku sprzeczności interesów towarzystwa z osobistymi interesami
członka zarz ą du, jego współmałżonka, krewnych i powinowatych do drugiego
stopnia oraz osób, z którymi jest on powi ą zany osobiście, członek zarz ą du
wstrzymuje się od udziału w rozstrzygnięciu takich spraw i ż ą da zaznaczenia tego
w protokole z posiedzenia zarz ą du.
Art. 57.
Uchwały zarz ą du s ą protokołowane. Protokoły zawieraj ą porz ą dek obrad, nazwiska i
imiona obecnych członków zarz ą du, liczbę głosów oddanych na poszczególne
uchwały oraz zdania odrębne. Protokoły podpisuj ą obecni na posiedzeniu członkowie
zarz ą du.
Art. 58.
1. Rada nadzorcza składa się co najmniej z pięciu członków powoływanych i odwoływanych
przez walne zgromadzenie.
2. Statut towarzystwa może przewidywać inny sposób powoływania lub odwoływania
członków rady nadzorczej.
3. Członek zarz ą du, likwidator i pracownik towarzystwa zajmuj ą cy stanowisko
głównego księgowego, radcy prawnego lub inne podlegaj ą ce bezpośrednio
członkowi zarz ą du nie może być równocześnie członkiem rady nadzorczej.
Art. 59.
1. Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalności ą towarzystwa we
wszystkich dziedzinach jego działalności.
2. Do kompetencji rady nadzorczej należy w szczególności ocena sprawozdania finansowego,
zarówno co do zgodności z księgami i dokumentami, jak i ze stanem
faktycznym, badanie sprawozdania zarz ą du z działalności towarzystwa, badanie
wniosków zarz ą du co do podziału nadwyżki bilansowej albo pokrycia
straty bilansowej oraz składanie walnemu zgromadzeniu corocznego sprawozdania
pisemnego z wyników powyższej oceny.
3. W celu wykonania obowi ą zków, o których mowa w ust. 2, rada nadzorcza może
badać każd ą czynność towarzystwa, ż ą dać od zarz ą du i pracowników towarzystwa
sprawozdań i wyjaśnień, dokonywać rewizji stanu maj ą tku oraz sprawdzać
księgi i dokumenty.
Art. 60.
1. Do kompetencji rady nadzorczej należy również zawieszanie w czynnościach
poszczególnych lub wszystkich członków zarz ą du oraz delegowanie członków
rady nadzorczej do czasowego wykonywania czynności członków zarz ą du niemog ą cych
sprawować swoich czynności.
2. W przypadku długotrwałej niemożności sprawowania czynności przez członka
zarz ą du rada nadzorcza niezwłocznie podejmuje odpowiednie działania w celu
dokonania zmiany w składzie zarz ą du.
Art. 61.
1. Statut towarzystwa może rozszerzyć uprawnienia rady nadzorczej, a w szczególności
przewidywać, że zarz ą d jest obowi ą zany uzyskać zgodę rady nadzorczej
przed dokonaniem określonych czynności.
2. Jeżeli rada nadzorcza nie wyrazi zgody na dokonanie określonej czynności, zarz ą d
może zwrócić się do walnego zgromadzenia, aby powzięło uchwałę udzielaj ą c ą
zgody na dokonanie tej czynności.
Art. 62.
Rada nadzorcza wykonuje swoje obowi ą zki kolegialnie, może jednak delegować
swoich członków do samodzielnego pełnienia określonych czynności nadzorczych.
Art. 63.
1. Uchwały rady nadzorczej mog ą być powzięte, jeżeli wszyscy członkowie zostali
zaproszeni do udziału w posiedzeniu rady nadzorczej. Uchwały zapadaj ą bezwzględn ą
większości ą głosów, przy obecności co najmniej połowy członków rady
nadzorczej, chyba że statut towarzystwa stanowi inaczej.
2. Do protokołów rady nadzorczej stosuje się odpowiednio przepisy dotycz ą ce protokołów
zarz ą du.
3. Walne zgromadzenie uchwala dla rady nadzorczej regulamin określaj ą cy jej organizację
i sposób wykonywania czynności.
Art. 64.
Najwyższym organem towarzystwa jest walne zgromadzenie. W sprawach niezastrzeżonych
w ustawie lub statucie do właściwości innych organów towarzystwa,
podejmowanie uchwał należy do walnego zgromadzenia.
Art. 65.
1. Zwyczajne walne zgromadzenie odbywa się w terminie 6 miesięcy po upływie
każdego roku obrotowego.
2. Przedmiotem obrad zwyczajnego walnego zgromadzenia, poza innymi sprawami
wymienionymi w statucie, jest:
1) rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania zarz ą du z działalności towarzystwa,
bilansu oraz rachunku zysków i strat za rok ubiegły;
2) powzięcie uchwały o podziale nadwyżki bilansowej albo o pokryciu straty
bilansowej;
3) udzielenie członkom organów towarzystwa absolutorium z wykonania przez
nich obowi ą zków.
Art. 66.
Walne zgromadzenie odbywa się w siedzibie towarzystwa. Statut towarzystwa może
zawierać odmienne postanowienia dotycz ą ce określenia miejsca zwołania walnego
zgromadzenia, jednakże walne zgromadzenie może odbywać się wył ą cznie na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 67.
1. Walne zgromadzenie zwołuje zarz ą d.
2. Rada nadzorcza ma prawo zwołania zwyczajnego walnego zgromadzenia, jeżeli
zarz ą d nie zwoła go w terminie określonym w art. 65 ust. 1, oraz nadzwyczajnego
walnego zgromadzenia, jeżeli zwołanie go uzna za wskazane, a zarz ą d nie
zwoła walnego zgromadzenia w terminie 14 dni od dnia zgłoszenia odpowiedniego
ż ą dania przez radę nadzorcz ą .
3. Statut towarzystwa może przyznać uprawnienie, o którym mowa w ust. 2, także
innym osobom.
Art. 68.
1. Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu, reprezentuj ą cy
przynajmniej jedn ą dziesi ą t ą udziałów lub głosów na walnym
zgromadzeniu, mog ą
ż ą dać zwołania nadzwyczajnego walnego zgromadzenia,
jak również umieszczenia określonych spraw w porz ą dku obrad najbliższego
walnego zgromadzenia. Ż ą danie takie należy złożyć na piśmie do zarz ą du najpóźniej
na 30 dni przed proponowanym terminem walnego zgromadzenia.
2. Statut towarzystwa może przyznać uprawnienia, o których mowa w ust. 1, członkom
towarzystwa uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu przedstawiaj ą cym
mniej niż jedn ą dziesi ą t ą udziałów lub głosów na walnym zgromadzeniu.
3. Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia ż ą dania zarz ą dowi nadzwyczajne
walne zgromadzenie nie będzie zwołane, s ą d rejestrowy może po wezwaniu zarz ą du
do złożenia oświadczenia upoważnić do zwołania nadzwyczajnego walnego
zgromadzenia członków towarzystwa uprawnionych do udziału w walnym
zgromadzeniu, występujących z tym żądaniem. Sąd wyznacza przewodniczącego
tego walnego zgromadzenia. Walne zgromadzenie podejmie uchwałę rozstrzygającą,
czy koszty zwołania i odbycia walnego zgromadzenia ma ponieść
towarzystwo.
4. W ogłoszeniach i zawiadomieniach listami poleconymi, za zwrotnym potwierdzeniem
odbioru, o zwołaniu nadzwyczajnego walnego zgromadzenia, o którym
mowa w ust. 3, należy powołać się na postanowienie s ą du rejestrowego.
Art. 69.
1. Walne zgromadzenie zwołuje się przez ogłoszenie, którego dokonuje się co najmniej
na 21 dni przed terminem walnego zgromadzenia.
2. W ogłoszeniu należy oznaczyć datę, godzinę i miejsce odbycia walnego zgromadzenia
oraz szczegółowy porz ą dek obrad. W przypadku zamierzonej zmiany statutu
towarzystwa należy powołać dotychczas obowi ą zuj ą ce postanowienia, jak
również treść projektowanych zmian.
3. Członek towarzystwa uprawniony do udziału w walnym zgromadzeniu, który
złoży w towarzystwie przynajmniej jeden udział, może ż ą dać zawiadomienia go
listem poleconym, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, wysłanym najpóźniej
równocześnie z ogłoszeniem, o terminie i porz ą dku obrad walnego zgromadzenia,
a następnie o powziętych uchwałach.
Art. 70.
Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie jest ważne bez
względu na liczbę reprezentowanych na nim udziałów.
Art. 71.
Jeżeli statut nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie otwiera przewodnicz ą cy rady
nadzorczej albo jego zastępca, a następnie spośród osób uprawnionych do uczestnictwa
na walnym zgromadzeniu wybiera się przewodnicz ą cego.
Art. 72.
1. Lista obecności, zawieraj ą ca spis uczestników walnego zgromadzenia z wymienieniem
liczby udziałów na walnym zgromadzeniu, które każdy z nich przedstawia
i służ ą cych im głosów, podpisana przez przewodnicz ą cego walnego
zgromadzenia, wyłożona jest podczas obrad tego walnego zgromadzenia. Statut
towarzystwa może zawierać inne postanowienia w tym zakresie.
2. Na wniosek członków towarzystwa uprawnionych do udziału w walnym zgromadzeniu
reprezentuj ą cych przynajmniej jedn ą dziesi ą t ą udziałów, lista obecności
jest sprawdzona przez wybran ą w tym celu komisję, złożon ą co najmniej z 3
osób. Wnioskodawcy maj ą prawo wyboru jednego członka komisji.
Art. 73.
1. Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu mog ą
uczestniczyć w walnym zgromadzeniu oraz wykonywać prawo głosu osobiście
lub przez pełnomocników.
2. Pełnomocnictwo udzielone jest, pod rygorem nieważności, na piśmie i doł ą czone
do protokołu walnego zgromadzenia.
3. Członek zarz ą du lub pracownik towarzystwa nie mog ą być pełnomocnikami na
walnym zgromadzeniu.
Art. 74.
Członek towarzystwa uprawniony do udziału w walnym zgromadzeniu nie może ani
osobiście, ani przez pełnomocnika, ani jako pełnomocnik innej osoby, głosować przy
powzięciu uchwały, dotycz ą cej jego odpowiedzialności wobec towarzystwa z jakiegokolwiek
tytułu oraz w sprawie przyznania mu wynagrodzenia, umowy między nim
a towarzystwem oraz sporu między nim a towarzystwem.
Art. 75.
1. Uchwały walnego zgromadzenia zapadaj ą bezwzględn ą większości ą głosów oddanych,
jeżeli przepisy statutu towarzystwa lub niniejszego rozdziału nie stanowi ą
inaczej.
2. Głosowanie jest jawne. Tajne głosowanie zarz ą dza się przy wyborach organów
towarzystwa lub likwidatorów oraz nad wnioskami o odwołanie członków organów
towarzystwa lub likwidatorów, o poci ą gnięcie ich do odpowiedzialności,
jak również w sprawach osobowych. Tajne głosowanie należy również zarz ą dzić
na ż ą danie choćby jednego z obecnych.
3. Uchwały walnego zgromadzenia s ą protokołowane przez notariusza.
4. W protokole należy stwierdzić prawidłowość zwołania walnego zgromadzenia i
jego zdolność do powzięcia uchwał, wymienić powzięte uchwały, liczbę głosów
oddanych za każd ą uchwał ą i zgłoszone sprzeciwy. Do protokołu należy doł ą czyć
odpowiednie dokumenty, w tym dowody zwołania walnego zgromadzenia i
listę obecności z podpisami uczestników zgromadzenia.
5. Odpis protokołu zarz ą d umieści w księdze protokołów. Członkowie towarzystwa
uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu mog ą przegl ą dać księgę protokołów,
mog ą także ż ą dać wydania poświadczonych przez zarz ą d odpisów
uchwał.
Art. 76.
1. Uchwała walnego zgromadzenia sprzeczna z prawem, postanowieniami statutu
towarzystwa lub dobrymi obyczajami może być zaskarżona w drodze wytoczonego
przeciwko towarzystwu powództwa o uchylenie uchwały.
2. Prawo do wytoczenia powództwa o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia
przysługuje:
1) zarz ą dowi, radzie nadzorczej oraz poszczególnym członkom tych organów;
2) członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu,
który głosował przeciwko uchwale, a po jej powzięciu zaż ą dał zaprotokołowania
sprzeciwu;
3) członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu
bezzasadnie niedopuszczonemu do udziału w walnym zgromadzeniu;
4) innym członkom towarzystwa uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu,
którzy nie byli obecni na walnym zgromadzeniu, jedynie w przypadku
wadliwego zwołania zgromadzenia lub też powzięcia uchwały w
sprawie nieobjętej porz ą dkiem obrad.
3. Uchwała walnego zgromadzenia może być zaskarżona przez członka towarzystwa
uprawnionego do udziału w walnym zgromadzeniu nawet w przypadku zgodności uchwały z przepisami prawa i statutem towarzystwa, jeżeli jest
sprzeczna z interesem towarzystwa lub ma na celu pokrzywdzenie członka towarzystwa
uprawnionego do udziału w walnym zgromadzeniu.
4. Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia należy wnieść w terminie
30 dni od dnia otrzymania wiadomości o uchwale, nie później jednak niż w
terminie 6 miesięcy od dnia powzięcia uchwały.
Art. 77.
1. W sporze dotycz ą cym uchylenia lub stwierdzenia nieważności uchwały walnego
zgromadzenia pozwane towarzystwo reprezentuje zarz ą d, jeżeli na mocy uchwały
walnego zgromadzenia nie został ustanowiony w tym celu pełnomocnik.
2. Jeżeli zarz ą d nie może działać za towarzystwo, a brak jest uchwały walnego
zgromadzenia o ustanowieniu pełnomocnika, s ą d właściwy do rozstrzygnięcia
powództwa wyznacza kuratora towarzystwa.
Art. 78.
1. Prawomocny wyrok uchylaj ą cy uchwałę ma moc obowi ą zuj ą c ą w stosunkach
między towarzystwem a wszystkimi członkami towarzystwa uprawnionymi do
udziału w walnym zgromadzeniu.
2. W przypadkach, w których ważność czynności dokonanej przez towarzystwo jest
zależna od uchwały walnego zgromadzenia, uchylenie takiej uchwały nie ma
skutku wobec osób trzecich działaj ą cych w dobrej wierze.
Art. 79.
1. Zmiana statutu towarzystwa wymaga uchwały walnego zgromadzenia, powziętej
większości ą co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
2. Walne zgromadzenie może upoważnić radę nadzorcz ą do dokonania w jego
uchwałach zmian o charakterze redakcyjnym.
3. Zmiany statutu towarzystwa nie mog ą ograniczać praw wynikaj ą cych z zawartych
umów ubezpieczenia .
Art. 80.
Uchwała o rozwi ą zaniu towarzystwa lub poł ą czeniu z innym towarzystwem zapada
większości ą co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
Art. 81.
1. Towarzystwo może zostać przekształcone w spółkę akcyjn ą . Do przekształcenia
towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych dotycz ą ce
powstania spółki akcyjnej.
2. Do przekształcenia, o którym mowa w ust. 1, wymaga się:
1) sporz ą dzenia planu przekształcenia towarzystwa wraz z zał ą cznikami oraz
opini ą biegłego rewidenta;
2) powzięcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjn ą i jej zatwierdzenia
przez organ nadzoru;
3) powołania członków organów spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia
towarzystwa;
4) podpisania, przez członków towarzystwa, statutu spółki akcyjnej powstałej
w wyniku przekształcenia towarzystwa;
5) wykreślenia towarzystwa z rejestru i dokonania wpisu do rejestru spółki akcyjnej
powstałej w wyniku przekształcenia towarzystwa.
3. Do przygotowania planu przekształcenia towarzystwa stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu spółek handlowych.
Art. 82.
1. Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjn ą jest podejmowana
większości ą trzech czwartych głosów przez walne zgromadzenie.
2. Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjn ą zawiera:
1) nazwę i siedzibę towarzystwa przekształcanego oraz firmę i siedzibę spółki
akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2) zasady ustalenia wartości udziałów towarzystwa określonych na podstawie
sprawozdania finansowego sporz ą dzanego dla celów przekształcenia;
3) określenie wysokości kapitału zakładowego spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa;
4) sposób objęcia akcji oraz zakres praw przyznanych akcjonariuszom uczestnicz ą cym
w spółce akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa,
jeżeli przyznanie takich praw jest przewidziane;
5) zakres rzeczowy i terytorialny zasięg działalności spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa;
6) zgodę na brzmienie statutu spółki akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia
towarzystwa;
7) nazwiska i imiona członków zarz ą du oraz rady nadzorczej spółki akcyjnej,
która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa.
Art. 83.
1. Towarzystwo, na 30 dni przed planowanym podjęciem uchwały o przekształceniu
towarzystwa w spółkę akcyjn ą , wzywa członków w sposób przewidziany dla
ich zawiadamiania, do złożenia oświadczeń o uczestnictwie w powstaj ą cej spółce
akcyjnej w zakresie:
1) zamiaru objęcia akcji spółki, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2) kontynuowania umowy ubezpieczenia w zakładzie ubezpieczeń, który powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa.
2. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1, wymaga, pod rygorem nieważności,
formy pisemnej.
3. Członkowi, który nie złożył oświadczenia o uczestnictwie w powstaj ą cej spółce
akcyjnej, przysługuje roszczenie o zapłatę kwoty odpowiadaj ą cej wartości jego
udziału w towarzystwie, zgodnie ze sprawozdaniem finansowym sporz ą dzonym
dla celów przekształcenia; przysługuje mu również prawo wypowiedzenia
umowy ubezpieczenia .
4. Towarzystwo ma obowi ą zek zapłaty kwoty, o której mowa w ust. 3, nie później
niż w terminie 6 miesięcy od dnia przekształcenia towarzystwa w spółkę akcyjn ą .
5. Roszczenie o zapłatę kwoty, o której mowa w ust. 3, przedawnia się z upływem
2 lat od dnia powzięcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną.
Art. 84.
Oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstaj ą cej spółce akcyjnej
przedstawia się na walnym zgromadzeniu, które ma podj ą ć uchwałę o przekształceniu
towarzystwa w spółkę akcyjn ą .
Art. 85.
1. Członkowie towarzystwa przystępuj ą cy do spółki powstałej w wyniku przekształcenia
obejmuj ą akcje proporcjonalnie do ich udziałów.
2. Jeżeli kapitał zakładowy nie został w całości objęty w sposób, o którym mowa w
ust. 1, musi być do pełnej wysokości uzupełniony nowymi akcjami. Akcje te s ą
w całości obejmowane za wkłady pieniężne.
Art. 86.
1. Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjn ą jest zatwierdzana
przez organ nadzoru.
2. Wniosek o zatwierdzenie uchwały o przekształceniu powinien zawierać:
1) plan przekształcenia, o którym mowa w art. 81 ust. 2 pkt 1;
2) uchwałę o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjn ą ;
3) sprawozdanie finansowe przekształcanego towarzystwa;
4) dokumenty potwierdzaj ą ce posiadanie środków finansowych wolnych od
obci ą żeń w wysokości równej kapitałowi zakładowemu wraz z oświadczeniem
o przeznaczeniu ich na pokrycie kapitału zakładowego;
5) informacje o obejmuj ą cych akcje osobach, które nie były członkami przekształcanego
towarzystwa;
6) oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstaj ą cej
spółce akcyjnej, jako głos odrębny.
Art. 87.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, uchwałę o przekształceniu towarzystwa
w spółkę akcyjn ą , jeżeli s ą spełnione następuj ą ce warunki:
1) został złożony wniosek spełniaj ą cy warunki określone w art. 86 ust. 2;
2) przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjn ą jest zgodne z przepisami
prawa;
3) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umowy ubezpieczenia s ą należycie zabezpieczone.
Art. 88.
1. Zarz ą d zgłosi do rejestru przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjn ą .
2. Towarzystwo staje się spółk ą akcyjn ą z chwil ą wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego.
Jednocześnie s ą d rejestrowy z urzędu wykreśla z rejestru towarzystwo
przekształcane (dzień przekształcenia).
Art. 89.
1. Maj ą tek przekształconego towarzystwa staje się maj ą tkiem powstałej spółki akcyjnej.
2. Do maj ą tku powstałej spółki i do akcji wydawanych akcjonariuszom stosuje się
przepisy Kodeksu spółek handlowych dotycz ą ce wkładów niepieniężnych i akcji
wydawanych za te wkłady.
Art. 90.
1. Spółce akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia przysługuj ą wszystkie prawa
i obowi ą zki, które przysługiwały towarzystwu przed przekształceniem.
2. Spółka akcyjna staje się podmiotem zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j, które zostało przyznane towarzystwu przed jego przekształceniem.
Art. 91.
1. Powstała spółka akcyjna ogłosi trzykrotnie w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim
o przekształceniu i poinformuje pisemnie ubezpieczonych, którzy nie byli
członkami przekształcanego towarzystwa, o przysługuj ą cym im prawie do wypowiedzenia
umowy ubezpieczenia w okresie 3 miesięcy od dnia ostatniego
ogłoszenia.
2. Pierwsze ogłoszenie, o którym mowa w ust. 1, powinno być dokonane w terminie
7 dni od dnia przekształcenia, a pozostałe w odstępach nie krótszych niż 7
dni i nie dłuższych niż 14 dni.
Rozdział 4
Warunki wykonywania działalności ubezpieczeniowe j przez
krajowe zakłady ubezpieczeń
Art. 92.
1. Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j dla krajowego zakładu
ubezpieczeń wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli
zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru.
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) określenie nazwy lub firmy, siedziby i adresu, zasięgu terytorialnego i rzeczowego
zakresu działalności krajowego zakładu ubezpieczeń;
2) określenie wysokości kapitału zakładowego;
3) wskazanie założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń;
4) wskazanie formy prawnej, w jakiej ma być wykonywana działalność;
5) określenie wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utwo
rzenie administracji krajowego zakładu ubezpieczeń i zorganizowanie sieci
przedstawicielstw; wymóg ten nie dotyczy przypadku, gdy akwizycja na
rzecz zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 38 ust. 1, będzie prowadzona
przez struktury własne założycieli zakładu ubezpieczeń;
6) wskazanie imion i nazwisk osób przewidzianych na członków zarz ą du i rady
nadzorczej;
7) wskazanie imienia i nazwiska aktuariusza, osoby której powierzono prowadzenie
ksiąg rachunkowych oraz doradcy inwestycyjnego w przypadku, gdy
obowiązek zatrudnienia tej osoby wynika z ustawy.
3. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, doł ą cza się:
1) projekt statutu krajowego zakładu ubezpieczeń;
2) projekty ogólnych warunków ubezpieczenia ryzyk, w zakresie których ma
być wydane zezwolenie;
3) sprawozdania finansowe założycieli, obejmuj ą ce bilanse, rachunki zysków i
strat, sprawozdania z przepływu środków pieniężnych za ostatnie trzy lata
przed dat ą złożenia wniosku lub z całego okresu działalności, jeżeli założyciel
wykonuje działalność gospodarcz ą przez czas krótszy niż okres trzech
lat w przypadku gdy obowi ą zek sporz ą dzania takich sprawozdań finansowych
założycieli, z prowadzonej przez nich działalności gospodarczej, wynika
z odrębnych przepisów prawa;
4) noty objaśniaj ą ce do sprawozdań, o których mowa w pkt 3;
5) wyliczenie marginesu wypłacalności i wyliczenie wartości środków własnych
w przypadku gdy założycielem jest zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji;
6) sprawozdania bankowe z przepływu środków pieniężnych na rachunkach
bankowych, obejmuj ą ce okres roku do dnia złożenia wniosku, zeznania podatkowe,
składane na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób
fizycznych, za ostatnie trzy lata podatkowe, oświadczenie o pochodzeniu
środków pieniężnych przeznaczonych na pokrycie kapitału zakładowego i
funduszu organizacyjnego w przypadku założycieli będ ą cych osobami fizycznymi,
które nie maj ą obowi ą zku sporz ą dzania sprawozdań finansowych;
7) oświadczenia założycieli o kapitale zakładowym ze wskazaniem podmiotów
obejmuj ą cych akcje lub udziały, sposobu objęcia akcji lub udziałów, ilości
obejmowanych akcji lub udziałów oraz rodzaju akcji lub udziałów;
8) dowód posiadania przez założycieli środków finansowych wolnych od obci ą żeń
w wysokości równej kapitałowi zakładowemu i funduszowi organizacyjnemu
wraz z oświadczeniem o przeznaczeniu ich na pokrycie kapitału
zakładowego i funduszu organizacyjnego;
9) plan działalności, obejmuj ą cy okres pierwszych trzech lat obrotowych działalności;
10) odpis z Krajowego Rejestru S ą dowego lub równoznaczny dokument wystawiony
poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, wydany nie później niż
3 miesi ą ce przed złożeniem wniosku w przypadku, gdy założycielem jest
osoba prawna;
11) zaświadczenie organu nadzoru właściwego dla siedziby zagranicznego zakładu
ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji, dotycz ą ce wykonywanej
przez wnioskodawcę działalności oraz spełnienia wymogów w
zakresie wypłacalności;
12) poświadczone notarialnie kopie stron dowodu osobistego, zawieraj ą ce serię
i numer dowodu osobistego, imię i nazwisko, numer ewidencyjny PESEL,
oznaczenie organu wydaj ą cego dowód osobisty oraz datę wydania dowodu
osobistego albo poświadczon ą notarialnie kopię paszportu w przypadku
założycieli będ ą cych osobami fizycznymi;
13) życiorysy założycieli będących osobami fizycznymi oraz osób przewidzianych
na członków zarządu, członków rady nadzorczej i aktuariusza;
14) zgody osób przewidzianych na członków zarz ą du oraz rady nadzorczej na
objęcie stanowisk w zakładzie ubezpieczeń oraz oświadczenie aktuariusza o
wyrażeniu zgody na wykonywanie obowi ą zków w krajowym zakładzie
ubezpieczeń;
15) poświadczenie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego
osób przewidzianych na członków zarz ą du i rady nadzorczej, w tym
świadectwa pracy i odpisy dyplomów;
16) poświadczon ą kopię decyzji o wpisie aktuariusza do rejestru aktuariuszy;
17) dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej
na stanowisko aktuariusza, w tym świadectwa pracy i odpisy dyplomów;
18) zaświadczenie o niekaralności osób proponowanych na członków zarz ą du i
rady nadzorczej oraz aktuariusza, wydane nie później niż 3 miesi ą ce przed
dniem złożenia wniosku, w przypadku obywateli polskich przez Krajowy
Rejestr Karny, a w przypadku obywateli państw obcych przez właściwy or
gan;
19) oświadczenia założycieli oraz osób przewidzianych na członków zarz ą du i
członków rady nadzorczej o tocz ą cych się przeciwko nim postępowaniach
s ą dowych w zwi ą zku ze spraw ą gospodarcz ą ;
20) oświadczenia założycieli oraz osób przewidzianych na członków zarz ą du i
członków rady nadzorczej o uczestnictwie w organach zarz ą dzaj ą cych i
nadzoruj ą cych spółek handlowych;
21) oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie
w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j w zakresie działu I grupa 3 zał ą cznika do ustawy;
22) listę reprezentantów do spraw roszczeń, którzy zostan ą ustanowieni w każdym
państwie członkowskim Unii Europejskiej w przypadku wniosku o
wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j w zakresie
działu II grupy 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika;
23) oświadczenie założycieli, czy krajowy zakład ubezpieczeń będzie podmiotem
zależnym lub podmiotem ze znacz ą cym udziałem kapitałowym:
a) zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej lub
firmy inwestycyjnej, które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie
działalności w państwie członkowskim Unii Europejskiej,
b) podmiotu dominuj ą cego w stosunku do zakładu ubezpieczeń, zakładu
reasekuracji, instytucji kredytowej lub firmy inwestycyjnej, które uzyskały
odpowiednie zezwolenia na wykonywanie działalności w państwie
członkowskim Unii Europejskiej,
c) osoby fizycznej lub prawnej, posiadaj ą cej znacz ą cy udział kapitałowy w
zakładzie ubezpieczeń, zakładzie reasekuracji, instytucji kredytowej lub
firmie inwestycyjnej, które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie
działalności w państwie członkowskim Unii Europejskiej
z informacj ą o nazwach i adresach siedziby podmiotów, o których mowa
w lit. ac.
4. Dokumenty, o których mowa w ust. 3, powinny być sporz ą dzone w języku polskim
lub przetłumaczone na język polski. Tłumaczenie powinno być sporz ą dzone
przez tłumacza przysięgłego lub konsula Rzeczypospolitej Polskiej. Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem powinny być zalegalizowane przez konsula
Rzeczypospolitej Polskiej.
4a. Organ nadzoru może, w uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo
kraju właściwego nie przewiduje sporz ą dzania określonych dokumentów, o
których mowa w ust. 3, odst ą pić od wymogu złożenia dokumentów, zastępuj ą c
je oświadczeniem wnioskodawcy lub osoby, której sprawa dotyczy.
5. Organ nadzoru może ż ą dać od założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń informacji
dotycz ą cych ich:
1) struktury własnościowej;
2) sytuacji finansowej;
3) dotychczasowej działalności.
Art. 93.
1. Plan działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, określa dane i warunki,
jakie ze względu na rodzaj i rozmiar prowadzonych ubezpieczeń s ą niezbędne
do zapewnienia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowi ą zań.
Plan działalności zawiera w szczególności:
1) określenie rodzaju ryzyk, które krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać;
2) program reasekuracji określaj ą cy formę i zakres reasekuracji oraz reasekuratorów;
3) określenie źródeł finansowania środków w wysokości minimalnego kapitału
gwarancyjnego i marginesu wypłacalności;
4) oszacowanie kosztów utworzenia administracji krajowego zakładu ubezpieczeń
i organizacji działalności z określeniem źródeł finansowania tych kosztów;
5) określenie środków będ ą cych w posiadaniu krajowego zakładu ubezpieczeń,
które s ą niezbędne do wykonania usług świadczenia pomocy, jeżeli krajowy
zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać ryzyka określone w dziale II grupa
18 zał ą cznika do ustawy;
6) określenie organizacji działalności ubezpieczeniowe j, w tym:
a) struktury organizacyjnej krajowego zakładu ubezpieczeń,
b) sposobu zawierania umów ubezpieczenia ,
c) zasad akceptacji ryzyk,
d) sposobu ustalania stawek ubezpieczeniowych ,
e) sposobu ustalania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ,
f) przyjętych zasad rachunkowości, w szczególności zasad rozliczania
kosztów, w tym kosztów administracyjnych i kosztów akwizycji,
g) systemu ustalania wartości odszkodowań lub świadczeń,
h) systemu zarz ą dzania aktywami,
i) systemu kontroli wewnętrznej.
2. Do planu działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, doł ą cza się rachunek
symulacyjny pierwszych 3 lat obrotowych działalności, obejmuj ą cy:
1) oszacowanie kosztów działalności ubezpieczeniowe j, w tym kosztów administracyjnych
i kosztów akwizycji;
2) oszacowanie składki i świadczeń z wyróżnieniem działalności bezpośredniej
i reasekuracji;
3) oszacowanie liczby zawieranych umów ubezpieczenia , stopy wypowiedzeń
umów i wartości sum ubezpieczenia , jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać ryzyka określone w dziale I załącznika do ustawy;
4) oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i środków własnych w wysokości
marginesu wypłacalności;
5) projekt:
a) bilansu,
b) ogólnego rachunku zysków i strat,
c) zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń,
d) technicznych rachunków ubezpieczeń dla grup ubezpieczeń,
e) wyliczenia środków własnych oraz marginesu wypłacalności i kapitału
gwarancyjnego;
6) uzasadnienie oszacowanych wartości, o których mowa w pkt 14.
Art. 93a.
Jeżeli zachodz ą okoliczności określone w art. 92 ust. 3 pkt 23, przed wydaniem zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j organ nadzoru występuje
na piśmie do właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przekazanie
informacji dotycz ą cych:
1) nadzorowanego przez ten organ zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji,
instytucji kredytowej lub firmy inwestycyjnej,
2) założycieli, akcjonariuszy lub udziałowców podmiotów, o których mowa w
pkt 1,
3) podmiotów dominuj ą cych w stosunku do podmiotów, o których mowa w pkt
1,
4) osób fizycznych lub prawnych posiadaj ą cych znacz ą cy udział kapitałowy w
podmiotach, o których mowa w pkt 1
które mog ą być przydatne dla oceny, czy założyciele, akcjonariusze, udziałowcy
lub osoby przewidziane na członków zarz ą du lub rady nadzorczej krajowego
zakładu ubezpieczeń daj ą rękojmię prowadzenia spraw krajowego zakładu
ubezpieczeń w sposób należyty.
Art. 94.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j jest wydawane w zakresie
jednej lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa w zał ą czniku do ustawy.
Art. 95.
W zezwoleniu, o którym mowa w art. 92, określa się:
1) nazwę lub firmę, siedzibę i adres, zasięg terytorialny i rzeczowy zakres dzia
łalności krajowego zakładu ubezpieczeń;
2) wysokość kapitału zakładowego;
3) założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń;
4) formę organizacyjn ą działalności krajowego zakładu ubezpieczeń;
5) imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków pierwszego zarz ą du.
Art. 95.
1. Na wniosek założycieli zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 38 ust. 1,
organ nadzoru może wydać promesę zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j.
2. W promesie organ nadzoru określa okres jej ważności, który nie może być krótszy
niż 6 miesięcy.
3. W okresie ważności promesy organ nadzoru nie może odmówić wydania zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j, chyba że nast ą pi ą zmiany
w zakresie wniosku, dokumentów i informacji, o których mowa w art. 92.
4. Odmowa wydania promesy zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j
może nast ą pić z przyczyn, o których mowa w art. 98, z wył ą czeniem
ust. 1 pkt 5 i 6 tego artykułu.
Art. 97.
1. Zmiana zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności krajowego
zakładu ubezpieczeń wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2. Zezwolenie jest wydawane na wniosek krajowego zakładu ubezpieczeń.
3. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera informacje, o których mowa w art.
92 ust. 2 pkt 1.
4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, doł ą cza się plan działalności, o którym
mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, oraz odpowiednio inne dokumenty, o których mowa
w art. 92 ust. 3.
Art. 98.
1. Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j nie może być wydane,
jeżeli zachodzi co najmniej jedna z następuj ą cych okoliczności:
1) wniosek o wydanie zezwolenia i doł ą czone do niego dokumenty nie spełniaj ą
wymagań określonych w ustawie;
2) w skład zarz ą du lub rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń wchodz ą
osoby, które nie spełniaj ą wymogów określonych w ustawie;
3) założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń byli karani za umyślne przestępstwo
stwierdzone prawomocnym wyrokiem s ą du;
4) założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń nie daj ą rękojmi prowadzenia
spraw krajowego zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczaj ą cy
interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia ;
5) założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń nie udowodni ą posiadania środków
finansowych w wysokości równej co najmniej funduszowi organizacyjnemu
i ustalonym w planie działalności wartościom emisji akcji (udziałów)
krajowego zakładu ubezpieczeń;
6) założyciele posługuj ą się wartościami maj ą tkowymi pochodz ą cymi z nielegalnych
lub nieujawnionych źródeł;
7) plan działalności krajowego zakładu ubezpieczeń nie zapewnia zdolności
krajowego zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowi ą zań;
8) (uchylony).
2. Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j w zakresie działu II
grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, nie może być wydane, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń nie przedłoży listy reprezentantów do spraw roszczeń.
Art. 99.
W przypadkach, o których mowa w art. 35 lub art. 239, przepisy art. 98 ust. 1 pkt 3
6 stosuje się odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu ubezpieczeń
przy wtórnym nabyciu akcji albo udziałów.
Art. 100.
1. Krajowy zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany rozpocz ą ć wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j w terminie nieprzekraczaj ą cym 12 miesięcy od dnia
wydania zezwolenia.
2. Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności ubezpieczeniowe j uważa się
dzień zawarcia pierwszej umowy ubezpieczenia .
3. Krajowy zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany zawiadomić organ nadzoru o zaprzestaniu
wykonywania działalności ubezpieczeniowe j lub zawierania umów
ubezpieczenia w danej grupie ubezpieczeń w terminie 7 dni.
Art. 101.
1. Organ nadzoru może cofn ą ć krajowemu zakładowi ubezpieczeń w drodze decyzji
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j w zakresie jednej
lub więcej grup ubezpieczeń, jeżeli:
1) przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia lub
2) wykonuje działalność z naruszeniem prawa, statutu, planu działalności lub
nie zapewnia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń do wykonywania
zobowi ą zań, lub
3) nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych
albo krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
4) zaprzestanie wykonywania działalności ubezpieczeniowe j przez okres dłuższy
niż 6 miesięcy, lub
5) złoży wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j;
6) nie rozpocz ą ł wykonywania działalności ubezpieczeniowe j w terminie, o
którym mowa w art. 100 ust. 1;
7) jeżeli w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu
ubezpieczeń zaistniały przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 36.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 6, organ nadzoru może cofn ą ć zezwolenie
w zakresie grup ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie
została rozpoczęta.
3. Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j
w zakresie działu II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, w przypadku stwierdzenia braku reprezentanta
do spraw roszczeń w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
4. W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j
w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń, organ nadzoru może
ograniczyć lub zakazać krajowemu zakładowi ubezpieczeń swobodnego rozporz ą dzania
jego aktywami oraz zaci ą gania zobowi ą zań lub przekazać zarz ą d maj ą tkiem
zakładu ubezpieczeń wyznaczonej osobie.
5. Z dniem przekazania zarz ą du maj ą tkiem wyznaczonej osobie prawo reprezentacji
krajowego zakładu ubezpieczeń w zakresie praw i obowi ą zków, których
przedmiotem jest maj ą tek krajowego zakładu ubezpieczeń, przechodzi na wyznaczon ą
osobę.
6. Z dniem przekazania zarz ą du maj ą tkiem wyznaczonej osobie, kompetencje organów
krajowego zakładu ubezpieczeń w zakresie praw i obowi ą zków, których
przedmiotem jest maj ą tek krajowego zakładu ubezpieczeń, ulegaj ą zawieszeniu
do dnia upływu terminu sprawowania zarz ą du przez wyznaczon ą osobę.
7. Organ nadzoru ustala wynagrodzenie za sprawowanie zarz ą du maj ą tkiem krajowego
zakładu ubezpieczeń przez wyznaczon ą osobę. Koszty zarz ą du maj ą tkiem
krajowego zakładu ubezpieczeń przez wyznaczon ą osobę ponosi krajowy zakład
ubezpieczeń.
8. Osoba wyznaczona do sprawowania zarz ą du maj ą tkiem krajowego zakładu
ubezpieczeń otrzymuje w razie potrzeby urlop bezpłatny w macierzystym zakładzie
pracy na czas pełnienia tej funkcji. Okres bezpłatnego urlopu zalicza się do
okresów pracy oraz innych okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
9. Organ nadzoru w decyzji o przekazaniu zarz ą du maj ą tkiem, o którym mowa w
ust. 4, określa:
1) osobę, której przekazuje się zarz ą d maj ą tkiem krajowego zakładu ubezpieczeń;
2) okres, na który jest ustanawiany zarz ą d maj ą tkiem;
3) szczegółowe zadania zarz ą du maj ą tkiem;
4) sposób wykonywania zadań zarz ą du maj ą tkiem;
5) wysokość wynagrodzenia za zarz ą d maj ą tkiem.
10. Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 4, jest natychmiast wykonalna.
11. Organ nadzoru, w terminie 7 dni od dnia wydania decyzji, trzykrotnie ogłasza w
dzienniku o zasięgu ogólnopolskim informację o cofnięciu zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowe j.
Art. 102.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j:
1) krajowy zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów ubezpieczenia ;
2) umowy ubezpieczenia już zawarte nie mog ą być przedłużane i nie przedłu
żaj ą się;
3) sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mog ą być podwyższane;
4) krajowy zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i
umów retrocesji czynnej;
5) umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie mog ą
być przedłużane i nie przedłużaj ą się;
6) krajowy zakład ubezpieczeń nie może przyjmować nowych cesji w ramach
zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
7) krajowy zakład ubezpieczeń nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach
zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej.
Rozdział 5
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez zagraniczne zakłady ubezpieczeń
Art. 103.
Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do głównych oddziałów zagranicznych
zakładów ubezpieczeń, o ile przepisy niniejszego rozdziału nie stanowi ą inaczej.
Art. 104.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń może podejmować i wykonywać działalność
ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na zasadzie wzajemności.
2. Zasady wzajemności, o której mowa w ust. 1, nie stosuje się do państw należ ą cych
do Światowej Organizacji Handlu.
3. Podjęcie działalności ubezpieczeniowe j przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, z
zastrzeżeniem przepisów rozdziału 6, wymaga zezwolenia organu nadzoru.
Art. 105.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń może podejmować i wykonywać działalność
ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jedynie przez główny
oddział, z zastrzeżeniem przepisów rozdziału 6.
2. Główny oddział działa na podstawie przepisów prawa polskiego i statutu głównego
oddziału sporz ą dzanego przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, w formie
aktu notarialnego.
3. Statut głównego oddziału i jego zmiany podlegaj ą zatwierdzeniu przez organ
nadzoru.
4. Statut głównego oddziału określa w szczególności:
1) strukturę organizacyjn ą głównego oddziału;
2) zasady tworzenia jednostek terenowych oraz zasady ich reprezentacji;
3) rodzaje rezerw techniczno-ubezpieczeniowych tworzonych przez główny
oddział i metody ich tworzenia;
4) zasady rozliczeń z central ą zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
5. Główny oddział podlega wpisowi do Krajowego Rejestru S ą dowego i może rozpocz ą ć
działalność z chwil ą dokonania wpisu.
6. Wpis do Krajowego Rejestru S ą dowego może zostać dokonany po uzyskaniu zezwolenia
organu nadzoru na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j przez
zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 106.
1. Główny oddział może nabywać prawa i zaci ą gać zobowi ą zania, pozywać i być
pozywany.
2. Głównym oddziałem kieruje dyrektor głównego oddziału.
3. Dyrektor głównego oddziału i jego zastępcy musz ą każdorazowo spełniać następuj ą ce
wymagania:
1) posiadać pełn ą zdolność do czynności prawnych;
2) posiadać wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym
państwie wykształcenie będące wykształceniem wyższym w rozumieniu
właściwych przepisów tego państwa;
3) nie być skazanym za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem
s ą du;
4) dawać rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
3a. Równoczesne pełnienie funkcji dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy,
przez tę sam ą osobę w głównych oddziałach zagranicznych zakładów ubezpieczeń
wykonuj ą cych działalność w zakresie działu I i działu II zał ą cznika do
ustawy, nie może być uznane za naruszenie spełnienia wymagania, o którym
mowa w ust. 3 pkt 4.
4. Co najmniej dwie osoby, o których mowa w ust. 3, w tym dyrektor głównego
oddziału, musz ą posiadać udowodnion ą znajomość języka polskiego.
4a. Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, odst ą pi, w
drodze decyzji, od wymogu znajomości języka polskiego, o którym mowa w ust.
4, jeżeli nie jest to niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego, bior ą c w
szczególności pod uwagę zakres działalności zakładu ubezpieczeń.
4b. Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, może odst ą pić,
w drodze decyzji, od stosowania wymogu posiadania wyższego wykształcenia
uzyskanego w Polsce lub wykształcenia uzyskanego w innym państwie, będ ą cego
wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa,
o którym mowa w ust. 3 pkt 2, uwzględniaj ą c w szczególności doświadczenie
zawodowe kandydata na dyrektora głównego oddziału zagranicznego zakładu
ubezpieczeń lub jego zastępcy.
5. Co najmniej dwie osoby, o których mowa w ust. 3, w tym dyrektor głównego
oddziału, powinny posiadać doświadczenie zawodowe niezbędne do zarz ą dzania
zakładem ubezpieczeń.
6. Prawo reprezentacji głównego oddziału przysługuje dyrektorowi i jednemu z zastępców
lub dwóm zastępcom ł ą cznie.
7. Dyrektor głównego oddziału oraz jego zastępcy s ą
ujawniani w Krajowym Rejestrze
S ą dowym.
8. Główny oddział jest obowi ą zany przechowywać wszelkie dokumenty dotycz ą ce
jego działalności w siedzibie głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
9. Główny oddział ma swoj ą siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w
miejscowości wskazanej w zezwoleniu.
10. (uchylony).
Art. 107.
1. Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, wydaje, w drodze
decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j przez
główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) nazwę i siedzibę zagranicznego zakładu ubezpieczeń oraz nazwę państwa, w
którym znajduje się jego siedziba;
2) siedzibę oraz rzeczowy zakres działalności głównego oddziału;
3) imiona i nazwiska osób przewidzianych na dyrektora głównego oddziału,
jego zastępców, aktuariusza, osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksi ą g rachunkowych oraz doradcy inwestycyjnego, w przypadku gdy obowiązek
zatrudnienia tej osoby wynika z ustawy.
3. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, doł ą cza się:
1) statut zagranicznego zakładu ubezpieczeń;
2) projekty ogólnych warunków ubezpieczeń, w zakresie których ma być wydane
zezwolenie;
3) wyliczenie marginesu wypłacalności i wyliczenie wartości środków własnych
zagranicznego zakładu ubezpieczeń;
4) plan działalności spełniaj ą cy warunki, o których mowa w art. 93, dotycz ą cy
prowadzenia głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
obejmuj ą cy okres pierwszych 3 lat działalności;
5) projekt statutu głównego oddziału;
6) zaświadczenie organu nadzoru ubezpieczeniowe go państwa, w którym znaj
duje się siedziba zagranicznego zakładu ubezpieczeń, o posiadaniu przez ten
zakład ubezpieczeń zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j
oraz o posiadaniu środków własnych oraz informację o sytuacji finansowej
tego zakładu ubezpieczeń;
7) sprawozdanie finansowe za okres ostatnich 3 lat działalności zagranicznego
zakładu ubezpieczeń wraz z opini ą biegłego rewidenta;
8) dowód, że krajowe zakłady ubezpieczeń mog ą podj ą ć działalność ubezpieczeniow ą
na terytorium kraju, w którym zakład ubezpieczeń ma siedzibę;
wymóg ten nie dotyczy krajów, z którymi Rzeczpospolita Polska podpisała
stosowne umowy międzynarodowe;
9) informacje o wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie
administracji głównego oddziału i zorganizowanie jego jednostek terenowych;
10) wskazanie źródełśrodków finansowych niezbędnych do wypłacenia
świadczeń ubezpieczeniowych i pokrycia marginesu wypłacalności;
11) zgodę osoby proponowanej na stanowisko dyrektora głównego oddziału
oraz osób proponowanych na stanowiska jego zastępców, a także zgodę aktuariusza
na wykonywanie obowi ą zków w głównym oddziale;
12) życiorysy osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału
i jego zastępców oraz aktuariusza;
13) dokumenty potwierdzaj ą ce odpowiednie wykształcenie i doświadczenie
zawodowe niezbędne do zarz ą dzania zakładem ubezpieczeń osoby proponowanej
na stanowisko dyrektora i osób proponowanych na stanowiska jego
zastępców, w tym świadectwa pracy i odpisy dyplomów;
14) dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej
na stanowisko aktuariusza, w tym świadectwa pracy i odpisy dyplomów
oraz potwierdzon ą kopię decyzji o wpisie do rejestru aktuariuszy;
15) zaświadczenie o niekaralności osób proponowanych na stanowiska dyrektora
głównego oddziału i jego zastępców oraz aktuariusza, wydane nie później
niż 3 miesi ą ce przed dniem złożenia wniosku, w przypadku obywateli
polskich przez Krajowy Rejestr Karny, a w przypadku obywateli państw
obcych przez właściwy organ;
16) oświadczenie osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału
i jego zastępców oraz aktuariusza o tocz ą cych się przeciwko nim postępowaniach
s ą dowych w zwi ą zku ze spraw ą gospodarcz ą oraz o uczestnictwie
w organach zarz ą dzaj ą cych i nadzoruj ą cych spółek handlowych;
17) oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie
w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowe j w zakresie działu I grupa 3 załącznika do ustawy;
18) listę ustanowionych w każdym państwie członkowskim Unii Europejskiej
reprezentantów do spraw roszczeń w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j w zakresie działu
II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika.
4. Dokumenty, o których mowa w ust. 3, powinny być sporz ą dzone w języku polskim
lub przetłumaczone na język polski. Tłumaczenie powinno być sporz ą dzone
przez tłumacza przysięgłego lub konsula Rzeczypospolitej Polskiej. Dokumenty
urzędowe przed tłumaczeniem powinny być zalegalizowane przez konsula
Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 108.
1. Zezwolenie, o którym mowa w art. 107 ust. 1, jest wydawane na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowe j w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń, o
których mowa w zał ą czniku do ustawy.
2. Zezwolenie może być wydane, jeżeli w państwie, w którym znajduje się siedziba
zagranicznego zakładu ubezpieczeń, zakład ten posiada odpowiednie zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j we wnioskowanym zakresie i
działa w formie spółki akcyjnej albo towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
3. Wymóg co do formy, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy podmiotów zagranicznych
wykonuj ą cych działalność ubezpieczeniow ą , których siedziba znajduje
się w państwach należ ą cych do Światowej Organizacji Handlu.
Art. 109.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń, który złożył wniosek o wydanie zezwolenia na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowe j przez główny oddział lub uzyskał
takie zezwolenie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terytorium innego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, może złożyć wniosek o przyznanie
mu ł ą cznie następuj ą cych uprawnień:
1) obliczenia marginesu wypłacalności, o którym mowa w art. 116, w odniesieniu
do wyników całej działalności, któr ą zagraniczny zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać lub wykonuje przez główne oddziały maj ą ce siedziby
na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej;
2) złożenia kaucji, o której mowa w art. 113, jedynie na terytorium jednego
spośród państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny
zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność
ubezpieczeniow ą przez główne oddziały;
3) umiejscowienia aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
na terytorium jednego spośród państw członkowskich
Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniow ą przez
główne oddziały.
2. Zagraniczny zakład ubezpieczeń występuje o przyznanie uprawnień, o których
mowa w ust. 1, do organu nadzoru oraz właściwych organów państw członkowskich
Unii Europejskiej, w których zamierza on wykonywać lub wykonuje działalność
ubezpieczeniow ą przez główny oddział.
3. We wniosku, o którym mowa w ust. 1, zagraniczny zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek
wskazać właściwy organ nadzoru jednego spośród państw członkowskich
Unii Europejskiej na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniow ą przez główne
oddziały. Wskazany we wniosku właściwy organ będzie sprawować nadzór nad
wypłacalności ą zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do jego działalności
wykonywanej przez główne oddziały na terytorium państw członkowskich
Unii Europejskiej. W państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym
ma siedzibę wskazany właściwy organ nadzoru składana jest kaucja, o której
mowa w ust. 1 pkt 2.
4. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mog ą być przyznane, gdy wyraż ą na to
zgodę właściwe organy wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej, na
terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub
wykonuje działalność ubezpieczeniow ą przez główne oddziały i na terytorium
których złożył wniosek, o którym mowa w ust. 1. Organ nadzoru udziela zgody
w drodze decyzji, po dokonaniu w szczególności oceny sytuacji finansowej zagranicznego
zakładu ubezpieczeń, w tym jego wypłacalności.
5. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, przysługuj ą po wyrażeniu zgody, o której
mowa w ust. 4, od dnia przekazania informacji przez wskazany właściwy organ
nadzoru, o którym mowa w ust. 3, organom nadzoru pozostałych państw
członkowskich Unii Europejskiej na terytorium których zagraniczny zakład
ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniow ą
przez główne oddziały, o zamiarze sprawowania nadzoru nad wypłacalności ą
tego zakładu ubezpieczeń.
6. Organ nadzoru przekaże lub wyst ą pi do właściwych organów nadzoru państw
członkowskich Unii Europejskiej na terytorium których zagraniczny zakład
ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniow ą
przez główne oddziały informacje niezbędne do sprawowania nadzoru nad
wypłacalności ą zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do jego działalności
wykonywanej przez główny oddział na terytorium państw członkowskich
Unii Europejskiej.
7. Na wniosek jednego lub kilku zainteresowanych państw członkowskich Unii Europejskiej
zgoda na przyznanie uprawnień, o których mowa w ust. 1, może być
cofnięta równocześnie przez wszystkie zainteresowane państwa członkowskie
Unii Europejskiej. Organ nadzoru cofa zgodę w drodze decyzji.
8. Nadzór sprawowany przez wskazany właściwy organ nadzoru, o którym mowa
w ust. 3, jest traktowany tak jak nadzór, o którym mowa w rozdziale 6.
Art. 110.
1. Powołanie dyrektora głównego oddziału i jednego z jego zastępców następuje za
zgod ą organu nadzoru, chyba że powołanie dotyczy osób, które pełniły te funkcje
w poprzedniej kadencji. O wyrażenie zgody występuje zagraniczny zakład
ubezpieczeń.
2. Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 1, następuje w drodze decyzji.
3. Organ nadzoru może, w drodze decyzji, odmówić wyrażenia zgody na powołanie
danej osoby na stanowisko dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy, jeżeli
osoba ta nie spełnia warunków określonych w art. 106 ust. 35.
4. W przypadku odmowy udzielenia przez organ nadzoru zgody, o której mowa w
ust. 1, powołanie osób, o których mowa w ust. 1, nie wywołuje skutków prawnych.
5. Jeżeli wymogi określone w ust. 1 oraz w art. 106 ust. 45 nie s ą spełnione w
zwi ą zku z rezygnacj ą , śmierci ą lub odwołaniem dyrektora głównego oddziału
lub jego zastępcy, zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany, w terminie
6 miesięcy, dostosować swoj ą działalność do wymogów określonych w przepisach
ustawy.
Art. 111.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany rozpocz ą ć wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w terminie nieprzekraczaj ą cym 12 miesięcy od dnia wydania
zezwolenia.
Art. 112.
Zmiana rzeczowego zakresu działalności głównego oddziału wymaga zezwolenia
organu nadzoru.
Art. 113.
1. Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może być rozpoczęte po złożeniu
kaucji, w celu zabezpieczenia jego przyszłych zobowi ą zań z tytułu umów ubezpieczenia
zawartych przez główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Kaucja wynosi równowartość minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego.
3. Kaucja jest utrzymywana przez cały okres działalności głównego oddziału na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
4. Kaucja wraz z oprocentowaniem jest zaliczana na poczet posiadanych środków
własnych i podlega zdeponowaniu na wyodrębnionym, oprocentowanym rachunku
w banku maj ą cym siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który
posiada fundusze własne w wysokości stanowi ą cej równowartość w złotych
co najmniej 100 mln euro.
5. Kaucja wraz z oprocentowaniem podlega zwrotowi zagranicznemu zakładowi
ubezpieczeń po zaspokojeniu wszystkich roszczeń wynikaj ą cych z umów ubezpieczenia
zawartych za pośrednictwem głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
6. Kaucja nie podlega egzekucji; zaspokojenie z kaucji za zgod ą organu nadzoru
wydan ą w drodze decyzji może nast ą pić jedynie w trakcie likwidacji głównego
oddziału.
Art. 114.
1. Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny
zakład ubezpieczeń nie może być wydane, jeżeli:
1) wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń nie spełnia warunków określonych
w ustawie lub
2) osoby proponowane na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
nie spełniaj ą wymogów określonych w ustawie, lub
3) zagraniczny zakład ubezpieczeń nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania
działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
lub
4) zagraniczny zakład ubezpieczeń nie posiada środków finansowych w wysokości
równej co najmniej funduszowi organizacyjnemu i środków własnych
głównego oddziału ustalonych w planie działalności, lub
5) zagraniczny zakład ubezpieczeń nie posiada środków finansowych niezbędnych
do zapewnienia pokrycia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
głównego oddziału, lub
6) zagraniczny zakład ubezpieczeń posługuje się wartościami maj ą tkowymi
pochodz ą cymi z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł, lub
7) plan działalności nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowi ą zań
głównego oddziału, lub
8) wykonywanie działalności zagraża obronności, bezpieczeństwu państwa lub
bezpieczeństwu i porz ą dkowi publicznemu.
2. Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny
zakład ubezpieczeń w zakresie działu II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, nie może być
wydane, jeżeli zagraniczny zakład ubezpieczeń nie przedłoży listy reprezentantów
do spraw roszczeń.
Art. 115.
Główny oddział jest obowi ą zany do tworzenia rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
o których mowa w art. 149 ust. 1 pkt 2, na pokrycie zobowi ą zań,
jakie mog ą wynikn ą ć z zawartych przez główny oddział umów ubezpieczenia na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 116.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany posiadać na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej środki własne w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności i
nie niższej niż kapitał gwarancyjny, przy czym podstaw ą do wyliczenia marginesu
wypłacalności jest:
1) wysokość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych głównego oddziału oraz
wielkość sum ubezpieczenia umów zawartych przez główny oddział, w
przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego działalność w
dziale I grupy 13 lub 4 zał ą cznika do ustawy;
2) składka lub świadczenie głównego oddziału w przypadku zagranicznego zakładu
ubezpieczeń wykonuj ą cego działalność w dziale I grupa 5 zał ą cznika
do ustawy;
3) składka lub świadczenie głównego oddziału w przypadku zagranicznego zakładu
ubezpieczeń wykonuj ą cego działalność w dziale II zał ą cznika do
ustawy.
Art. 117.
Przepisy określaj ą ce uprawnienia organu nadzoru w stosunku do organów zakładu
ubezpieczeń stosuje się odpowiednio do dyrektora głównego oddziału i jego zastępców.
Art. 118.
1. Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub
części portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, na rzecz zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Decyzja zatwierdzaj ą ca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli
zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel ubezpieczeń będzie posiadaćśrodki
własne w wysokości marginesu wypłacalności.
3. Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, na rzecz zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w innym
państwie członkowskim Unii Europejskiej, po uzyskaniu od właściwych organów
tego państwa informacji w zakresie:
1) dopuszczalności, według prawa krajowego tego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, przeniesienia portfela;
2) zgody na dokonanie przeniesienia portfela;
3) posiadania przez zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel ubezpieczeńśrodków
własnych w wysokości marginesu wypłacalności.
4. Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, na rzecz głównego oddziału, który uzyskał zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w innym państwie członkowskim
Unii Europejskiej, po uzyskaniu od właściwych organów tego państwa informacji
w zakresie, o którym mowa w ust. 3.
5. W przypadku gdy ryzyko objęte umow ą ubezpieczenia zawart ą przez główny
oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, umiejscowione jest w innym
państwie członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru zatwierdza przeniesienie
portfela, o którym mowa w ust. 1, 3 lub 4, po uzyskaniu zgody właściwych
organów państwa, w którym jest umiejscowione ryzyko.
6. Do umów o przeniesienie portfela, o których mowa w ust. 1 oraz w ust. 3, przepisy
art. 183186 stosuje się odpowiednio.
Art. 119.
1. Organ nadzoru cofa, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli zakład ten w państwie, gdzie znajduje się jego siedziba:
1) utracił zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej ;
2) został postawiony w stan likwidacji lub ogłoszono jego upadłość.
2. Organ nadzoru może cofn ą ć, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie
działalności w zakresie jednej lub kilku grup ubezpieczeń albo jednego lub kilku
rodzajów ubezpieczeń przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli:
1) zagraniczny zakład ubezpieczeń przestał spełniać warunki niezbędne do
uzyskania zezwolenia;
2) główny oddział wykonuje działalność ubezpieczeniow ą z naruszeniem przepisów
prawa, statutu lub nie zapewnia zdolności zagranicznego zakładu
ubezpieczeń do wykonywania zobowi ą zań;
3) zagraniczny zakład ubezpieczeń wystąpił do organu nadzoru z wnioskiem o
cofnięcie zezwolenia, przy czym należy zagwarantować zabezpieczenie interesów
ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia w szczególności w zakresie spełnienia świadczeń i
wypłaty odszkodowań;
4) zagraniczny zakład ubezpieczeń nie rozpocz ą ł wykonywania działalności
ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie, o
którym mowa w art. 111;
5) zagraniczny zakład ubezpieczeń zaprzestał wykonywania działalności ubezpieczeniowej
przez okres dłuższy niż 6 miesięcy;
6) zagraniczny zakład ubezpieczeń nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia
prawidłowych stosunków finansowych albo krótkoterminowego planu
wypłacalności;
7) w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego
zakładu ubezpieczeń zaistniej ą przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 36.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 4, organ nadzoru może cofn ą ć zezwolenie
w zakresie grup ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie
została rozpoczęta.
4. Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń w zakresie działu II grupa 10 zał ą cznika
do ustawy, z wyj ą tkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
w przypadku stwierdzenia braku reprezentanta do spraw roszczeń w państwie
członkowskim Unii Europejskiej.
5. Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany, w terminie 7 dni, zawiadomić
organ nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub
zawierania umów w danej grupie ubezpieczenia .
Art. 120.
1. W przypadku gdy organ nadzoru sprawuje nadzór nad działalności ą ubezpieczeniow ą
zagranicznego zakładu ubezpieczeń na zasadach i w trybie określonych w
art. 109, cofnięcie zezwolenia, o którym mowa w art. 119, wymaga powiadomienia
organów nadzoru pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej,
na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonuje działalność
ubezpieczeniow ą przez główne oddziały.
2. W przypadku gdy właściwy organ nadzoru, o którym mowa w art. 109 ust. 3, poinformuje
organ nadzoru o cofnięciu zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na jego terytorium, organ
nadzoru zastosuje do tego zagranicznego zakładu ubezpieczeń wszelkie
środki przewidziane w ustawie.
3. W przypadku gdy powodem cofnięcia zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, jest
brak wymaganego marginesu wypłacalności, organ nadzoru cofa zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 121.
Rozwi ą zanie głównego oddziału następuje po przeprowadzeniu jego likwidacji.
Art. 122.
1. Organ nadzoru może zarz ą dzić likwidację głównego oddziału w przypadku, gdy:
1) działalność głównego oddziału jest wykonywana z naruszeniem przepisów
prawa, statutu, planu działalności lub nie zapewnia zdolności zakładu ubezpieczeń
do wykonywania zobowiązań;
2) główny oddział nie spełnia świadczeń ubezpieczeniowych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej albo spełnia je z opóźnieniem lub częściowo;
3) zostało wszczęte postępowanie upadłościowe lub likwidacyjne wobec zagranicznego
zakładu ubezpieczeń w kraju jego siedziby.
2. W przypadku zarz ą dzenia likwidacji organ nadzoru wyznacza likwidatora.
Art. 123.
1. Likwidatorzy s ą obowi ą zani składać sprawozdania o przebiegu likwidacji co 3
miesi ą ce od dnia otwarcia likwidacji; organ nadzoru może ż ą dać przedstawiania
sprawozdań o przebiegu likwidacji w terminach krótszych oraz przekazywania
dodatkowych informacji.
2. W przypadku zarz ą dzenia likwidacji głównego oddziału:
1) główny oddział nie może zawierać nowych umów ubezpieczenia ;
2) umowy już zawarte nie mog ą być przedłużane i nie przedłużaj ą się;
3) sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mog ą być podwyższane;
4) główny oddział nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej;
5) umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie
mog ą być przedłużane i nie przedłużaj ą się;
6) główny oddział nie może przyjmować nowych cesji w ramach zawartych
umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
7) główny oddział nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych
umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej.
3. W przypadku likwidacji przez zagraniczny zakład ubezpieczeń działalności na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub utraty zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej w kraju, w którym znajduje się siedziba zagranicznego
zakładu ubezpieczeń, likwidatorem głównego oddziału jest jego dyrektor.
4. Dyrektor głównego oddziału ma obowi ą zek powiadomić organ nadzoru o zaistnieniu
okoliczności, o których mowa w art. 119, w terminie 3 dni od dnia powzięcia
informacji o zaistnieniu tych okoliczności oraz trzykrotnie ogłasza o zaistnieniu
tych okoliczności w dzienniku o zasięgu ogólnokrajowym. Ogłoszenia
s ą
dokonywane w odstępach nie krótszych niż 7 dni i nie dłuższych niż 14 dni.
Pierwsze ogłoszenie powinno być dokonane w terminie 7 dni od dnia powiadomienia
organu nadzoru.
5. Dyrektor głównego oddziału, który nie powiadomi organu nadzoru oraz nie
ogłosi trzykrotnie w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o okolicznościach, o
których mowa w art. 119, odpowiada całym swoim maj ą tkiem solidarnie z zagranicznym
zakładem ubezpieczeń za szkodę wyrz ą dzon ą z tego tytułu wierzycielom.
Art. 124.
Jeżeli środki stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie wystarcz ą
na pokrycie wszystkich zobowi ą zań głównego oddziału, za wydan ą w drodze
decyzji zgodą organu nadzoru, zaspokojenie niepokrytej części zobowiązań następuje
z kaucji, o której mowa w art. 113.
Art. 125.
Do likwidacji głównego oddziału stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek
handlowych dotycz ą ce likwidacji spółki akcyjnej.
Art. 126.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń odpowiada za zobowi ą zania głównego oddziału
całym swoim maj ą tkiem.
Rozdział 6
Swoboda świadczenia usług ubezpieczeniowych
Art. 127.
1. Krajowy zakład ubezpieczeń, w ramach swobody świadczenia usług, może wykonywać
działalność ubezpieczeniow ą na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej.
2. Działalność krajowego zakładu ubezpieczeń w zakresie, o którym mowa w ust.
1, podlega nadzorowi organu nadzoru.
Art. 128.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej
może wykonywać działalność ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli uzyskał odpowiednie zezwolenie na wykonywanie tej działalności
w państwie, w którym ma swoj ą siedzibę.
2. Wykonywanie działalności przez zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1,
podlega nadzorowi właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym ma on swoj ą siedzibę.
Art. 129.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
wykonuj ą cy działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest obowi ą zany
stosować prawo polskie, chyba że co innego wynika z umowy międzynarodowej,
której Rzeczpospolita Polska jest stron ą .
2. Za zobowi ą zania z tytułu wykonywanej działalności ubezpieczeniowej zagraniczny
zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, odpowiada całym swoim
maj ą tkiem.
3. Zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, w zakresie określenia prawa właściwego
dla umowy ubezpieczenia jest obowi ą zany stosować następuj ą ce zasady:
1) jeżeli ubezpieczaj ą cy ma miejsce zamieszkania lub siedzibę zarz ą du w państwie
członkowskim Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka, do umów
ubezpieczenia stosuje się prawo tego państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
z zastrzeżeniem, że gdy pozwala na to prawo tego państwa członkowskiego
strony mog ą wybrać prawo innego państwa;
2) jeżeli ubezpieczający nie ma stałego miejsca zamieszkania lub siedziby zarządu
w państwie członkowskim Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka,
strony umowy ubezpieczenia mogą wybrać jako właściwe prawo państwa
członkowskiego Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka lub prawo państwa,
w którym ubezpieczający ma miejsce zamieszkania lub siedzibę organu
zarządzającego;
3) jeżeli ubezpieczaj ą cy wykonuje działalność gospodarcz ą lub wykonuje wolny
zawód, a umowa ubezpieczenia obejmuje co najmniej dwa ryzyka, zwi ą zane
z t ą
działalności ą i umiejscowione w innych państwach członkowskich
Unii Europejskiej, swoboda wyboru prawa właściwego w odniesieniu do
umowy ubezpieczenia będzie rozci ą gać się na prawo tego państwa Unii Europejskiej,
w którym ubezpieczaj ą cy ma miejsce zamieszkania lub siedzibę
organu zarz ą dzaj ą cego;
4) w zakresie określonym w pkt 2 i 3 dopuszcza się możliwość swobody wyboru
prawa właściwego;
5) jeżeli ryzyko ogranicza się do zdarzeń zachodz ą cych w państwie członkowskim
innym niż państwo umiejscowienia ryzyka, niezależnie od przepisów
pkt 13, strony mog ą wybrać prawo pierwszego z tych państw;
6) dokonanie wyboru prawa właściwego przez strony umowy ubezpieczenia ,
gdy wszystkie istotne elementy w czasie dokonania wyboru s ą
zwi ą zane
tylko z jednym państwem członkowskim Unii Europejskiej nie wył ą cza stosowania
bezwzględnie obowi ą zuj ą cych przepisów prawa tego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej;
7) wybór prawa ma być jednoznacznie określony w umowie ubezpieczenia ;
8) jeżeli wybór nie został dokonany zgodnie z pkt 17, prawem właściwym dla
danej umowy ubezpieczenia będzie prawo państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, z którym umowa jest najściślej zwi ą zana.
4. Przepis ust. 3 nie ogranicza prawa właściwego dla siedziby s ą du, jeżeli jest ono
bezwzględnie wi ą ż ą ce.
5. W przypadku ubezpieczenia dużych ryzyk, strony umowy ubezpieczenia mog ą
wybrać prawo dowolnego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
Art. 130.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej wy
konuj ą cy działalność ubezpieczeniow ą w zakresie działu I zał ą cznika do ustawy, w
zakresie określenia prawa właściwego dla umowy ubezpieczenia , jest obowi ą zany
stosować następuj ą ce zasady:
1) prawem właściwym dla umowy ubezpieczenia jest prawo państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym ubezpieczaj ą cy ma miejsce zamieszkania
lub siedzibę zarz ą du;
2) jeżeli ubezpieczaj ą cym jest osoba fizyczna maj ą ca miejsce zamieszkania w
państwie członkowskim Unii Europejskiej innym niż państwo, którego jest
obywatelem, ubezpieczaj ą cy może wybrać prawo państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, którego jest obywatelem.
Art. 131.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej
może wykonywać działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział:
1) po otrzymaniu przez organ nadzoru od właściwego organu państwa, w którym
znajduje się siedziba zakładu ubezpieczeń, odpowiednich informacji
dotyczących zagranicznego zakładu ubezpieczeń, o których mowa w art.
132 ust. 1 pkt 1 i w art. 135 ust. 1;
2) po otrzymaniu od organu nadzoru informacji o warunkach, na których działalność
ta jest wykonywana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 2, organowi
nadzoru państwa właściwego ze względu na siedzibę zakładu ubezpieczeń, w
terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji, o których mowa w art. 132
ust. 1 pkt 1 i w art. 135 ust. 1.
3. W przypadku, gdy organ nadzoru nie przekaże informacji, o których mowa w
ust. 1 pkt 2, organowi nadzoru państwa właściwego ze względu na siedzibę zakładu
ubezpieczeń, w terminie określonym w ust. 2, zakład ubezpieczeń może
rozpocz ą ć wykonywanie działalności przez oddział po upływie 2 miesięcy od
dnia otrzymania przez organ nadzoru informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1,
chyba że organ nadzoru wskaże wcześniejszy dzień, od którego działalność może
być podjęta.
4. W zakresie zmiany informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1 odpowiednie zastosowanie
ma przepis art. 138.
Art. 132.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej
może wykonywać działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w inny
sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, po otrzymaniu
przez organ nadzoru od właściwych organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
na terenie którego znajduje się siedziba zakładu ubezpieczeń:
1) zaświadczenia potwierdzaj ą cego, że zakład ubezpieczeń posiada środki na
pokrycie marginesu wypłacalności;
2) informacji o grupach ubezpieczeń, na wykonywanie których posiada on zezwolenie;
3) informacji o rodzaju ryzyk, które taki zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. W zakresie zmiany informacji, o których mowa w ust. 1, odpowiednie zastosowanie
ma przepis art. 138.
Art. 133.
1. Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej
wykonuj ą cy działalność w dziale II grupy 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, ma
obowi ą zek przekazać organowi nadzoru, za pośrednictwem właściwego organu
państwa, w którym znajduje się siedziba zakładu ubezpieczeń:
1) dane osobowe przedstawicieli zakładu ubezpieczeń upoważnionych do jego
reprezentowania w zakresie niezbędnym dla:
a) podejmowania i zaspokajania roszczeń zgłaszanych przez osoby uprawnione
oraz
b) zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu w sporach przed polskimi
s ą dami powszechnymi;
2) oświadczenie o zamiarze zostania członkiem Polskiego Biura Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych.
2. W przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie wyznaczy przedstawicieli, o których
mowa w ust. 1, organ nadzoru może wyrazić zgodę na reprezentowanie zakładu
ubezpieczeń w zakresie, o którym mowa w ust. 1, przez ustanowionego przez
ten zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej reprezentanta do
spraw roszczeń.
Art. 134.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który zamierza rozpocz ą ć działalność ubezpieczeniow ą
na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, ma obowi ą zek
zawiadomienia organu nadzoru.
Art. 135.
1. Zawiadomienie, o którym mowa w art. 134, w przypadku zamiaru wykonywania
działalności przez oddział zawiera:
1) nazwę państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na terytorium którego
zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniow ą ;
2) rodzaj planowanej działalności, w tym rodzaje ryzyk, które zakład ubezpieczeń
zamierza ubezpieczać w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;
3) strukturę organizacyjn ą oddziału;
4) plan działalności;
5) adres oddziału w państwie członkowskim Unii Europejskiej;
6) imiona i nazwiska osób upoważnionych do reprezentowania oraz kierowania
sprawami zakładu ubezpieczeń w zakresie jego działalności przez oddział,
ze wskazaniem, jeżeli jest to niezbędne, sposobu reprezentacji;
7) oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego, w przypadku
gdy zamierza on wykonywać działalność w dziale II grupa 10 zał ą cznika do
ustawy, z wył ą czeniem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika.
2. W terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w
ust. 1, organ nadzoru przekaże informacje, o których mowa w ust. 1, wraz z
oświadczeniem, że zakład ubezpieczeń posiada środki na pokrycie marginesu
wypłacalności, właściwym organom państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność.
3. Organ nadzoru może odmówić, w drodze decyzji, przekazania informacji, o których
mowa w ust. 1, jeżeli:
1) sytuacja finansowa zakładu ubezpieczeń nie pozwala na utworzenie oddziału;
2) struktura organizacyjna oddziału nie zapewnia prawidłowego wykonywania
działalności;
3) osoby maj ą ce kierować oddziałem nie posiadaj ą odpowiedniego wykształcenia
i doświadczenia zawodowego niezbędnego do zarz ą dzania zakładem
ubezpieczeń lub nie daj ą rękojmi prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń
w sposób należyty lub były karane za umyślne przestępstwo stwierdzone
prawomocnym wyrokiem s ą du;
4) przedstawiony plan działalności nie zapewnia zdolności do wykonywania
zobowiązań.
4. Oddział może zostać ustanowiony, jeżeli po przekazaniu informacji, w trybie ust.
2, zakład otrzyma od właściwych organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym zakład zamierza ustanowić oddział, informacje o warunkach,
na jakich działalność ta będzie wykonywana. Oddział może być ustanowiony w
terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji przez zakład.
5. Organ nadzoru niezwłocznie powiadomi zakład ubezpieczeń o przyczynach odmowy,
o której mowa w ust. 3.
Art. 136.
1. Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w art. 135 ust. 1, oraz
oświadczenie, o którym mowa w art. 135 ust. 2, w języku urzędowym państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
działać przez oddział lub w inny sposób niż przez oddział w ramach
swobody świadczenia usług, chyba że właściwe organy tego państwa nie zgłosz ą
takiego wymogu.
2. Organ nadzoru może zgłosić wymóg przekazania mu w języku polskim informacji,
o których mowa w art. 131133.
Art. 137.
1. Zawiadomienie, o którym mowa w art. 134, w przypadku zamiaru wykonywania
działalności w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia
usług, zawiera wskazanie rodzajów ryzyk, jakie zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać, a w przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność
w dziale II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika, także:
1) dane osobowe przedstawicieli zakładu ubezpieczeń upoważnionych do jego
reprezentowania w zakresie niezbędnym dla:
a) podejmowania i zaspokajania roszczeń zgłaszanych przez osoby uprawnione
oraz
b) zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu ubezpieczeń w sporach
przed s ą dami powszechnymi;
2) oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
2. W terminie 30 dni od dnia zawiadomienia, o którym mowa w art. 134, organ
nadzoru przekaże właściwemu organowi państwa, w którym zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać działalność:
1) zaświadczenie potwierdzaj ą ce, że zakład ubezpieczeń posiada środki własne
na pokrycie marginesu wypłacalności;
2) informację o grupach ubezpieczeń, na które posiada zezwolenie;
3) informację o rodzaju ryzyk, które zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać
w państwie członkowskim Unii Europejskiej;
4) w przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność w dziale
II grupa 10 zał ą cznika, z wyj ą tkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
dane osobowe przedstawicieli zakładu ubezpieczeń, o których
mowa w ust. 1 oraz oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem
biura narodowego i zagranicznego ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
3. Organ nadzoru może odmówić przekazania informacji, o których mowa w ust. 2,
jeżeli sytuacja finansowa zakładu ubezpieczeń nie pozwala na wykonywanie
działalności w zakresie określonym w zawiadomieniu, o którym mowa w art.
134.
4. Zakład ubezpieczeń może rozpocz ą ć działalność po otrzymaniu potwierdzenia od
właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej o otrzymaniu informacji,
o których mowa w ust. 2. Art. 131 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
5. Organ nadzoru niezwłocznie powiadomi zakład ubezpieczeń o przyczynach odmowy,
o której mowa w ust. 3.
Art. 138.
1. O zamiarze zmiany wszelkich danych lub informacji, o których mowa w art. 135
ust. 1 i art. 137 ust. 1 i 2, zakład ubezpieczeń ma obowi ą zek poinformowania
organu nadzoru oraz właściwych organów państwa, w którym znajduje się siedziba
oddziału zakładu ubezpieczeń, w terminie co najmniej 30 dni przed planowanym
wprowadzeniem tych zmian.
2. Wprowadzanie zmian informacji lub danych, o których mowa w art. 135 ust. 1 i
art. 137 ust. 1 i 2, następuje w trybie określonym w art. 135 ust. 2 i 3 i art. 137
ust. 2 i 3.
Art. 139.
1. Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że zagraniczny zakład ubezpieczeń, wykonuj ą cy
działalność przez oddział lub w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody
świadczenia usług, przy wykonywaniu tej działalności nie przestrzega przepisów
prawa polskiego, zobowi ą że ten zakład ubezpieczeń do usunięcia takiej nieprawidłowości.
2. Jeżeli zakład ten nie podejmie koniecznych działań, o których mowa w ust. 1,
organ nadzoru poinformuje o tym właściwe organy państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym zakład ten ma siedzibę.
3. Jeżeli pomimo zastosowania środków przez właściwe organy państwa członkowskiego
Unii Europejskiej wobec zakładu ubezpieczeń lub jeżeli środki te okaż ą
się niedostateczne lub nie zostan ą zastosowane, a zagraniczny zakład ubezpieczeń
w dalszym ci ą gu będzie naruszać przepisy prawa polskiego, organ nadzoru,
po poinformowaniu właściwych organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym zakład ten ma siedzibę, może zastosować wszystkie uprawnienia
przysługuj ą ce mu z mocy ustawy w stosunku do krajowych zakładów
ubezpieczeń i zagranicznych zakładów ubezpieczeń, aby zapobiec dalszym naruszeniom
prawa.
4. Organ nadzoru w ramach czynności, o których mowa w ust. 3, może również zakazać
wykonywania, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, działalności
ubezpieczeniowej przez zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 3.
Art. 140.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który wykonuje działalność w ramach swobody świadczenia
usług, jest obowi ą zany do poinformowania ubezpieczaj ą cego, przed zawarciem
umowy ubezpieczenia , o siedzibie zakładu ubezpieczeń.
Art. 141.
Polisa lub inny dokument potwierdzaj ą cy zawarcie umowy ubezpieczenia przez oddział
lub w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług musi
zawierać informacje dotycz ą ce:
1) adresu i siedziby zakładu ubezpieczeń lub odpowiednio adresu oddziału zakładu
ubezpieczeń, który udziela ochrony ubezpieczeniowej ;
2) miejsca zawarcia umowy ubezpieczenia ;
3) właściwości s ą du, w przypadku sporu między stronami umowy ubezpieczenia ;
4) daty zawarcia umowy ubezpieczenia i terminu jej obowi ą zywania;
5) przedmiotu umowy ubezpieczenia i warunków jej wykonania;
6) oznaczenia stron umowy ubezpieczenia ;
7) wysokości składki ubezpieczeniowej ;
8) wskazania ogólnych warunków ubezpieczenia , w oparciu o które została
zawarta umowa ubezpieczenia oraz ich dostarczenia ubezpieczaj ą cemu.
Art. 142.
Krajowy zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy działalność poza granicami kraju jest obowi ą zany
do informowania organu nadzoru, oddzielnie dla transakcji przeprowadzanych
w zakresie działalności oddziału oraz dla transakcji przeprowadzanych w inny
sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, o wysokości składek,
świadczeń i prowizji, niepomniejszonych o reasekurację, w podziale na państwa
członkowskie Unii Europejskiej i grupy ubezpieczeń, a także w odniesieniu do
działu II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wył ą czeniem odpowiedzialności cywilnej
przewoźnika o częstotliwości występowania i średniej wysokości szkód.
Art. 143.
1. Krajowy zakład ubezpieczeń może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela
ubezpieczeń z zakładem ubezpieczeń maj ą cym siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
2. Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, z zachowaniem warunków
określonych w art. 181186:
1) po otrzymaniu od właściwego organu nadzoru państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, w którym przejmuj ą cy zakład ubezpieczeń ma siedzibę, potwierdzenia,
że zakład ten, po przejęciu portfela, będzie posiadałśrodki własne
w wysokości marginesu wypłacalności;
2) po zasięgnięciu opinii:
a) w przypadku ubezpieczeń z działu I zał ą cznika do ustawy właściwego
organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ubezpieczaj ą cy
ma stałe miejsce zamieszkania lub siedzibę zarz ą du,
b) w przypadku ubezpieczeń z działu II zał ą cznika do ustawy właściwego
organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej umiejscowienia
ryzyka.
Art. 144.
1. Przeniesienie portfela ubezpieczeń zawartych na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez zakład ubezpieczeń maj ą cy siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej wymaga pozytywnej opinii organu nadzoru przekazanej właściwemu
organowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny
zakład ubezpieczeń ma siedzibę.
2. W przypadku gdy przeniesienie portfela, o którym mowa w ust. 1, ma nast ą pić
na rzecz krajowego zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru przekazuje właściwemu
organowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny zakład
ubezpieczeń ma siedzibę, informację, czy krajowy zakład ubezpieczeń po
przeniesieniu portfela będzie posiadaćśrodki własne w wysokości marginesu
wypłacalności.
3. Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, organ nadzoru przekazuje najpóźniej w
terminie 3 miesięcy od dnia wyst ą pienia o przekazanie tych informacji.
Art. 145.
Do likwidacji oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń z państwa członkowskiego
Unii Europejskiej i krajowego zakładu ubezpieczeń za granic ą stosuje się odpowiednio
art. 190201.
Rozdział 7
Gospodarka finansowa zakładu ubezpieczeń
Art. 146.
1. Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany posiadaćśrodki własne w wysokości nie
niższej niż margines wypłacalności i nie niższej niż kapitał gwarancyjny.
2. Kapitał gwarancyjny jest równy większej z wartości:
1) jednej trzeciej marginesu wypłacalności;
2) minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego.
Art. 146a.
1. Do zakładów ubezpieczeń wykonuj ą cych działalność, o której mowa w dziale I
zał ą cznika do ustawy, których składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej
działalności reasekuracyjnej w ostatnim roku obrotowym przekracza 10 % całkowitej
składki przypisanej brutto, lub składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej
działalności reasekuracyjnej w ostatnim roku obrotowym przekracza
kwotę równowartości w złotych 50 000 000 euro, lub rezerwy technicznoubezpieczeniowe
w ujęciu brutto, utworzone w zwi ą zku z wykonywan ą działalności ą
reasekuracyjn ą , przekraczaj ą 10 % ł ą cznych rezerw technicznoubezpieczeniowych
w ujęciu brutto, utworzonych na koniec roku obrotowego,
stosuje się następuj ą ce zasady:
1) margines wypłacalności zakładu ubezpieczeń stanowi sumę:
a) marginesu wypłacalności zakładu ubezpieczeń, obliczonego zgodnie z
przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń
oraz
b) marginesu wypłacalności zakładu reasekuracji, obliczonego zgodnie z
przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
2) minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego jest równa większej z dwóch
kwot:
a) minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego dla zakładu ubezpieczeń,
obliczonej zgodnie z przepisami dotyczącymi gospodarki finansowej
zakładów ubezpieczeń oraz
b) minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego dla zakładu reasekuracji,
obliczonej zgodnie z przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej
zakładów reasekuracji;
3) wysokość
środków własnych zakładu ubezpieczeń stanowi ą cych pokrycie
marginesu wypłacalności i wysokość
środków własnych zakładu ubezpieczeń
stanowi ą cych pokrycie kapitału gwarancyjnego jest ustalana zgodnie z
przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń oraz
przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
4) zakład ubezpieczeń lokuje aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej
zgodnie z przepisami dotycz ą cymi gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
aktywa zakładu stanowi ą ce pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
zwi ą zanych z wykonywan ą działalności ą reasekuracyjn ą
musz ą zostać wydzielone i być zarz ą dzane niezależnie od aktywów
zwi ą zanych z wykonywan ą przez zakład ubezpieczeń działalności ą ubezpieczeniow ą
bezpośredni ą , bez możliwości transferu tych aktywów.
2. Do zakładów ubezpieczeń wykonuj ą cych działalność, o której mowa w dziale II
zał ą cznika do ustawy, których składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej
działalności reasekuracyjnej w ostatnim roku obrotowym przekracza 10 % całkowitej
składki przypisanej brutto, lub składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej
działalności reasekuracyjnej w ostatnim roku obrotowym przekracza
kwotę równowartości w złotych 50 000 000 euro, lub rezerwy technicznoubezpieczeniowe
w ujęciu brutto, utworzone w zwi ą zku z wykonywan ą działalności ą
reasekuracyjn ą przekraczaj ą 10 % ł ą cznych rezerw technicznoubezpieczeniowych
w ujęciu brutto, utworzonych na koniec roku obrotowego,
stosuje się zasady, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 4.
3. Do wyliczenia równowartości w złotych kwoty wyrażonej w euro, o której mowa
w ust. 1 i 2, przyjmuje sięśredni kurs walut obcych Narodowego Banku Polskiego
według tabeli kursów średnich nr 1 każdego roku.
4. Jeżeli w dwóch kolejnych latach obrotowych warunki wymienione w ust. 1 i 2
nie s ą
spełnione, zakład ubezpieczeń od trzeciego kolejnego roku obrotowego
stosuje przepisy dotycz ą ce gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń.
5. Zakład ubezpieczeń może wyst ą pić do organu nadzoru o skrócenie terminu, o
którym mowa w ust. 4.
Art. 147.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
sposób wyliczenia wysokości marginesu wypłacalności oraz minimaln ą wysokość
kapitału gwarancyjnego dla działów i grup ubezpieczeń, uwzględniaj ą c konieczność
zapewnienia wypłacalności zakładów ubezpieczeń.
Art. 148.
1. Środki własne zakładu ubezpieczeń s ą to aktywa zakładu ubezpieczeń, z wył ą czeniem
aktywów:
1) przeznaczonych na pokrycie wszelkich przewidywalnych zobowi ą zań;
2) wartości niematerialnych i prawnych;
3) akcji i udziałów własnych będących w posiadaniu zakładu ubezpieczeń;
4) z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
2. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu ubezpieczeń podlegaj ą cego
nadzorowi dodatkowemu wył ą cza się posiadane przez zakład ubezpieczeń akcje
i inne aktywa finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów ubezpieczeń i zakładów
reasekuracji należ ą cych do tej samej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
2a. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu ubezpieczeń wchodz ą cego w
skład konglomeratu finansowego wył ą cza się posiadane przez zakład ubezpieczeń
akcje lub udziały finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów ubezpieczeń,
zakładów reasekuracji, instytucji kredytowych i instytucji finansowych, w
rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych.
2b. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu ubezpieczeń wył ą cza się posiadane
przez zakład ubezpieczeń w odniesieniu do innych zakładów ubezpieczeń,
zakładów reasekuracji, instytucji kredytowych i instytucji finansowych, w
rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych:
1) udzielone przez zakład ubezpieczeń pożyczki podporz ą dkowane spełniaj ą ce
warunki określone w ust. 4 pkt 2;
2) skumulowane niezapłacone dywidendy z tytułu akcji uprzywilejowanych.
2c. Na wniosek zakładu ubezpieczeń, jeżeli udziały lub akcje w innej instytucji
kredytowej, firmie inwestycyjnej, instytucji finansowej, zakładzie reasekuracji
lub zakładzie ubezpieczeń s ą posiadane tymczasowo do celów pomocy finansowej
przeznaczonej na reorganizację oraz utrzymanie podmiotu, organ nadzoru
może wyrazić zgodę na odst ą pienie od stosowania przepisów w sprawie odliczeń
określonych w ust. 2a lub 2b.
2d. Na wniosek zakładu ubezpieczeń podlegaj ą cemu dodatkowemu nadzorowi organ
nadzoru może wyrazić zgodę na odst ą pienie od pomniejszania środków własnych
zakładu ubezpieczeń o elementy określone w ust. 2a lub 2b, odnosz ą ce się
do podmiotów określonych w ust. 2a lub 2b, jeżeli podlegaj ą one dodatkowemu
nadzorowi zgodnie z właściwymi przepisami.
3. W szczególności środki własne zakładu ubezpieczeń powinny odpowiadać:
1) wartości opłaconego kapitału zakładowego;
2) wartości zobowi ą zań wobec członków towarzystwa, w przypadku towarzystwa
ubezpieczeń wzajemnych, pod warunkiem, że zgodnie ze statutem towarzystwa
zobowi ą zania wobec członków towarzystwa:
a) mog ą być spłacone członkom towarzystwa tylko i wył ą cznie wtedy, gdy
nie spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
b) w przypadku likwidacji towarzystwa, mog ą być spłacone członkom towarzystwa
tylko i wył ą cznie po spłaceniu wszelkich innych zobowi ą zań
towarzystwa,
c) z wył ą czeniem indywidualnych płatności zwi ą zanych z wygaśnięciem
członkostwa, nie mog ą być spłacane przed przekazaniem informacji o
zamiarze dokonania spłaty, w terminie 30 dni przed dniem spłaty, organowi
nadzoru, który może zakazać w tym terminie dokonywania spłaty;
3) (uchylony);
4) kapitałowi zapasowemu i kapitałom rezerwowym oraz kapitałowi z aktualizacji
wyceny;
5) niepodzielonemu wynikowi finansowemu z lat ubiegłych po potr ą ceniu należnych
dywidend: zysk wielkość dodatnia, strata wielkość ujemna;
6) wynikowi finansowemu netto w okresie sprawozdawczym po potrąceniu należnych
dywidend: zysk wielkość dodatnia, strata wielkość ujemna;
7) (uchylony).
4. Na wniosek zakładu ubezpieczeń i na podstawie przedstawionych przez niego
dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie
do środków własnych:
1) wszelkich ukrytych rezerw, wynikaj ą cych z niedoszacowania aktywów lub
przeszacowania pasywów w bilansie, o ile takie ukryte rezerwy nie maj ą
wyj ą tkowego charakteru;
2) kapitału pożyczek podporz ą dkowanych spełniaj ą cych ł ą cznie następuj ą ce
warunki:
a) kapitał pożyczek podporz ą dkowanych nie może stanowić więcej niż 25
% środków własnych,
b) kapitał pożyczek podporz ą dkowanych jest opłacony w pełnej wysokości,
c) w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi kapitał pożyczek
podporz ą dkowanych w przypadku upadłości albo likwidacji zakładu
ubezpieczeń, może być spłacony dopiero po zaspokojeniu
wszystkich innych wierzycieli zakładu ubezpieczeń,
d) w przypadku pożyczek z określonym okresem spłaty, pierwotny okres
spłaty musi wynosić przynajmniej 5 lat; nie później jednak, niż 12 miesięcy
przed terminem spłaty, zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany
przedstawić do zatwierdzenia przez organ nadzoru, plan przedstawiaj ą cy
sposób utrzymania lub podniesienia środków własnych do wymaganej
wartości przed terminem spłaty, chyba że warunki zaliczenia pożyczki
do środków własnych stopniowo ograniczaj ą wartość pożyczki
zaliczanej do środków własnych przez okres co najmniej 5 lat przed
terminem spłaty; organ nadzoru może zezwolić na przedterminow ą
spłatę pożyczek, na wniosek zakładu ubezpieczeń, pod warunkiem że
nie spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
e) w przypadku pożyczek, których termin spłaty nie jest ustalony, pożyczki
te mog ą być spłacane tylko i wył ą cznie z zachowaniem pięcioletniego
okresu wypowiedzenia, chyba że nie s ą
już zaliczane do środków
własnych; dokonanie przedterminowej spłaty może nast ą pić tylko i wył ą cznie
po uzyskaniu uprzedniej zgody organu nadzoru, na wniosek zakładu
ubezpieczeń, który jest obowi ą zany zawiadomić organ nadzoru o
planowanej spłacie co najmniej 6 miesięcy przed planowanym terminem
spłaty i przedstawić aktualne dane o wartości środków własnych i
dane o wartości środków własnych przed i po dokonaniu płatności; organ
nadzoru może zezwolić na spłatę pożyczek pod warunkiem, że nie
spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
f) w umowie pożyczki nie zawarto żadnych warunków przewiduj ą cych, że
w określonych okolicznościach, innych niż likwidacja zakładu ubezpieczeń,
zadłużenie zostanie spłacone przed uzgodnionym terminem spłaty,
g) w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi umowa pożyczki
może być zmieniona tylko po otrzymaniu od organu nadzoru
oświadczenia o braku zastrzeżeń do planowanych zmian;
3) połowy należnych wpłat na kapitał zakładowy pod warunkiem, że 25 % tego
kapitału zostało opłacone, nie więcej jednak niż równowartość 50 % mniejszej spośród wartości marginesu wypłacalności lub środków własnych zakładu
ubezpieczeń.
5. Na wniosek zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 38 ust. 1, wykonuj ą cego
działalność w dziale II zał ą cznika do ustawy, organ nadzoru może wyrazić, w
drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków własnych należności towarzystwa
od jego członków z tytułu dopłat, których może zaż ą dać na podstawie statutu,
do wysokości 50 % dopłat należnych w roku obrotowym i do wysokości 50
% mniejszej spośród wartości środków własnych lub marginesu wypłacalności.
6. Na wniosek zakładu ubezpieczeń na życie i na podstawie przedstawionych przez
niego dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie
do środków własnych:
1) do dnia 31 grudnia 2009 r., kwoty 50 % przyszłych zysków zakładu ubezpieczeń,
nie więcej jednak niż równowartość 25 % mniejszej spośród wartości
marginesu wypłacalności lub środków własnych zakładu ubezpieczeń,
ustalonych poprzez pomnożenie przewidywanego rocznego zysku, którym
jest średnia arytmetyczna zysków zakładu ubezpieczeń wykazanych w okresie
ostatnich 5 lat działalności, przez współczynnik, który określa pozostały
średni okres ważności umów ubezpieczenia , nieprzekraczaj ą cy 6 lat, o ile
przyszłe zyski nie zostały już uwzględnione w wyliczeniu środków własnych
zakładu ubezpieczeń w ramach ukrytych rezerw;
2) w przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie stosuje metody Zillmera lub stosuje
j ą , lecz nie uwzględnia przy tym kosztów akwizycji w pełnej wysokości
różnicy między wysokości ą rezerwy obliczon ą przez zakład ubezpieczeń i
wysokości ą rezerwy obliczon ą przy zastosowaniu metody Zillmera z
uwzględnieniem kosztów akwizycji w pełnej wysokości; wielkość ta nie
może jednak przekroczyć 3,5 % sumy różnicy pomiędzy sumami kapitału i
wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla wszystkich umów
ubezpieczenia , dla których stosowanie metody Zillmera jest dopuszczalne;
różnica zaliczana do środków własnych jest pomniejszana o nierozliczone
koszty akwizycji, wykazane w bilansie jako aktywa.
7. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
sposób kalkulacji współczynnika kwoty 50 % przyszłych zysków oraz
współczynnika określaj ą cego maksymaln ą wysokość przyszłych zysków, które
mog ą być zaliczone do środków własnych, zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego
działalność ubezpieczeniow ą w dziale I zał ą cznika do ustawy, uwzględniaj ą c
konieczność zapewnienia spójności i przejrzystości dokonywanych obliczeń.
8. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowy sposób ustalania środków własnych krajowych zakładów
ubezpieczeń wchodz ą cych w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej
uwzględniaj ą c, aby w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej do środków własnych
nie były zaliczane podwójnie, w sposób bezpośredni lub pośredni, te same
aktywa.
Art. 148a.
Środki własne na pokrycie kapitału gwarancyjnego stanowi ą aktywa, o których mowa
w art. 148, z wył ą czeniem aktywów, o których mowa w art. 148 ust. 4 pkt 3.
Art. 149.
1. Zakład ubezpieczeń tworzy:
1) kapitał zapasowy oraz kapitały rezerwowe;
2) rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe.
2. Zakład ubezpieczeń może tworzyć w ciężar kosztów:
1) fundusz prewencyjny przeznaczony na finansowanie działalności zapobiegawczej,
w wysokości nieprzekraczaj ą cej 1 % składki przypisanej na udziale
własnym w ostatnim roku obrotowym;
2) fundusze i rezerwy specjalne określone w statucie.
Art. 150.
1. Ze środków pochodz ą cych z funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń
zgromadzonych na wyodrębnionym rachunku bankowym mog ą być finansowane
jedynie koszty zwi ą zane z utworzeniem administracji zakładu ubezpieczeń
oraz z organizowaniem sieci jego przedstawicielstw.
2. Przychody ze środków funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń, po opodatkowaniu,
zwiększaj ą odpowiednio wartość tego funduszu.
3. Sposób tworzenia i gospodarowania funduszem organizacyjnym określa statut
zakładu ubezpieczeń.
Art. 151.
1. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe, o których mowa w art. 149 ust. 1 pkt 2, s ą
przeznaczone na pokrycie bież ą cych i przyszłych zobowi ą zań, jakie mog ą wynikn ą ć
z zawartych umów ubezpieczenia .
2. Na rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe składaj ą się:
1) rezerwa składek;
2) rezerwa na ryzyka niewygasłe;
3) rezerwa na niewypłacone odszkodowania lub świadczenia, w tym rezerwa
na skapitalizowan ą wartość rent;
4) rezerwa na wyrównanie szkodowości (ryzyka);
5) rezerwa ubezpieczeń na życie;
6) rezerwa ubezpieczeń na życie, gdy ryzyko lokaty ponosi ubezpieczaj ą cy;
7) rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych;
8) rezerwy na zwrot składek dla członków;
9) inne rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe określone w statucie.
3. Rezerwy, o których mowa w ust. 2 pkt 57, oraz rezerwa na skapitalizowan ą
wartość rent zwiększane s ą w całości lub określonej części o dochody z tytułu
lokat tych rezerw, z uwzględnieniem warunków umowy ubezpieczenia i odpowiednich
formuł matematycznych wykorzystywanych przy obliczaniu rezerw.
4. Obliczenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w zakładzie ubezpieczeń wykonuj ą cym
działalność w dziale I zał ą cznika do ustawy mog ą być dokonywane
wył ą cznie przez aktuariusza.
5. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe w zakładzie ubezpieczeń wykonuj ą cym
działalność w dziale II zał ą cznika do ustawy, które s ą
ustalane metodami matematyki
ubezpieczeniowej , musz ą być potwierdzone opini ą aktuariusza o ich
prawidłowości. Opinia ta stanowi zał ą cznik do sprawozdania finansowego.
Art. 152.
W zakresie koasekuracji rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe s ą
tworzone przez
każdy z zakładów ubezpieczeń zgodnie z zasadami przewidzianymi w ustawie, co najmniej w wysokości proporcjonalnej do udziału zakładu w koasekurowanym ryzyku.
Art. 153.
Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany do lokowania środków finansowych w taki sposób,
aby uwzględniaj ą c rodzaj i strukturę prowadzonych ubezpieczeń osi ą gn ą ć jak
największy stopień bezpieczeństwa i rentowności przy jednoczesnym zachowaniu
płynności środków.
Art. 154.
1. Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany posiadać aktywa spełniaj ą ce warunki określone
w ustawie w wysokości nie niższej niż wartość rezerw technicznoubezpieczeniowych
w ujęciu brutto.
2. Aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych s ą ustalone
w walucie, w której s ą wyrażone zobowi ą zania z umów ubezpieczenia , z tytułu
których tworzy się odpowiednie rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowe zasady ustalania waluty, w której ma zostać wypłacone odszkodowanie
lub świadczenie z umowy ubezpieczenia oraz przypadki, kiedy nie
stosuje się zasady ustalania waluty, uwzględniaj ą c w szczególności sytuację, gdy
odszkodowanie lub świadczenie określone w umowie ubezpieczenia nie jest wyrażone
w żadnej walucie oraz możliwość zaistnienia niedopasowania aktywów
lub pasywów zakładu ubezpieczeń w danej walucie.
4. Aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych powinny
być w odpowiedni sposób zróżnicowane i rozproszone tak, aby nie były one
zwi ą zane z jednym rodzajem aktywów lub jednym podmiotem, jak również nie
były obci ą żone zobowi ą zaniami innymi niż wynikaj ą ce z umów ubezpieczenia .
5. Termin wymagalności aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
powinien być dostosowany do terminu wymagalności zobowi ą zań
z umów ubezpieczenia .
6. Aktywami stanowi ą cymi pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych mog ą
być następuj ą ce rodzaje aktywów:
1) papiery wartościowe emitowane, poręczone lub gwarantowane przez Skarb
Państwa oraz organizacje międzynarodowe, których członkiem jest Rzeczpospolita
Polska;
2) obligacje emitowane lub poręczone przez jednostki samorz ą du terytorialnego
lub zwi ą zki jednostek samorz ą du terytorialnego;
3) inne dłużne papiery wartościowe o stałej stopie dochodu;
4) akcje, w tym dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, a także notowane
na tym rynku prawa poboru, prawa do akcji;
5) jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne w funduszach inwestycyjnych;
6) inne dłużne papiery wartościowe o zmiennej stopie dochodu;
7) udziały;
8) listy zastawne;
9) pożyczki, w tym zabezpieczone hipotecznie lub przez instytucje finansowe,
oraz pożyczki pod zastaw praw wynikaj ą cych z umów ubezpieczenia na życie;
10) nieruchomości lub ich części, z wył ą czeniem nieruchomości lub ich części
wykorzystywanych na własne potrzeby;
11) środki pieniężne, w tym zgromadzone na rachunku bankowym;
12) depozyty bankowe;
13) należności od reasekuratorów;
14) udział reasekuratorów w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych ;
15) należności depozytowe od cedentów;
16) należności od ubezpieczaj ą cych wynikaj ą ce z zawartych umów ubezpieczenia
z wył ą czeniem należności, w przypadku których od dnia ich wymagalności
upłynęło więcej niż 3 miesi ą ce;
17) należności od pośredników ubezpieczeniowych wynikaj ą ce z zawartych
umów ubezpieczenia z wył ą czeniem należności, w przypadku których od
dnia ich wymagalności upłynęło więcej niż 3 miesi ą ce;
18) należności od budżetu państwa;
19) środki trwałe, inne niż nieruchomości, jeżeli dokonuje się od nich odpisów
amortyzacyjnych według stawek amortyzacyjnych ustalonych z zachowa
niem zasady ostrożności;
20) zarachowane czynsze i odsetki;
21) aktywowane koszty akwizycji w zakresie zgodnym ze sposobem ustalania
rezerwy składek lub rezerwy ubezpieczeń na życie w dziale I zał ą cznika do
ustawy oraz w zakresie zgodnym ze sposobem ustalania rezerwy składek w
dziale II zał ą cznika do ustawy;
22) instrumenty pochodne, jak opcje, transakcje terminowe typu futures, transakcje
zamienne o ile służ ą zmniejszeniu ryzyka zwi ą zanego z innymi aktywami
stanowi ą cymi pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
7. Wartość aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
jest ustalana z zachowaniem zasady ostrożności, po pomniejszeniu o zobowi ą zania
wynikaj ą ce z ich uzyskania. Jeżeli zakład ubezpieczeń ustala wartość aktywów
stanowi ą cych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w sposób
naruszaj ą cy zasadę ostrożności wyceny, organ nadzoru może zobowi ą zać zakład
ubezpieczeń do dokonywania wyceny indywidualnych aktywów po cenach
sprzedaży netto.
8. Nie stanowi ą aktywów na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych krajowego
zakładu ubezpieczeń, podlegaj ą cego nadzorowi dodatkowemu, aktywa
finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów ubezpieczeń lub zakładów reasekuracji
należ ą cych do tej samej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
9. Na wniosek zakładu ubezpieczeń organ nadzoru może udzielić, w drodze decyzji,
zezwolenia na uznawanie za aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
aktywów innych niż określone w ust. 6. Organ nadzoru w
decyzji udzielaj ą cej zezwolenia określa warunki dopuszczalności uznania za aktywa
stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych wskazanych w
zezwoleniu aktywów.
10. (uchylony).
11. W przypadku, gdy ryzyko jest umiejscowione na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej aktywa, o których mowa w ust. 6, mog ą być lokowane
wył ą cznie na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem
ust. 12.
12.
Do uznania za środki stanowi ą ce pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
aktywów znajduj ą cych się poza granicami państw członkowskich Unii Europejskiej, jest wymagane zezwolenie ogólne udzielone przez
ministra właściwego do spraw instytucji finansowych.
13. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych może, w drodze rozporz ą dzenia,
udzielić zezwolenia ogólnego na uznawanie za środki stanowi ą ce pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych aktywów znajduj ą cych się poza granicami
państw członkowskich Unii Europejskiej, uwzględniaj ą c konieczność zachowania
bezpieczeństwa i rentowności aktywów.
Art. 155.
1. Aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie mog ą
przekraczać:
1) 40 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w papierach wartościowych
dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym i jednostkach
uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych;
2) 25 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w nieruchomościach
oraz inwestycjach w certyfikaty inwestycyjne funduszy inwestycyjnych,
dokonuj ą cych lokat wył ą cznie w nieruchomości, a także pożyczkach zabezpieczonych
hipotecznie, z zastrzeżeniem że aktywa te nie mog ą przekraczać:
a) 10 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w jednej nieruchomości
lub kilku nieruchomościach, które ze względu na swoje położenie
powinny być uznane za jedn ą lokatę,
b) 5 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w pożyczce zabezpieczonej
hipotecznie udzielonej temu samemu pożyczkobiorcy lub
grupie pożyczkobiorców zwi ą zanych ze sob ą ;
3) 10 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w listach zastawnych,
udziałach, akcjach niedopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym i
innych papierach wartościowych o stałej lub zmiennej stopie dochodu, z zastrzeżeniem,
że udział zakładu ubezpieczeń w przedsiębiorstwie, które jest
emitentem tych papierów wartościowych, nie przekracza 10 % jego kapitału
podstawowego;
4) 10 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w certyfikatach inwestycyjnych
funduszy inwestycyjnych zamkniętych;
5) 10 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w dłużnych papierach
wartościowych o stałej kwocie dochodu i pożyczkach zabezpieczonych
przez instytucje finansowe;
6) 5 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w papierach wartościowych
jednego emitenta lub grupy emitentów powi ą zanych albo w pożyczkach
jednego pożyczkobiorcy lub grupy pożyczkobiorców zwi ą zanych
ze sob ą ;
7) 5 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w pożyczkach, które
nie s ą zabezpieczone hipotecznie albo przez instytucje finansowe, przy
czym aktywa te nie mog ą przekraczać 1 % wartości rezerw technicznoubezpieczeniowych
w jednej pożyczce;
8)
ł ą cznie 25 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w należnościach
od cedentów, reasekuratorów, ubezpieczaj ą cych lub pośredników
ubezpieczeniowych oraz udziale reasekuratorów w rezerwach technicznoubezpieczeniowych ,
przy czym wartość tych należności oraz udziału reasekuratorów
w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych niezabezpieczonych hipotecznie albo przez instytucje finansowe nie przekroczy 5 % łącznej wartości
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ; nie są wymagane zabezpieczenia
od reasekuratorów, którzy wykonują działalność w ramach uzyskanego
na podstawie ustawy zezwolenia organu nadzoru lub w ramach swobody
świadczenia usług albo uzyskali pozytywną opinię organu nadzoru;
9) 5 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w środkach trwałych, z
zastrzeżeniem pkt 2;
10) 3 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w środkach pieniężnych;
11) 3 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w zarachowanych
czynszach i odsetkach.
1a. Do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych , o których mowa w art. 155 ust. 1,
nie wlicza się rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla ubezpieczeń na życie, o
których mowa w dziale I w grupie 3 zał ą cznika do ustawy, jeżeli ryzyko lokaty
ponosi ubezpieczaj ą cy.
2. Ograniczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 5 i 6, nie dotycz ą papierów wartościowych
emitowanych, poręczonych lub gwarantowanych przez Skarb Państwa,
albo organizacje międzynarodowe, których członkiem jest Rzeczpospolita Polska,
pożyczek udzielanych Skarbowi Państwa lub poręczonych lub gwarantowanych
przez Skarb Państwa albo organizacje międzynarodowe, których członkiem
jest Rzeczpospolita Polska, papierów wartościowych emitowanych, poręczonych
lub gwarantowanych przez jednostki samorz ą du terytorialnego lub zwi ą zki jednostek
samorz ą du terytorialnego, pożyczek udzielonych jednostkom samorz ą du
terytorialnego oraz poręczonych lub gwarantowanych przez jednostki samorz ą du
terytorialnego.
3. Ograniczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 8, nie dotycz ą zakładu ubezpieczeń,
o którym mowa w art. 38 ust. 1.
4. Z ograniczeń określonych w ust. 1 s ą
wył ą czone aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla ubezpieczeń na życie, o których mowa
w dziale I grupa 3 zał ą cznika do ustawy, jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczaj ą cy.
5. Z ograniczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 8, s ą
wył ą czone należności od ubezpieczaj ą cych
wynikaj ą ce z dobrowolnych ubezpieczeń, o których mowa w dziale
II zał ą cznika do ustawy, do wysokości rezerwy składek utworzonej dla tych
ubezpieczeń.
Art. 156.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniow ą w
dziale I grupa 3 zał ą cznika do ustawy, do zarz ą dzania ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym lub ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi jest obowi ą zany
zatrudnić doradcę inwestycyjnego lub zawrzeć umowę z podmiotem uprawnionym,
na podstawie odrębnych przepisów, do zarz ą dzania aktywami na zlecenie.
Art. 157. (uchylony).
Art. 158.
Aktuariuszem jest osoba fizyczna wykonuj ą ca czynności w zakresie matematyki
ubezpieczeniowej , finansowej i statystyki, wpisana do rejestru aktuariuszy.
Art. 159.
1. Do zadań aktuariusza należy:
1) ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ;
2) kontrolowanie aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
zgodnie z art. 167;
3) wyliczanie marginesu wypłacalności;
4) sporz ą dzanie rocznego raportu o stanie portfela ubezpieczeń i reasekuracji;
5) ustalanie wartości składników zaliczanych do środków własnych.
2. Aktuariusz niezwłocznie informuje zarz ą d zakładu ubezpieczeń o ujawnieniu
podczas wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1, faktów wskazuj ą cych na
popełnienie przestępstwa lub naruszenie przepisów prawa.
3. Aktuariusz, w terminie 30 dni od dnia poinformowania zarz ą du zakładu ubezpieczeń
o ujawnieniu faktów, o których mowa w ust. 2, informuje organ nadzoru o
ujawnionych faktach oraz podjętych przez zakład ubezpieczeń działaniach w
zwi ą zku z ujawnieniem tych faktów.
4. Aktuariusza powołuje i odwołuje zarz ą d, a jeżeli aktuariusz jest członkiem zarz ą du
organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania zarz ą du.
5. Organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania aktuariusza jest obowi ą zany
niezwłocznie poinformować organ nadzoru o powołaniu lub odwołaniu aktuariusza,
nie później niż w terminie 3 dni od dnia powołania lub odwołania.
6. Organ właściwy w sprawie powołania aktuariusza jest obowi ą zany powołać nowego
aktuariusza nie później niż w terminie 30 dni od dnia odwołania poprzedniego
aktuariusza.
7. W razie naruszenia przez organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania
aktuariusza obowi ą zku, o którym mowa w ust. 6, organ nadzoru jest uprawniony
do wskazania aktuariusza na okres nieprzekraczaj ą cy 6 miesięcy.
8. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres informacji, które musz ą być zawarte w rocznym raporcie o stanie
portfela, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, uwzględniaj ą c konieczność zapewnienia
organowi nadzoru pełnej informacji o stanie portfela zakładu ubezpieczeń.
Art. 160.
Rejestr aktuariuszy prowadzi organ nadzoru.
Art. 161.
1. Do rejestru aktuariuszy może być wpisana osoba fizyczna, spełniaj ą ca następuj ą ce
wymagania:
1) ukończyła studia wyższe;
2) przez okres co najmniej 2 lat wykonywała czynności z zakresu matematyki
ubezpieczeniowej , finansowej i statystyki, pod kierunkiem aktuariusza;
3) złożyła z pozytywnym wynikiem egzamin aktuarialny;
4) posiada pełn ą zdolność do czynności prawnych;
5) korzysta z pełni praw publicznych;
6) nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo przeciwko wiary
godności dokumentów, przestępstwo przeciwko mieniu lub za przestępstwo
skarbowe.
2. Organ nadzoru dokonuje wpisu do rejestru aktuariuszy na wniosek zainteresowanej
osoby.
3. Wpis aktuariusza do rejestru obejmuje:
1) imię i nazwisko, datę urodzenia i miejsce zamieszkania;
2) numer zaświadczenia Komisji Egzaminacyjnej dla Aktuariuszy o złożeniu
egzaminów aktuarialnych;
3) datę wpisu.
4. Aktuariusz ma obowi ą zek niezwłocznego zgłoszenia organowi nadzoru zmiany
danych podlegaj ą cych wpisowi.
5. Rejestr aktuariuszy jest ogłaszany przez ministra właściwego do spraw instytucji
finansowych w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej Monitor Polski.
6. Od wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego organ nadzoru, po uzyskaniu opinii
ogólnopolskich organizacji aktuariuszy, może zwolnić osobę będ ą c ą obywatelem
państwa obcego spełniaj ą c ą warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 46.
7. Od wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego s ą zwolnieni obywatele państw
członkowskich Unii Europejskiej na zasadach określonych w ustawie z dnia 26
kwietnia 2001 r. o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich
Unii Europejskiej kwalifikacji do wykonywania zawodów regulowanych (Dz. U.
Nr 87, poz. 954 oraz z 2002 r. Nr 71, poz. 655)15), z zastrzeżeniem warunków, o
których mowa w ust. 1 pkt 46.
Art. 162.
Organ nadzoru dokona skreślenia aktuariusza z rejestru aktuariuszy w przypadku:
1) wniosku aktuariusza;
2) zaprzestania wykonywania zawodu aktuariusza przez okres dłuższy niż 6 lat;
3) utraty pełnej zdolności do czynności prawnych;
4) prawomocnego orzeczenia utraty praw publicznych;
5) skazania aktuariusza prawomocnym wyrokiem s ą du za przestępstwa, o któ
rych mowa w art. 161 ust. 1 pkt 6;
6) orzeczenia prawomocnym wyrokiem s ą du o pozbawieniu prawa do wykonywania
zawodu aktuariusza;
7) śmierci aktuariusza.
Art. 163.
1. Tworzy się Komisję Egzaminacyjn ą dla Aktuariuszy, zwan ą dalej Komisj ą .
2. Osoby wchodzące w skład Komisji powołuje i odwołuje minister właściwy do
spraw instytucji finansowych na wniosek organu nadzoru.
3. Komisja składa się z:
1) przewodnicz ą cego Komisji;
2) zastępcy przewodnicz ą cego Komisji;
3) sekretarza Komisji;
4) trzech członków Komisji.
4. W skład Komisji wchodz ą osoby posiadaj ą ce wiedzę z zakresu matematyki
ubezpieczeniowej , finansowej i statystyki.
5. Do zadań Komisji należy w szczególności:
1) przygotowywanie testów egzaminacyjnych;
2) przeprowadzanie egzaminów aktuarialnych oraz sprawdzanie testów egzaminacyjnych;
3) sporz ą dzanie protokołów z posiedzeń Komisji;
4) rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów, składanych przez jego
uczestników.
6. Za udział w każdej sesji egzaminacyjnej oraz za przygotowanie zadania egzaminacyjnego
członkom Komisji, o których mowa w ust. 3, przysługuje wynagrodzenie.
Art. 164.
Obsługę administracyjno-biurow ą Komisji zapewnia Urz ą d.
Art. 165.
1. Tematy egzaminów aktuarialnych dotycz ą w szczególności zagadnień z zakresu
matematyki ubezpieczeniowej , finansowej i statystyki.
2. Warunkiem przyst ą pienia do egzaminu aktuarialnego jest zgłoszenie w Urzędzie
pisemnego wniosku o przyst ą pienie do egzaminu oraz wniesienie opłaty egzaminacyjnej.
3. Wejście na salę egzaminacyjn ą odbywa się za okazaniem dowodu tożsamości.
4. Osoba przystępuj ą ca do egzaminu aktuarialnego potwierdza ten fakt własnoręcznym
podpisem na liście obecności.
5. Kontrolę nad organizacj ą i przebiegiem egzaminu aktuarialnego wykonuj ą osoby
wchodz ą ce w skład Komisji. W czasie egzaminu na sali egzaminacyjnej musz ą
być obecne co najmniej 2 osoby wchodz ą ce w skład Komisji.
6. Urz ą d jest odpowiedzialny za przechowywanie testów egzaminacyjnych.
7. Urz ą d nie ponosi kosztów uczestnika zwi ą zanych z przyst ą pieniem do egzaminu
aktuarialnego.
Art. 166.
1. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii ogólnopolskich
organizacji aktuariuszy, w drodze rozporz ą dzenia:
1) nadaje regulamin Komisji;
2) ustala wysokość opłat egzaminacyjnych, o których mowa w art. 165 ust. 2,
dla osób składaj ą cych egzaminy aktuarialne przed Komisj ą ;
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, wydaj ą c rozporz ą dzenie, o
którym mowa w ust. 1, uwzględnia sposób działania Komisji, terminy i miejsce
przeprowadzania egzaminów, kontrolę sposobu ich przeprowadzenia, terminy
przyjmowania zgłoszeń i uiszczania opłaty egzaminacyjnej oraz sposób ogłaszania
powyższych danych do publicznej wiadomości.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii ogólnopolskich
organizacji aktuariuszy, określi, w drodze rozporz ą dzenia, zakres
obowi ą zuj ą cych tematów egzaminów aktuarialnych oraz tryb przeprowadzania
tych egzaminów, uwzględniaj ą c konieczność zapewnienia pełnego sprawdzianu
wiedzy kandydatów oraz sprawnego przeprowadzenia egzaminów.
Rozdział 9
Sprawozdawczość ubezpieczeniowa zakładu ubezpieczeń
Art. 167.
1. Zakład ubezpieczeń przedstawia organowi nadzoru roczne sprawozdanie finansowe,
sporz ą dzone zgodnie z przepisami o rachunkowości, w terminie 6 miesięcy
od ostatniego dnia roku obrotowego.
2. Sprawozdanie finansowe zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego działalność w zakresie
działu I oraz działu II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, obok osób określonych
w odrębnych ustawach, podpisuje również aktuariusz.
3. Do sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego działalność
w zakresie ubezpieczeń działu II zał ą cznika do ustawy, w których rezerwy techniczno-
ubezpieczeniowe s ą
ustalane metodami aktuarialnymi, doł ą cza się opinię
aktuariusza o prawidłowości wykazanych w sprawozdaniu rezerw technicznoubezpieczeniowych
ustalanych metodami aktuarialnymi.
4. Do sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, doł ą cza się raport o stanie portfela
ubezpieczeń i reasekuracji, o którym mowa w art. 159 ust. 1 pkt 4.
Art. 168.
Do sprawozdań finansowych zakład ubezpieczeń doł ą cza zestawienie środków własnych
wraz ze wskazaniem dowodów posiadania środków własnych w wysokości co
najmniej marginesu wypłacalności.
Art. 169.
1. Zakład ubezpieczeń przedstawia organowi nadzoru kwartalne i dodatkowe roczne
sprawozdania finansowe i statystyczne.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określa, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres, formę i sposób sporz ą dzania sprawozdań, o których mowa w ust.
1, oraz terminy ich przedstawiania organowi nadzoru, uwzględniaj ą c wszystkie
informacje maj ą ce wpływ na ocenę sytuacji finansowej zakładu ubezpieczeń.
Art. 170.
1. Wyboru podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych dokonuje
się przed upływem roku obrotowego, jednakże ten sam podmiot nie może być
wybrany na okres dłuższy niż 5 lat.
2. O wyborze podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych zakład
ubezpieczeń zawiadamia organ nadzoru nie później niż w terminie 7 dni od dnia
wyboru.
Art. 171.
1. Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany zawiadomić organ nadzoru o zmianie osoby,
której powierzono prowadzenie ksi ą g rachunkowych, w terminie 7 dni od
dnia powstania tych zmian.
2. Zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany zawiadomić organ nadzoru o zmianie podmiotu
badaj ą cego sprawozdanie finansowe zakładu ubezpieczeń, w terminie 7
dni od dnia zmiany tego podmiotu.
Art. 172.
Biegły rewident, przeprowadzaj ą cy badanie sprawozdania finansowego zakładu
ubezpieczeń, jest obowi ą zany powiadomić niezwłocznie organ nadzoru o ujawnionych
podczas badania sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń faktach
wskazuj ą cych na:
1) popełnienie przestępstwa;
2) naruszenie przepisów prawa;
3) zagrożenie wypłacalności zakładu ubezpieczeń.
Art. 173.
1. Krajowy zakład ubezpieczeń podlegaj ą cy dodatkowemu nadzorowi oraz główny
oddział jest obowi ą zany do sporz ą dzenia i przekazywania organowi nadzoru
wraz ze sprawozdaniem, o którym mowa w art. 169 ust. 1, rocznych sprawozdań
dotycz ą cych transakcji przeprowadzanych w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej
w szczególności w zakresie:
1) pożyczek;
2) gwarancji oraz innych transakcji pozabilansowych;
3) środków stanowi ą cych pokrycie marginesu wypłacalności;
4) lokat;
5) reasekuracji biernej oraz działalności reasekuracyjnej;
6) porozumień co do podziału kosztów.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowy zakres, formę i zasady sporz ą dzania sprawozdań, o których
mowa w ust. 1, uwzględniaj ą c wysokość i strukturę kapitału zakładowego, wysokość
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych , prawidłowość polityki lokacyjnej,
wysokość i pokrycie środkami własnymi marginesu wypłacalności oraz informacje
maj ą ce wpływ na sytuację finansow ą zakładu ubezpieczeń.
3. Organ nadzoru, w przypadku stwierdzenia, że transakcje, o których mowa w ust.
1, zagrażaj ą b ą dź mog ą zagrozić wypłacalności zakładu ubezpieczeń, może podj ą ć
środki określone w art. 187, art. 189 ust. 1, art. 209 i art. 212.
Art. 174.
1. Zakład ubezpieczeń współubezpieczaj ą cy lub główny oddział współubezpieczaj ą cy
s ą obowi ą zane do sporz ą dzania danych statystycznych dotycz ą cych zakresu
operacji koasekuracyjnych oraz przekazywania ich organowi nadzoru.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres i rodzaje danych statystycznych, które maj ą być sporz ą dzone
przez zakład ubezpieczeń współubezpieczaj ą cy lub główny oddział współubezpieczaj ą cy,
oraz terminy i formy ich przekazywania organowi nadzoru,
uwzględniaj ą c szczegółowo dane pozwalaj ą ce określić pełny zakres operacji koasekuracyjnych.
Art. 175.
Organ nadzoru przekazuje organom nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej
niezbędne informacje dotycz ą ce umów koasekuracji i współpracuje z nimi w
zakresie nadzoru nad takimi umowami.
Rozdział 10
Ł ą czenie się zakładów ubezpieczeń, przeniesienie umów ubezpieczenia , przeniesienie
umów reasekuracji
Art. 176.
1. Poł ą czenie zakładów ubezpieczeń może nast ą pić, jeżeli wykonuj ą one działalność
w takiej samej formie organizacyjnej.
2. Przepisy niniejszego rozdziału nie wył ą czaj ą stosowania przepisów ustawy o
ochronie konkurencji i konsumentów.
Art. 177.
Do ł ą czenia się zakładów ubezpieczeń stosuje się przepisy Kodeksu spółek handlowych
o ł ą czeniu się spółek kapitałowych, z uwzględnieniem przepisów niniejszego
rozdziału. W przypadku towarzystw ubezpieczeń wzajemnych przepisy te stosuje się
odpowiednio.
Art. 178.
Na zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy lub na zakład ubezpieczeń nowo zawi ą zany
przechodz ą , z dniem poł ą czenia:
1) portfel ubezpieczeń zakładu przejmowanego lub ł ą cz ą cych się zakładów;
2) portfel reasekuracji zakładu przejmowanego lub ł ą cz ą cych się zakładów.
Art. 179.
1. Ł ą cz ą ce się zakłady ubezpieczeń uzgadniaj ą na piśmie plan poł ą czenia zakładów
ubezpieczeń.
2. Plan poł ą czenia zakładów ubezpieczeń, oprócz danych określonych w Kodeksie
spółek handlowych, zawiera:
1) grupy ryzyk, w zakresie których zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy lub nowo
zawi ą zany będzie wykonywać działalność;
2) imiona i nazwiska:
a) osób, które będą wchodzić w skład organów zakładu ubezpieczeń
przejmującego lub nowo zawiązanego,
b) osoby, której powierzono prowadzenie ksi ą g rachunkowych,
c) aktuariusza, jeżeli obowi ą zek wykonywania przez tę osobę przypisanych
jej czynności wynika z ustawy.
3. Do planu poł ą czenia zakładów ubezpieczeń należy doł ą czyć:
1) projekty uchwał o poł ą czeniu zakładów ubezpieczeń;
2) projekt statutu zakładu przejmuj ą cego lub zakładu ubezpieczeń nowo zawi ą zanego;
3) dowód posiadania aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
zakładu ubezpieczeń przejmuj ą cego lub nowo zawi ą za
nego;
4) sprawozdania finansowe;
5) dowód posiadania środków własnych na pokrycie marginesu wypłacalności
zakładu ubezpieczeń przejmuj ą cego lub nowo zawi ą zanego.
Art. 180.
1. Organ nadzoru, w terminie 21 dni od dnia powiadomienia o planie poł ą czenia
zakładów ubezpieczeń, może, w drodze decyzji, złożyć sprzeciw wobec planowanego
poł ą czenia zakładów ubezpieczeń, jeżeli z przedłożonych dokumentów
wynika, że po poł ą czeniu nowo powstały zakład ubezpieczeń nie będzie dysponowaćśrodkami
własnymi w wysokości wymaganego marginesu wypłacalności
lub zakład ubezpieczeń nie będzie posiadał aktywów na pokrycie rezerw techniczno-
ubezpieczeniowych , oraz
1) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia nie zostały należycie zabezpieczone lub
2) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji nie zostały należycie zabezpieczone.
2. Sprzeciw, złożony przez organ nadzoru, powoduje bezskuteczność planu poł ą czenia
zakładów ubezpieczeń.
3. Powiadomienie, o którym mowa w ust. 1, następuje nie później niż w terminie
14 dni od ogłoszenia planu poł ą czenia zakładów ubezpieczeń, przez jeden z ł ą cz ą cych
się zakładów ubezpieczeń.
Art. 181.
1. Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń umowę o
przeniesienie całości lub części umów ubezpieczeń, zwan ą dalej przeniesieniem
portfela ubezpieczeń.
2. Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 182.
1. Przeniesienie portfela ubezpieczeń może nast ą pić pod warunkiem, że zakład
ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel ubezpieczeń i zakład ubezpieczeń przekazuj ą cy
portfel ubezpieczeń, po wykonaniu umowy będ ą posiadaćśrodki własne w wysokości
co najmniej marginesu wypłacalności oraz będ ą posiadać aktywa na pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
2. Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazujący lub przejmujący
portfel od warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę
interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia , w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń
przekazującego.
Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazuj ą cy lub przejmuj ą cy
portfel od warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę
interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia , w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń
przekazuj ą cego.
Art. 183.
1. Po zatwierdzeniu przeniesienia portfela ubezpieczeń organ nadzoru, na koszt zainteresowanych
zakładów ubezpieczeń, ogłosi w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim
o dokonanym przeniesieniu portfela ubezpieczeń i wezwie ubezpieczaj ą cych
do zgłaszania sprzeciwu w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
2. Ubezpieczaj ą cy, którzy zgłosili sprzeciw, maj ą prawo wypowiedzenia przenoszonej
umowy ubezpieczenia na ostatni dzień terminu, o którym mowa w ust. 1,
licz ą c od dnia ogłoszenia o dokonanym przeniesieniu portfela.
Art. 184.
1. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń składaj ą wspólnie
zainteresowane zakłady ubezpieczeń.
2. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń określa:
1) nazwy i siedziby zakładów ubezpieczeń przejmuj ą cego i przekazuj ą cego
portfel ubezpieczeń;
2) wykaz przenoszonych umów ubezpieczenia ;
3) wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych
umów ubezpieczenia ;
4) wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami ubezpieczenia .
3. Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń należy doł ą czyć:
1) umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń;
2) dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności
zakładów ubezpieczeń przejmuj ą cego i przekazuj ą cego portfel ubezpieczeń
lub wniosek o zwolnienie od warunku określonego w art. 182 ust. 1;
3) dowód posiadania aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
przez zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy i przekazuj ą cy
portfel ubezpieczeń, z wyj ą tkiem przypadku określonego w art. 182 ust. 2.
Art. 185.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela ubezpieczeń,
jeżeli s ą spełnione następuj ą ce warunki:
1) został złożony wniosek spełniaj ą cy warunki określone w art. 184;
2) zakłady ubezpieczeń przekazuj ą cy i przejmuj ą cy portfel ubezpieczeń spełniaj ą
warunki określone w art. 182;
3) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umowy ubezpieczenia s ą należycie zabezpieczone.
Art. 186.
1. Wraz z przeniesieniem portfela ubezpieczeń następuje przeniesienie aktywów
zakładu ubezpieczeń przekazuj ą cego do zakładu ubezpieczeń przyjmuj ą cego, w wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonej dla przenoszonego
portfela ubezpieczeń.
2. W przypadku uzasadnionym ochron ą interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia , organ nadzoru
może, na wniosek zainteresowanego zakładu ubezpieczeń, określić wartość aktywów
przenoszonych wraz z portfelem ubezpieczeń lub wyrazić zgodę na przeniesienie
portfela ubezpieczeń bez przekazania środków finansowych.
Art. 186a.
1. Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń lub zakładem
reasekuracji umowę o przeniesienie całości lub części umów reasekuracji, zwan ą
dalej przeniesieniem portfela reasekuracji.
2. Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 186b.
1. Przeniesienie portfela reasekuracji może nast ą pić pod warunkiem, że zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przejmuj ą cy portfel reasekuracji i zakład
ubezpieczeń przekazuj ą cy portfel reasekuracji, po wykonaniu umowy będ ą posiadaćśrodki
własne w wysokości co najmniej marginesu wypłacalności oraz
będ ą posiadać aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
2. Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazuj ą cy lub zakład ubezpieczeń
przejmuj ą cy, lub zakład reasekuracji przejmuj ą cy portfel reasekuracji od
warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji, w sytuacji zagrożenia wypłacalności
zakładu ubezpieczeń przekazuj ą cego portfel reasekuracji.
Art. 186c.
1. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji składaj ą wspólnie
zainteresowane zakłady ubezpieczeń albo zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji.
2. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji zawiera:
1) nazwy i siedziby zakładu ubezpieczeń przekazuj ą cego i zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji przejmuj ą cego portfel reasekuracji;
2) wykaz przenoszonych umów reasekuracji;
3) wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych
umów reasekuracji;
4) wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami reasekuracji.
3. Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji należy doł ą czyć:
1) umowę o przeniesienie portfela reasekuracji;
2) dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności
zakładu ubezpieczeń przekazuj ą cego i zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
przejmuj ą cego portfel reasekuracji, lub wniosek o zwolnienie od
warunku określonego w art. 186b ust. 1;
3) dowód posiadania aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
przez zakład ubezpieczeń przekazuj ą cy oraz zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przejmuj ą cy portfel reasekuracji, lub
wniosek o zwolnienie od warunku określonego w art. 186b ust. 1.
Art. 186d.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela reasekuracji,
jeżeli s ą spełnione następuj ą ce warunki:
1) został złożony wniosek spełniaj ą cy warunki określone w art. 186c;
2) zakład ubezpieczeń przekazuj ą cy oraz zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
przejmuj ą cy portfel reasekuracji spełniaj ą warunki określone w art.
186b;
3) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji s ą należycie zabezpieczone.
Art. 186e.
1. Wraz z przeniesieniem portfela reasekuracji następuje przeniesienie aktywów
zakładu ubezpieczeń przekazuj ą cego do zakładu ubezpieczeń przejmuj ą cego lub
zakładu reasekuracji przejmuj ą cego, w wysokości rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
ustalonej dla przenoszonego portfela reasekuracji.
2. W przypadku uzasadnionym ochron ą interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji
organ nadzoru może, na wniosek zainteresowanego zakładu ubezpieczeń,
określić wartość aktywów przenoszonych wraz z portfelem reasekuracji
lub wyrazić zgodę na przeniesienie portfela reasekuracji bez przekazania środków
finansowych.
Rozdział 11
Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów ubezpieczeń
Art. 187.
1. Jeżeli rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe zakładu ubezpieczeń nie s ą pokryte
aktywami zgodnie z prawem, organ nadzoru może zobowi ą zać zakład ubezpieczeń
do przedłożenia planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych
w zakresie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
2. Jeżeli środki własne zakładu ubezpieczeń s ą
niższe niż wymagany margines wypłacalności,
organ nadzoru może zobowi ą zać zakład ubezpieczeń do przedłożenia
planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych, do zatwierdzenia
przez organ nadzoru.
3. Jeżeli środki własne zakładu ubezpieczeń s ą
niższe niż wymagany kapitał gwarancyjny,
zakład ubezpieczeń jest obowi ą zany niezwłocznie:
1) zawiadomić organ nadzoru o zaistniałej sytuacji;
2) przedłożyć do zatwierdzenia przez organ nadzoru krótkoterminowy plan
wypłacalności.
4. W przypadkach, o których mowa w ust. 13, organ nadzoru może:
1) zakazać zakładowi ubezpieczeń swobodnego rozporz ą dzania aktywami lub
ograniczyć zakres działalności;
2) wyznaczyć zakładowi ubezpieczeń termin przedłożenia planów, o których
mowa w ust. 1 i 2, lub termin, do którego zakład ubezpieczeń powinien
przywrócić prawidłowe stosunki finansowe albo wypłacalność;
3) zakazać zakładowi ubezpieczeń dokonywania wypłat z zysku.
5. O zamiarze zastosowania środków, o których mowa w ust. 4, organ nadzoru informuje
właściwe organy państw członkowskich Unii Europejskiej, w których
zakład ubezpieczeń posiada zobowi ą zania.
6. O zastosowaniu środków, o których mowa w ust. 4, organ nadzoru informuje
właściwe organy państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład
ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniow ą .
7. Jeżeli w przypadkach, o których mowa w ust. 13, organ nadzoru uzna, że zostały
zagrożone interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia , może podj ą ć czynności określone w
ustawie, które uzna za konieczne w celu ochrony interesów tych osób.
8. Jeżeli interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia mog ą zostać lub zostały zagrożone, organ nadzoru
może zaż ą dać od zakładu ubezpieczeń przedłożenia programu naprawczego.
Program naprawczy podlega zatwierdzeniu przez organ nadzoru w drodze decyzji.
8a. Program naprawczy, o którym mowa w ust. 8, powinien zawierać co najmniej
informacje, o których mowa w art. 93 ust. 2, sporz ą dzone na okres kolejnych 3
lat obrotowych działalności zakładu ubezpieczeń. W uzasadnionych przypadkach
organ nadzoru może zatwierdzić program naprawczy obejmuj ą cy okres
krótszy niż kolejne 3 lata obrotowe działalności zakładu ubezpieczeń.
8b. W przypadku, o którym mowa w ust. 8, organ nadzoru może zobowi ą zać zakład
ubezpieczeń do utrzymywania w okresie objętym programem naprawczym
środków własnych na poziomie wyższym niż wymagany margines wypłacalności.
8c. Organ nadzoru może zobowi ą zać zakład ubezpieczeń do wyliczenia środków
własnych zakładu ubezpieczeń przy zastosowaniu niższej niż wynika to z przyjętych
przez zakład ubezpieczeń zasad wyceny, wartości elementów wykorzystywanych
do ich wyliczenia, w szczególności gdy stwierdzone zostały w okresie
ostatniego roku obrotowego istotne zmiany wartości rynkowej tych elementów.
8d. Organ nadzoru może zobowi ą zać zakład ubezpieczeń do ograniczenia wpływu
reasekuracji przy ustalaniu wartości wymaganego marginesu wypłacalności jeżeli:
1) w okresie ostatniego roku obrotowego zaszły istotne zmiany w zawartych
przez zakład ubezpieczeń umowach reasekuracji;
2) z zawartych umów reasekuracji wynika, że brak jest rzeczywistego transferu
ryzyka b ą dź jest on na nieznacz ą cym poziomie.
9. Organ nadzoru współdziała z właściwymi organami państw członkowskich Unii
Europejskiej, w których zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniow ą
w celu prawidłowego wykonania środków, o których mowa w ust. 4.
Art. 188.
1. Organ nadzoru może podj ą ć decyzję o ustanowieniu kuratora nadzoruj ą cego wykonanie
przez zakład ubezpieczeń:
1) planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych w zakresie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych , o których mowa w art. 187 ust. 1;
2) planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych, o których mowa
w art. 187 ust. 2;
3) krótkoterminowego planu wypłacalności, o którym mowa w art. 187 ust. 3
pkt 2;
4) programu naprawczego, o którym mowa w art. 187 ust. 8.
2. Kuratora powołuje się na czas określony. Kurator może być w każdym czasie
odwołany przez organ nadzoru.
3. Kuratorowi przysługuje prawo uczestniczenia w posiedzeniach organów zakładu
ubezpieczeń oraz prawo do uzyskiwania wszelkich informacji niezbędnych do
wykonywania jego funkcji.
4. Kuratorowi przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu wobec uchwał i decyzji zarz ą du
i rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń do właściwego s ą du gospodarczego
w terminie 14 dni od dnia ich powzięcia. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie
uchwały lub decyzji.
5. Kurator może zaskarżyć uchwałę walnego zgromadzenia akcjonariuszy lub
uchwałę walnego zgromadzenia członków, które naruszaj ą interesy zakładu
ubezpieczeń, ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia , w terminie określonym w art. 424 § 1 Kodeksu
spółek handlowych.
6. Decyzja organu nadzoru o ustanowieniu kuratora jest natychmiast wykonalna.
Od decyzji o ustanowieniu kuratora zakład ubezpieczeń może wnieść skargę do
s ą du administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia decyzji. Wniesienie
skargi nie wstrzymuje wykonania decyzji. Przepisu art. 127 § 3 Kodeksu postępowania
administracyjnego nie stosuje się.
7. Funkcję kuratora może pełnić osoba fizyczna legitymuj ą ca się co najmniej 10letnim
doświadczeniem zawodowym w zakresie organizacji i zasad działalności
zakładu ubezpieczeń. Kuratorem może być również osoba prawna, w której co
najmniej połowa członków organu zarz ą dzaj ą cego spełnia warunek określony w
zdaniu poprzedzaj ą cym.
8. Kurator składa organowi nadzoru okresowe sprawozdania ze swojej działalności
zawieraj ą ce ocenę realizacji przez zarz ą d zakładu ubezpieczeń planu przywrócenia
prawidłowych stosunków finansowych, krótkoterminowego planu wypłacalności
lub programu naprawczego.
9. Wynagrodzenie kuratora ustala organ nadzoru, z tym że nie może ono być wyższe
niż wynagrodzenie prezesa zarz ą du zakładu ubezpieczeń, w którym ustanowiono
kuratora. Koszty zwi ą zane z wykonaniem funkcji kuratora obci ą żaj ą
koszty działalności zakładu ubezpieczeń.
Art. 189.
1. Organ nadzoru może ustanowić, w drodze decyzji, zarz ą d komisaryczny w celu
doprowadzenia do prawidłowych stosunków finansowych w przypadku, gdy zakład
ubezpieczeń:
1) nie przedłoży krótkoterminowego planu wypłacalności lub organ nadzoru
odmówi jego zatwierdzenia lub
2) nie zrealizuje w terminie krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
3) w każdym innym przypadku zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń.
2. Organ nadzoru może ustanowić zarz ą d komisaryczny w przypadku zaistnienia w
zakładzie ubezpieczeń sytuacji niemożności wykonywania przez organy tego
zakładu ubezpieczeń powierzonych im zadań, co może w istotny sposób zagrozić
interesom ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia , a także gdy organy zakładu ubezpieczeń wykonuj ą powierzone im zadania z rażącym naruszeniem interesów zakładu ubezpieczeń,
ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia w szczególności przez doprowadzanie do sytuacji, w której zakład
ubezpieczeń nie będzie w stanie wypłacać należnych świadczeń.
3. Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 2, jest natychmiast wykonalna.
4. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz skargę do s ą du administracyjnego
na decyzję o ustanowieniu zarz ą du komisarycznego może wnieść rada nadzorcza
zakładu ubezpieczeń.
5. Ustanowienie zarz ą du komisarycznego podlega zgłoszeniu do Krajowego Rejestru
S ą dowego. Zgłoszenia dokonuje zarz ą d komisaryczny w dniu jego ustanowienia.
6. Ustanowienie zarz ą du komisarycznego nie wpływa na prawa i obowi ą zki zakładu
ubezpieczeń, z wyj ą tkiem zmian określonych w ustawie.
7. Z dniem ustanowienia zarz ą du komisarycznego:
1) wygasaj ą mandaty członków zarz ą du zakładu ubezpieczeń;
2) ustanowione prokury i pełnomocnictwa wygasaj ą ;
3) prawa i obowi ą zki innych organów zakładu ubezpieczeń ulegaj ą zawieszeniu
na okres zarz ą du komisarycznego, z zastrzeżeniem ust. 4.
8. Zarz ą d komisaryczny ma prawo podejmowania decyzji we wszelkich sprawach
zastrzeżonych w przepisach prawa i statucie do właściwości zarz ą du, rady nadzorczej
i walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń.
9. Organ nadzoru wydaje decyzję o odwołaniu zarz ą du komisarycznego w każdym
przypadku, w którym przestały istnieć przesłanki ustanowienia zarz ą du komisarycznego
albo została zarz ą dzona likwidacja przymusowa albo zakład ubezpieczeń
został postawiony w stan upadłości.
10. Zarz ą d komisaryczny w porozumieniu z organem nadzoru podejmuje wszelkie
niezbędne czynności w celu zabezpieczenia interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia .
11. Organ nadzoru w decyzji o ustanowieniu zarz ą du komisarycznego określa dzień
ustanowienia zarz ą du komisarycznego i okres, na jaki jest ustanowiony zarz ą d
komisaryczny, a także wskazuje, czy okres ten może być przedłużany.
12. Organ nadzoru po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1 i 2, w formie pisemnej
określa liczbę członków i skład zarz ą du komisarycznego, a także szczegółowe
zadania, sposób wykonywania zadań, zasady reprezentacji oraz wynagrodzenie
zarz ą du komisarycznego.
13. Wynagrodzenie członków zarz ą du komisarycznego nie może być wyższe niż
wynagrodzenie członków dotychczasowego zarz ą du zakładu ubezpieczeń. Koszty
zarz ą du komisarycznego obci ą żaj ą zakład ubezpieczeń.
14. Członkowie zarz ą du komisarycznego otrzymuj ą w razie potrzeby urlop bezpłatny
w macierzystym zakładzie pracy na czas pełnienia tej funkcji. Okres bezpłatnego
urlopu zalicza się do okresów pracy oraz innych okresów, od których
zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
15. (uchylony).
Art. 190.
Likwidacja zakładu ubezpieczeń następuje w przypadku:
1) podjęcia uchwały walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń o rozwi ą zaniu
zakładu ubezpieczeń (likwidacja dobrowolna);
Art. 191.
W przypadku otwarcia likwidacji:
1) zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów ubezpieczenia ;
2) umowy już zawarte nie mog ą być przedłużane i nie przedłużaj ą się;
3) sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mog ą być podwyż
szane;
4) zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i umów
retrocesji czynnej;
5) umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie
mog ą być przedłużane i nie przedłużaj ą się;
6) zakład ubezpieczeń nie może przyjmować nowych cesji w ramach zawartych
umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
7) zakład ubezpieczeń nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych
umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej.
Art. 192.
1. O zamiarze podjęcia uchwały o rozwi ą zaniu zakładu ubezpieczeń organ zwołuj ą cy
walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń jest obowi ą zany, nie później niż
30 dni przed zwołaniem walnego zgromadzenia, zawiadomić organ nadzoru.
2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, zawiadamiaj ą cy określa:
1) przyczyny rozwi ą zania zakładu ubezpieczeń;
2) osoby maj ą ce pełnić funkcje likwidatorów.
3. Organ nadzoru może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o
którym mowa w ust. 1, wyrazić, w drodze decyzji, sprzeciw, w przypadku gdy
rozwi ą zanie zakładu ubezpieczeń zagraża interesom ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia . W przypadku
zgłoszenia sprzeciwu organ, który zwołał walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń,
jest obowi ą zany do niezwłocznego odwołania posiedzenia.
4. Organ nadzoru, z ważnych powodów, może wyznaczyć, w drodze decyzji, likwidatorów
z urzędu.
Art. 193.
1. Organ nadzoru może zarz ą dzić likwidację przymusow ą zakładu ubezpieczeń, jeżeli:
1) zakład ubezpieczeń wykonuje działalność z naruszeniem prawa lub statutu
lub planu działalności nie zapewniaj ą c zdolności zakładu ubezpieczeń do
wykonywania zobowi ą zań;
2) zakład ubezpieczeń nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych
stosunków finansowych albo krótkoterminowego planu wypłacalności;
3) walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń nie podejmie uchwały o pokryciu
straty finansowej albo strata finansowa nie zostanie pokryta w terminie i w
sposób określony w uchwale;
4) zarz ą d komisaryczny nie doprowadził do przywrócenia prawidłowych stosunków
finansowych zakładu ubezpieczeń w ustalonym terminie;
5) zakład ubezpieczeń nie spełnia świadczeń z tytułu umów ubezpieczenia albo
spełnia je z opóźnieniem lub częściowo;
6) zostało cofnięte zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w zakresie całej działalności.
2. Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
Art. 194.
1. W przypadku zarz ą dzenia likwidacji przymusowej organ nadzoru:
1) wyznacza likwidatora;
2) powiadamia pisemnie o otwarciu likwidacji znanych sobie wierzycieli zakładu
ubezpieczeń;
3) powiadamia o otwarciu likwidacji organy nadzoru państw członkowskich
Unii Europejskiej.
2. Organ nadzoru ogłasza otwarcie likwidacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Art. 195.
1. Likwidator posiada umocowanie do wykonywania obowi ą zków, wynikaj ą cych z
prowadzonego postępowania likwidacyjnego w stosunku do zakładu ubezpieczeń,
także na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej, z zachowaniem
prawa krajowego tych państw.
2. Likwidator posiadaj ą cy umocowanie do wykonywania obowi ą zków wynikaj ą cych
z prowadzonego przymusowego postępowania likwidacyjnego w stosunku
do zagranicznego zakładu ubezpieczeń maj ą cego siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej posiada takie same uprawnienia jak likwidator, o
którym mowa w ust. 1.
Art. 196.
Informacja o likwidacji zakładu ubezpieczeń podlega wpisowi do właściwych rejestrów
państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład ubezpieczeń wykonuje
działalność, zgodnie z przepisami rozdziału 6.
Art. 197.
Likwidator składa organowi nadzoru:
1) bilans otwarcia likwidacji i sprawozdanie likwidacyjne, sporz ą dzone w terminie
wyznaczonym przez organ nadzoru niezwłocznie po ich sporz ą dzeniu;
2) sprawozdanie finansowe za każdy rok likwidacji, w terminie ustalonym dla
zakładów ubezpieczeń;
3) sprawozdania o przebiegu likwidacji, w terminach i w sposób określonych
przez organ nadzoru.
Art. 198.
Likwidator ma obowi ą zek niezwłocznego zawiadomienia organu nadzoru o ukończeniu
likwidacji.
Art. 199.
1. W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych tworz ą osobn ą masę przeznaczon ą na zaspokojenie
roszczeń z tytułu:
1) umów ubezpieczenia ;
2) umów reasekuracji.
2. Inne zobowi ą zania zakładu ubezpieczeń mog ą być pokryte z aktywów stanowi ą cych
pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych wył ą cznie po zaspokojeniu
wszystkich roszczeń z tytułu umów, o których mowa w ust. 1.
Art. 200.
1. Do likwidacji towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, z wyj ą tkiem małych towarzystw
ubezpieczeń wzajemnych, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu
spółek handlowych.
2. Likwidacja małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych następuje w sposób
określony w uchwale walnego zgromadzenia. W przypadku stwierdzenia przez
organ nadzoru niepodjęcia lub niewykonywania czynności likwidacyjnych wobec
małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, do likwidacji towarzystwa
stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych.
Art. 201.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń zobowi ą zania wynikaj ą ce z umów koasekuracji
zawartych na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej będ ą
zaspokajane w ten sam sposób, jak zobowi ą zania wynikaj ą ce z innych umów ubezpieczenia
zawartych przez ten zakład ubezpieczeń.
Rozdział 12
Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
Art. 202.
1. Organ nadzoru sprawuje nadzór nad zakładami ubezpieczeń wykonuj ą cymi działalność
ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem
art. 11.
2. Do zadań organu nadzoru należy w szczególności:
1) ochrona interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia , przez zapobieganie sytuacji, w której
zakład ubezpieczeń nie będzie w stanie wypłacać tym osobom należnego
świadczenia;
2) wydawanie zezwoleń na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej ;
3) podejmowanie innych działań określonych w ustawie.
Art. 203.
1. (uchylony).
2. (uchylony).
3. Organ nadzoru może nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności również
jeżeli wymaga tego interes ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia .
Art. 204.
1. W przypadku ubezpieczeniowej grupy kapitałowej, w skład której wchodzi krajowy
zakład ubezpieczeń oraz zagraniczny zakład ubezpieczeń maj ą cy siedzibę
w państwie członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru może zawrzeć z organami
nadzoru państw członkowskich Unii Europejskiej porozumienie w zakresie
współpracy w sprawowaniu dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń
wchodz ą cymi w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
2. Organ nadzoru, stosownie do porozumień zawartych zgodnie z ust. 1, może, na
wniosek organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przeprowadzić
kontrolę krajowego zakładu ubezpieczeń wchodz ą cego w skład ubezpieczeniowej
grupy kapitałowej b ą dź zapewnić możliwość przeprowadzenia takiej
kontroli przez przedstawicieli organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
zgodnie z przepisami niniejszej ustawy.
3. Organ nadzoru, stosownie do porozumień zawartych zgodnie z ust. 1, może wyst ą pić
do organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przeprowadzenie
kontroli zagranicznego zakładu ubezpieczeń, który uzyskał zezwolenie
w tym państwie członkowskim, b ą dź o zapewnienie przedstawicielom organu
nadzoru możliwości przeprowadzenia takiej kontroli.
Art. 205.
1. W przeprowadzonej przez organ nadzoru kontroli, o której mowa w art. 208, oddziału
krajowego zakładu ubezpieczeń może uczestniczyć właściwy organ państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń
wykonuje działalność ubezpieczeniow ą przez oddział, jeżeli organ ten złoży taki
wniosek.
2. Organ nadzoru może wyst ą pić do właściwego organu państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonuj ą cy
działalność ubezpieczeniow ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez oddział, o uczestniczenie w przeprowadzanej w tym oddziale kontroli
działalności i stanu maj ą tkowego zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
Art. 206.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w przeprowadzonym badaniu sprawozdania
finansowego na zlecenie zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru może zobowi ą zać
zakład ubezpieczeń do zlecenia biegłym rewidentom badania prawidłowości i
rzetelności wszystkich sprawozdań finansowych sporz ą dzanych przez zakład ubezpieczeń
oraz kontroli ksi ą g rachunkowych maj ą cej na celu badanie gospodarki finansowej
i wypłacalności zakładu ubezpieczeń. Badanie nie może być zlecone ponownie
biegłemu rewidentowi, który dokonał badania sprawozdania, w którym stwierdzono
nieprawidłowości.
Art. 207.
1. Organ nadzoru może ż ą dać od zakładu ubezpieczeń informacji i wyjaśnień dotycz ą cych
działalności zakładu ubezpieczeń i jego gospodarki finansowej, w zakresie
niezbędnym dla wykonywania zadań z zakresu nadzoru.
2. Organ nadzoru może zaż ą dać okresowego przekazywania przez zakład ubezpieczeń
danych określonych przez organ nadzoru.
3. Organ nadzoru może ż ą dać od zakładu ubezpieczeń przedstawienia wzorów
umów ubezpieczenia , informacji o poszczególnych produktach oferowanych na
podstawie indywidualnych negocjacji z ubezpieczaj ą cymi, wniosków o zawarcie
ubezpieczenia , taryf składek ubezpieczeniowych i innych formularzy lub innych
drukowanych dokumentów stosowanych przez zakład ubezpieczeń przy zawieraniu
umów.
Art. 207a.
1. Organ nadzoru może ż ą dać od podmiotu innego niż zakład ubezpieczeń, wchodz ą cego
w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej i maj ą cego siedzibę na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, informacji, wyjaśnień lub danych niezbędnych
dla sprawowania nadzoru dodatkowego.
2. W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, nie przekaże w wyznaczonym
terminie wymaganych informacji, wyjaśnień lub danych, organ nadzoru
może podj ą ć w stosunku do takiego podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1
pkt 1 i 2, przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej nakładanej na ten
podmiot nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Art. 208.
1. Organ nadzoru może przeprowadzać kontrolę działalności i stanu maj ą tkowego
zakładu ubezpieczeń.
2. W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może przeprowadzić
kontrolę działalności i stanu maj ą tkowego podmiotów, które wykonuj ą czynności
ubezpieczeniowe w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń w zakresie tych
czynności.
3. Kontrola działalności i stanu maj ą tkowego zakładu ubezpieczeń przeprowadzana
jest przez pracowników Urzędu tworz ą cych zespół inspekcyjny, upoważnionych
przez organ nadzoru, po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia
do przeprowadzenia kontroli.
4. Pracownicy, o których mowa w ust. 3, w zakresie ustalonym w upoważnieniu
organu nadzoru, maj ą prawo do:
1) wstępu do wszystkich pomieszczeń kontrolowanego zakładu ubezpieczeń;
2) swobodnego dostępu do oddzielnego pomieszczenia biurowego i środków
ł ą czności;
3) wgl ą du do wszelkich dokumentów kontrolowanego zakładu ubezpieczeń
oraz ż ą dania sporz ą dzenia kopii, odpisów i wyci ą gów z tych dokumentów;
4) wgl ą du do danych zawartych w systemie informatycznym kontrolowanego
zakładu ubezpieczeń oraz ż ą dania sporz ą dzenia kopii lub wyci ą gów z tych
danych, w tym w formie elektronicznej;
5) wgl ą du do wszelkich dokumentów pośrednika ubezpieczeniowego kontrolowanego
zakładu ubezpieczeń oraz ż ą dania sporz ą dzenia kopii, odpisów i
wyci ą gów z tych dokumentów;
6) ż ą dania wyjaśnień ustnych lub pisemnych od osób pozostaj ą cych w stosunku
pracy, zlecenia lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze z
zakładem ubezpieczeń i pośredników ubezpieczeniowych kontrolowanego
zakładu ubezpieczeń, w tym w formie elektronicznej;
7) ż ą dania sporz ą dzenia niezbędnych danych, w tym w formie elektronicznej;
8) zabezpieczenia dokumentów i innych dowodów.
Art. 208a.
1. Organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę podmiotów, o których mowa w art.
207a, w zakresie rzetelności informacji, wyjaśnień lub danych przekazanych w
trybie art. 207a.
2. Do kontroli przeprowadzanej na podstawie ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy
art. 208 ust. 3 i 4 oraz art. 208b208h.
3. W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, utrudnia lub uniemożliwia
przeprowadzenie kontroli, organ nadzoru może podj ą ć w stosunku do takiego
podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1 pkt 1 i 2, przy czym górna granica
wysokości kary pieniężnej nakładanej na ten podmiot nie może przekroczyć 10
000 000 zł.
Art. 208b.
1. W toku kontroli zakładu ubezpieczeń badaniu podlega zgodność działalności zakładu
ubezpieczeń z prawem, statutem, planem działalności oraz interesem
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia oraz jego stan maj ą tkowy.
2. Czynności kontrolne powinny zostać przeprowadzone w terminie nie dłuższym
niż 60 dni od dnia rozpoczęcia kontroli.
Art. 208c.
1. Kontrolę przeprowadza zespół inspekcyjny składaj ą cy się co najmniej z dwóch
inspektorów.
2. Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, o którym mowa w art. 208 ust. 3,
zawiera co najmniej:
1) wskazanie podstawy prawnej;
2) oznaczenie organu kontroli;
3) datę i miejsce wystawienia;
4) imię i nazwisko inspektora uprawnionego do wykonania kontroli oraz numer
jego legitymacji służbowej;
5) firmę przedsiębiorcy objętego kontrol ą ;
6) określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
7) wskazanie daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;
8) podpis osoby udzielaj ą cej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska
lub funkcji;
9) pouczenie o prawach i obowi ą zkach kontrolowanego przedsiębiorcy.
3. Kontrola jest przeprowadzana w siedzibie lub w miejscu wykonywania działalności
przez zakład ubezpieczeń oraz w godzinach pracy lub w czasie faktycznego
wykonywania działalności przez zakład ubezpieczeń.
Art. 208d.
1. Inspektor podlega wył ą czeniu od udziału w kontroli, jeżeli ustalenia kontroli
mogłyby oddziaływać na jego prawa lub obowi ą zki albo prawa lub obowi ą zki
jego małżonka lub osoby pozostaj ą cej z nim faktycznie we wspólnym pożyciu,krewnych i powinowatych do drugiego stopnia bądź osób związanych z nim z
tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli.
2. Inspektor może być wył ą czony również w razie stwierdzenia innych przyczyn,
które mogłyby wywołać w ą tpliwości co do jego bezstronności.
3. Jeżeli okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2, ujawni ą się w toku kontroli, inspektor
powstrzymuje się od dalszych czynności i zawiadamia o tym niezwłocznie
organ nadzoru.
4. Wył ą czony inspektor powinien podejmować jedynie czynności niecierpi ą ce
zwłoki, ze względu na interes publiczny lub ważny interes zakładu ubezpieczeń.
5. O wył ą czeniu od udziału w kontroli postanawia organ nadzoru z urzędu albo na
wniosek zakładu ubezpieczeń lub na wniosek inspektora. Organ nadzoru, postanawiaj ą c
o wył ą czeniu inspektora, uzupełnia skład zespołu inspekcyjnego, a także
zmienia odpowiednio upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz niezwłocznie
doręcza upoważnienia zakładowi ubezpieczeń.
6. Z ważnych przyczyn organ nadzoru może zmienić skład osobowy zespołu inspekcyjnego
także w przypadkach innych niż określone w ust. 1 i 2. Zdanie drugie
ust. 5 stosuje się odpowiednio.
Art. 208e.
1. Ustaleń kontroli dokonuje się na podstawie dowodów.
2. Do dowodów zalicza się w szczególności:
1) dokumenty;
2) dane i informacje umieszczone w systemach informatycznych zakładu ubezpieczeń;
3) dowody rzeczowe;
4) oświadczenia, informacje i wyjaśnienia złożone przez upoważnionych pra
cowników i pośredników ubezpieczeniowych zakładu ubezpieczeń;
5) oświadczenia osób trzecich;
6) opinie ekspertów;
7) wyniki oględzin;
8) inne materiały będ ą ce przedmiotem kontroli, które mog ą przyczynić się do
stwierdzenia stanu faktycznego w zakresie objętym kontrol ą .
3. Organ nadzoru przed podpisaniem protokołu, o którym mowa w art. 208f ust. 1,
zapewnia zakładowi ubezpieczeń możliwość zapoznania się oraz ustosunkowania
się do materiałów, będ ą cych dowodami w kontroli, które nie zostały uzyskane
w toku kontroli.
4. Dowody uzyskane w toku kontroli s ą przechowywane w sposób uniemożliwiaj ą cy
dostęp do nich bez zgody inspektora kieruj ą cego zespołem inspekcyjnym.
5. Zebrane w toku kontroli dowody mog ą być zabezpieczane przez:
1) oddanie na przechowanie zarz ą dowi zakładu ubezpieczeń lub upoważnionemu
przez zarz ą d pracownikowi zakładu ubezpieczeń za pokwitowaniem;
2) przechowanie w siedzibie zakładu ubezpieczeń w oddzielnym, zamkniętym i
opieczętowanym pomieszczeniu;
3) zabranie z zakładu ubezpieczeń za pokwitowaniem.
Art. 208f.
1. Z przeprowadzonej kontroli sporz ą dza się protokół.
2. Protokół kontroli zawiera w szczególności:
1) nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń;
2) datę i numer upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz jego zmiany;
3) miejsce i datę przeprowadzania czynności kontrolnych;
4) wskazanie jednostek organizacyjnych objętych kontrol ą ;
5) wskazanie objętych kontrol ą podmiotów, które wykonuj ą czynności ubezpieczeniowe
w imieniu i na rzecz zakładów ubezpieczeń;
6) imiona i nazwiska inspektorów przeprowadzaj ą cych kontrolę;
7) określenie zakresu kontroli;
8) imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób składaj ą cych oświadcze
nia oraz udzielaj ą cych informacji i wyjaśnień w toku kontroli;
9) opis dokonanych czynności oraz ustalenia stanu faktycznego;
10) wzmiankę o poinformowaniu zakładu ubezpieczeń o przysługuj ą cych mu
prawach i obowi ą zkach;
11) wykaz zał ą czników z podaniem nazwy i cech każdego zał ą cznika;
12) miejsce i datę sporz ą dzenia protokołu.
3. Protokół kontroli sporz ą dza się w dwóch egzemplarzach, z których jeden egzemplarz
inspektor kieruj ą cy zespołem inspekcyjnym lub w jego zastępstwie inny
inspektor wchodz ą cy w skład zespołu inspekcyjnego przeprowadzaj ą cego kontrolę
przekazuje zakładowi ubezpieczeń.
4. Osoba upoważniona przez organ zarz ą dzaj ą cy zakładu ubezpieczeń potwierdza
odbiór protokołu kontroli na jednym egzemplarzu protokołu podpisanym przez
inspektora kieruj ą cego zespołem inspekcyjnym. Osoby te parafuj ą każd ą stronę
protokołu.
5. Jeżeli zakład ubezpieczeń odmawia lub uchyla się od odebrania protokołu kontroli,
organ nadzoru wzywa pisemnie zakład ubezpieczeń do odebrania protokołu,
wyznaczaj ą c termin nie krótszy niż 7 dni do dokonania tej czynności. W
przypadku bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu protokół uważa się
za doręczony z upływem ostatniego dnia tego terminu.
Art. 208g.
1. Po podpisaniu protokołu kontroli nie dokonuje się w protokole żadnych poprawek
i dopisków, z zastrzeżeniem ust. 2.
2. Oczywiste omyłki pisarskie prostuje inspektor kieruj ą cy zespołem inspekcyjnym,
parafuj ą c sprostowania. Organ nadzoru o sprostowaniu oczywistych omyłek
pisarskich informuje pisemnie zakład ubezpieczeń.
Art. 208h.
1. W terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu kontroli zakład ubezpieczeń
może zgłosić organowi nadzoru pisemne zastrzeżenia i uwagi do treści protokołu
oraz wyjaśnienia w sprawach objętych zakresem kontroli.
2. O sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń organ nadzoru informuje zakład ubezpieczeń
w terminie 14 dni od dnia doręczenia zastrzeżeń.
3. Informacje o sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń zał ą cza się do protokołu kontroli.
Art. 208i.
Do kontroli podmiotów, które wykonuj ą czynności ubezpieczeniowe w imieniu i na
rzecz zakładu ubezpieczeń, stosuje się odpowiednio przepisy o kontroli zakładów
ubezpieczeń.
Art. 208j.
Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5
ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.
Art. 209.
1. Organ nadzoru może wydawać zalecenia w stosunku do zakładu ubezpieczeń w
celu:
1) zapewnienia zgodności działalności zakładu ubezpieczeń z przepisami prawa,
statutu lub planem działalności;
2) zapewnienia trwałej zdolności zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowi ą zań;
3) zapobieżenia naruszaniu interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia .
2. W przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie wykonuje w wyznaczonym terminie
zaleceń, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowi ą zać
zakład ubezpieczeń do wykonania tych zaleceń.
Art. 210.
1. Organ nadzoru może nakazać zakładowi ubezpieczeń rozwi ą zanie w wyznaczonym
terminie umowy, na podstawie której zlecono wykonywanie czynności
ubezpieczeniowych innemu podmiotowi, w przypadku stwierdzenia, że wykonywanie
czynności odbywa się z naruszeniem prawa, wpływa niekorzystnie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zakład ubezpieczeń zgodnie
z przepisami prawa, na ostrożne i stabilne zarz ą dzanie zakładem ubezpieczeń
lub na interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia .
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przewidzianych w umowie
ograniczeń w zakresie możliwości i terminów jej rozwi ą zywania lub wypowiadania.
3. W przypadku nierozwi ą zania umowy w wyznaczonym terminie organ nadzoru
może nałożyć na zakład ubezpieczeń kary pieniężne, o których mowa w art. 212
ust. 1 pkt 1 i 2.
Art. 211.
1. Zakład ubezpieczeń zawiadamia organ nadzoru o terminie walnego zgromadzenia
zakładu ubezpieczeń, w terminie 7 dni przed dat ą posiedzenia, a w przypadku
nadzwyczajnego walnego zgromadzenia niezwłocznie po powzięciu informacji
o zwołaniu walnego zgromadzenia.
2. Organ nadzoru może delegować swojego przedstawiciela do udziału w posiedzeniu
walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń.
3. Przedstawiciel organu nadzoru może zabierać głos we wszystkich sprawach na
walnym zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń.
4. Organ nadzoru może ż ą dać od organów zakładu ubezpieczeń zwołania, w określonym
terminie, walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń lub umieszczenia
określonych spraw w porz ą dku obrad najbliższego walnego zgromadzenia.
5. Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia ż ą dania, o którym mowa w ust.
4, walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń nie zostanie zwołane w terminie
określonym przez organ nadzoru lub określone sprawy nie zostan ą umieszczone
w porz ą dku obrad najbliższego walnego zgromadzenia, organ nadzoru zwołuje
walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń lub umieszcza określone sprawy w
porz ą dku obrad najbliższego walnego zgromadzenia. Koszty zwołania i odbycia
walnego zgromadzenia ponosi zakład ubezpieczeń.
6. W przypadkach, o których mowa w ust. 4 i 5, organ nadzoru deleguje swojego
przedstawiciela do udziału w walnym zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń.
Art. 212.
1. Jeżeli zakład ubezpieczeń nie wykonuje w wyznaczonym terminie decyzji, o której
mowa w art. 209 ust. 2, lub wykonuje działalność z naruszeniem przepisów
prawa, statutu, zawartych umów ubezpieczenia lub planu działalności lub nie
udziela informacji lub wyjaśnień, organ nadzoru może, w drodze decyzji:
1) nakładać na członków zarz ą du zakładu ubezpieczeń lub prokurentów kary
pieniężne do wysokości odpowiadaj ą cej trzykrotnemu przeciętnemu miesięcznemu
wynagrodzeniu z ostatnich 12 miesięcy;
2) nakładać na zakład ubezpieczeń kary pieniężne do wysokości 0,5 % składki
przypisanej brutto uzyskanej przez zakład ubezpieczeń w roku poprzednim,
a w przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie prowadził działalności lub miał
zbiór składki przypisanej poniżej 20 mln złotych do wysokości 100 000 złotych;
3) zawieszać w czynnościach członków zarz ą du zakładu ubezpieczeń do czasu
rozpatrzenia wniosku o ich odwołanie, na najbliższym posiedzeniu organu
uprawnionego do ich odwołania; zawieszenie w czynnościach polega na
wył ą czeniu z podejmowania decyzji za zakład ubezpieczeń, w tym w zakresie
jego praw i obowi ą zków maj ą tkowych;
4) występować do właściwego organu zakładu ubezpieczeń lub innego uprawnionego
podmiotu z wnioskiem o odwołanie członka zarz ą du lub odwołanie
udzielonej prokury.
2. (uchylony).
3. Wpływy z tytułu kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, stanowi ą
dochód budżetu państwa.
Art. 213.
1. Organ nadzoru informuje Komisję Europejsk ą oraz organy nadzoru innych
państw członkowskich Unii Europejskiej o:
1) udzieleniu zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej krajowemu
zakładowi ubezpieczeń, będ ą cemu podmiotem zależnym od podmiotu
dominuj ą cego maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym państwem
członkowskim Unii Europejskiej;
2) bezpośrednim lub pośrednim nabyciu albo objęciu akcji lub praw z akcji
krajowego zakładu ubezpieczeń przez podmiot maj ą cy siedzibę w państwie
niebęd ą cym państwem członkowskim Unii Europejskiej, jeżeli wskutek nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji krajowy zakład ubezpieczeń staje
się podmiotem zależnym od tego podmiotu.
2. Organ nadzoru wraz z informacj ą , o której mowa w ust. 1 pkt 1, przekazuje Komisji
Europejskiej oraz organom nadzoru innych państw członkowskich Unii
Europejskiej informacje o strukturze kapitałowej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
Art. 214.
1. Organ nadzoru informuje Komisję Europejsk ą o wszelkich trudnościach, na które
w państwach niebęd ą cych państwami członkowskimi Unii Europejskiej napotykaj ą
krajowe zakłady ubezpieczeń, które zamierzaj ą wykonywać działalność
ubezpieczeniow ą na terytorium tych państw.
2. Organ nadzoru na wniosek Komisji Europejskiej przekaże informacje o:
1) wnioskach o udzielenie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez zakład ubezpieczeń będ ą cy podmiotem zależnym od podmiotu
dominuj ą cego maj ą cego siedzibę w państwie niebęd ą cym państwem
członkowskim Unii Europejskiej;
2) posiadanych przez siebie informacjach o zamiarze bezpośredniego lub pośredniego
nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń lub innego zakładu ubezpieczeń z państwa członkowskiego
Unii Europejskiej przez podmiot maj ą cy siedzibę w państwie niebęd ą cym
państwem członkowskim Unii Europejskiej, w ilości powoduj ą cej, że ten
zakład ubezpieczeń stanie się podmiotem zależnym podmiotu maj ą cego siedzibę
w państwie niebęd ą cym państwem członkowskim Unii Europejskiej.
3. W przypadku podjęcia przez Komisję Europejsk ą odpowiedniej decyzji w warunkach,
o których mowa w ust. 1, b ą dź w przypadku rozpoczęcia procedury, o
której mowa w art. 5 decyzji Rady z dnia 28 czerwca 1999 r. nr 1999/468/WE
ustanawiaj ą cej warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych
Komisji Europejskiej (Dz. Urz. WE L 184 z 17.07.1999), organ nadzoru, stosownie
do podjętej przez Komisję Europejsk ą decyzji, zawiesza z urzędu prowadzone
postępowania, ogranicza liczbę wydawanych zezwoleń b ą dź wydaje
inne decyzje o treści wynikaj ą cej z decyzji podjętej przez Komisję Europejsk ą w
sprawach z zakresu:
1) udzielania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń z
państwa niebęd ą cego państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2) nabywania albo obejmowania akcji lub praw z akcji w przypadkach, o których
mowa w art. 35, przez podmiot, którego siedziba znajduje się w państwie
niebęd ą cym państwem członkowskim Unii Europejskiej, lub przez
podmiot zależny od takiego podmiotu.
4. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do zagranicznych zakładów ubezpieczeń, które posiadaj ą
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
Art. 214a.
1. Organ nadzoru może zwrócić się do Komisji Europejskiej z propozycj ą negocjacji
porozumień z państwami niebęd ą cymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej,
dotycz ą cymi wykonywania nadzoru dodatkowego nad:
1) zakładami ubezpieczeń z państw członkowskich Unii Europejskiej, posiadającymi
podmioty partycypujące, których siedziby znajdują się w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2) zakładami ubezpieczeń z państw niebęd ą cych państwami członkowskimi
Unii Europejskiej, posiadaj ą cymi podmioty partycypuj ą ce, które maj ą siedzibę
w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
2. Propozycja negocjacji porozumień, o której mowa w ust. 1, powinna mieć na celu
zapewnienie:
1) organom nadzoru z państw członkowskich Unii Europejskiej informacji niezbędnych
do wykonywania dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń,
z siedzib ą na terytorium Unii Europejskiej, które posiadaj ą podmioty
zależne lub podmioty partycypuj ą ce w podmiotach maj ą cych siedzibę w
państwach niebęd ą cych państwami członkowskimi Unii Europejskiej;
2) organom nadzoru z państw niebęd ą cych państwami członkowskimi Unii Europejskiej
informacji niezbędnych do wykonywania dodatkowego nadzoru
nad zakładami ubezpieczeń, z siedzib ą na terytorium tych państw, które posiadaj ą
podmioty zależne lub podmioty partycypuj ą ce w podmiotach maj ą cych
siedzibę w państwach członkowskich Unii Europejskiej.
3. Podmiot partycypuj ą cy jest to podmiot dominuj ą cy lub inny podmiot, który posiada
znacz ą cy udział kapitałowy, lub podmiot powi ą zany z podmiotem, w taki
sposób, że może on podj ą ć inne działania, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 37
ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
Rozdział 13
Ubezpieczeniowy samorz ą d gospodarczy
Art. 215.
Krajowe zakłady ubezpieczeń i zagraniczne zakłady ubezpieczeń wykonuj ą ce działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tworz ą ubezpieczeniowy samorz ą d
gospodarczy.
Art. 216.
1. Polska Izba Ubezpieczeń, zwana dalej Izb ą , jest organizacj ą ubezpieczeniowego
samorz ą du gospodarczego, reprezentuj ą c ą zakłady ubezpieczeń, o których
mowa w art. 215, i które z mocy ustawy s ą
członkami Izby, działaj ą cej na rzecz
rozwi ą zywania problemów rynku ubezpieczeń w Rzeczypospolitej Polskiej.
1a. Izba reprezentuje również zakłady reasekuracji, o których mowa w art. 217a.
2. Izba posiada osobowość prawn ą .
Art. 217.
1. Członkostwo w Izbie jest obowi ą zkowe i powstaje z chwil ą podjęcia przez zakład
ubezpieczeń, o którym mowa w art. 215, działalności ubezpieczeniowej na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Członkostwo w Izbie ustaje z chwil ą podjęcia uchwały o likwidacji dobrowolnej
lub z chwil ą , gdy decyzja o likwidacji przymusowej stała się prawomocna.
Członkami Izby, na zasadzie dobrowolności, mog ą być zakłady reasekuracji.
Art. 218.
1. Organami Izby s ą :
1) Walne Zgromadzenie Polskiej Izby Ubezpieczeń, zwane dalej Walnym
Zgromadzeniem Izby;
2) Zarz ą d Polskiej Izby Ubezpieczeń, składaj ą cy się z Prezesa Zarz ą du, który
jest Prezesem Izby, i z pozostałych członków Zarz ą du, w tym Wiceprezesów,
których liczbę określa statut Izby;
3) Komisja Rewizyjna Polskiej Izby Ubezpieczeń.
2. Wybory do organów Izby s ą
powszechne i odbywaj ą się w głosowaniu tajnym.
3. Kadencja organów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, nie może być dłuższa niż
4 lata.
Art. 219.
1. Statut Izby i jego zmiany s ą
uchwalane przez Walne Zgromadzenie Izby bezwzględn ą
większości ą głosów przy obecności co najmniej połowy uprawnionych
do głosowania.
2. Statut Izby określa w szczególności:
1) nazwę Izby i jej siedzibę;
2) zadania Izby i formy ich realizacji;
3) zakres uprawnień organów Izby oraz tryb ich wyboru;
4) prawa i obowi ą zki członków Izby;
5) zasady gospodarki finansowej Izby oraz zasady wykonywania działalności
gospodarczej;
6) strukturę organizacyjn ą Izby.
Art. 220.
1. Podstawowymi zadaniami Izby jest reprezentowanie i podejmowanie działań w
celu ochrony wspólnych interesów członków Izby, współdziałanie w zapobieganiu
zagrożeniom rynku ubezpieczeń, kształtowanie, upowszechnianie i czuwanie
nad przestrzeganiem zasad uczciwej konkurencji i zasad etyki w działalności
ubezpieczeniowej .
2. Do zadań Izby należy w szczególności:
1) reprezentowanie członków Izby wobec organów władzy publicznej oraz podejmowanie
działań w celu ochrony ich interesów;
2) wyrażanie opinii o projektach aktów prawnych zawieraj ą cych regulacje dotycz ą ce
działalności ubezpieczeniowej , lub z ni ą zwi ą zane, i współdziałanie
na wniosek przy ich opracowywaniu;
3) reprezentowanie członków Izby w międzynarodowych organizacjach ubezpieczeniowych ;
4) współdziałanie z organizacjami, stowarzyszeniami i instytucjami krajowymi
i zagranicznymi w zakresie ubezpieczeń;
5) inicjowanie i wykonywanie działalności edukacyjnej i informacyjnej w
dziedzinie ubezpieczeń oraz współpraca w zakresie szkolenia i doskonalenia
zawodowego kadr ubezpieczeniowych ;
6) pozyskiwanie, gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji o
funkcjonowaniu rynków ubezpieczeniowych w kraju i za granic ą oraz opracowywanie
na ich podstawie i udostępnianie dla potrzeb działalności ubezpieczeniowej
analiz i prognoz oraz wydawanie biuletynu Izby;
7) tworzenie i wykonywanie informatycznych baz danych w zakresie statystyki
ubezpieczeniowej , a w szczególności baz danych o przebiegu szkodowości
w poszczególnych rodzajach ubezpieczeń oraz baz danych niezbędnych do
przeciwdziałania przestępczości ubezpieczeniowej , w tym informacji o wypłaconych
odszkodowaniach lub świadczeniach, z wył ą czeniem ubezpieczeń,
o których mowa w dziale II w grupach 3 i 10 zał ą cznika do ustawy,
oraz o osobach, przeciwko którym było prowadzone postępowanie karne w
zwi ą zku z podejrzeniem popełnienia przez nie przestępstwa na szkodę zakładu
ubezpieczeń, zakończone wyrokiem skazuj ą cym lub warunkowym
umorzeniem postępowania;
8) stwarzanie możliwości polubownego i pojednawczego rozstrzygania sporów
między członkami Izby.
3. Ustalenie zakresu oraz sposobu pozyskiwania i udostępniania informacji i danych,
o których mowa w ust. 2 pkt 6 i 7, od zakładów ubezpieczeń wymaga
uchwały Walnego Zgromadzenia Izby.
4. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w
drodze rozporz ą dzenia, szczegółowy zakres danych gromadzonych w bazach
danych, o których mowa w ust. 2 pkt 7, a także okres przechowywania tych danych,
uwzględniaj ą c w szczególności przepisy o ochronie danych osobowych
oraz przepisy reguluj ą ce funkcjonowanie Krajowego Rejestru Karnego.
5. Izba udostępnia swoim członkom dane zgromadzone w bazach, o których mowa
w ust. 2 pkt 7.
Art. 221.
Izba, w przypadku naruszenia przez członka Izby zasad, o których mowa w art. 220,
podejmuje działania i stosuje środki określone w statucie i uchwałach Walnego
Zgromadzenia Izby.
Art. 222.
Izba może wykonywać działalność gospodarcz ą w ramach przedsiębiorcy powołanego
przez Walne Zgromadzenie Izby.
Art. 223.
1. Maj ą tek Izby powstaje ze składek członkowskich, dotacji, darowizn, spadków,
zapisów, dochodów z maj ą tku Izby oraz dochodów z działalności gospodarczej,
o której mowa w art. 222.
2. Dochód z działalności gospodarczej służy do realizacji zadań Izby i nie może być
przeznaczony do podziału między jej członków.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
wysokość składki członkowskiej płaconej przez zakłady ubezpieczeń na
rzecz Izby, uwzględniaj ą c zadania Izby określone w ustawie.
4. Sposób opłacania i egzekwowania składki oraz ustalania wysokości odsetek za
nieterminowe jej opłacanie określa statut Izby.
Dział III
Działalność reasekuracyjna wykonywana przez zakłady reasekuracji
Rozdział 1
Zasady wykonywania działalności reasekuracyjnej
Art. 223a.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 6 ust. 1, art. 7, art.
11, art. 27 ust. 12 i ust. 3b10, art. 28 oraz art. 30, z tym że użyte w art. 27 ust. 1
określenie towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych oznacza towarzystwo reasekuracji
wzajemnej.
Art. 223b.
1. Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjn ą wył ą cznie w
formie spółki akcyjnej albo towarzystwa reasekuracji wzajemnej, z zastrzeżeniem
ust. 2.
2. Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjn ą również w
formie spółki europejskiej określonej w rozporz ą dzeniu Rady nr 2157/2001/WE
z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu spółki europejskiej (SE) (Dz.
Urz. WE L 294 z 10.11.2001).
Art. 223c.
1. Zakład reasekuracji wykonuj ą cy działalność w formie spółki akcyjnej ma obowi ą zek
i wył ą czne prawo używania w nazwie lub firmie wyrazów towarzystwo
reasekuracji, towarzystwo reasekuracyjne lub zakład reasekuracji. Dopuszczalne
jest używanie w obrocie odpowiednio skrótów TR lub ZR.
2. Zakład reasekuracji wykonuj ą cy działalność w formie towarzystwa reasekuracji
wzajemnej ma obowi ą zek i wył ą czne prawo używania w nazwie wyrazów towarzystwo
reasekuracji wzajemnej. Dopuszczalne jest używanie w obrocie
skrótu TRW.
Art. 223d.
1. Składkę reasekuracyjn ą ustala się w wysokości, która powinna co najmniej zapewnić
wykonanie wszystkich zobowi ą zań z tytułu zawartych umów reasekuracji
i pokrycie kosztów wykonywania działalności reasekuracyjnej przez zakład
reasekuracji.
2. Zakład reasekuracji jest zobowi ą zany gromadzić odpowiednie dane statystyczne
w celu ustalania na ich podstawie składek reasekuracyjnych i rezerw technicznoubezpieczeniowych .
Art. 223e.
Członkiem organu zarz ą dzaj ą cego zakładu reasekuracji nie może być osoba będ ą ca
jednocześnie członkiem organu zarz ą dzaj ą cego:
1) narodowego funduszu inwestycyjnego lub firmy zarz ą dzaj ą cej maj ą tkiem
narodowego funduszu inwestycyjnego;
2) towarzystwa funduszy inwestycyjnych;
3) podmiotu prowadzącego działalność maklerską w rozumieniu ustawy z dnia
29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi lub inną działalność
w zakresie obrotu maklerskimi instrumentami finansowymi w rozumieniu
tej ustawy;
4) powszechnego towarzystwa emerytalnego;
5) banku;
6) zakładu ubezpieczeń.
Rozdział 2
Zakład reasekuracji wykonuj ą cy działalność w formie spółki akcyjnej
Art. 223f.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 31, art. 32 ust. 1, art.
33 ust. 24, art. 3437c, z tym, że użyte w art. 35h ust. 2 pkt 1 i 2 oraz w art. 35m
określenie interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia oznacza interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji.
Art. 223g.
Zmiany w statucie wymagaj ą , przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia przez organ
nadzoru w zakresie:
1) zmiany siedziby lub firmy;
2) podwyższenia lub obniżenia kapitału zakładowego;
3) zmiany zakresu działalności, o którym mowa w art. 223y;
4) zmiany dotycz ą cej uprzywilejowania akcji lub uprawnień przyznanych akcjonariuszom
osobiście;
5) tworzenia w ciężar kosztów funduszy rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
i innych rezerw;
6) zmiany zasad reprezentacji spółki;
7) zmian w gospodarowaniu maj ą tkiem i aktywami zakładu reasekuracji, w
tym w zakresie określenia kompetencji organów zakładu reasekuracji;
8) zmian w funduszu organizacyjnym.
Art. 223h.
Kapitał zakładowy krajowego zakładu reasekuracji nie może być niższy niż wysokość
minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla rodzajów reasekuracji,
w zakresie działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y.
Art. 223i223m. (uchylone).
Rozdział 3
Towarzystwo reasekuracji wzajemnej
Art. 223n.
Do towarzystw reasekuracji wzajemnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 39, art.
40 ust. 1 i 2, art. 42, art. 45 ust. 1, 2 i 4, art. 46 ust. 2 oraz art. 4891.
Art. 223o.
Zakład reasekuracji, który przyjmuje ryzyko cedowane przez swoich członków na
zasadzie wzajemności, jest towarzystwem reasekuracji wzajemnej.
Art. 223p.
Zmiany w statucie towarzystwa reasekuracji wzajemnej wymagaj ą przed zarejestrowaniem
zatwierdzenia przez organ nadzoru w zakresie:
1) zmiany siedziby lub nazwy;
2) obniżenia kapitału zakładowego;
3) zmiany zakresu działalności, o którym mowa w art. 223y;
4) tworzenia w ciężar kosztów funduszy rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
i innych rezerw;
5) zmiany zasad reprezentacji towarzystwa;
6) zmian w gospodarowaniu maj ą tkiem i aktywami towarzystwa, w tym w za
kresie określenia kompetencji organów towarzystwa oraz spłat z tytułu zo
bowi ą zań wobec członków towarzystwa;
7) zmian w funduszu organizacyjnym.
Art. 223q.
Statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej określa w szczególności:
1) nazwę i siedzibę towarzystwa;
2) liczbę członków zarz ą du i rady nadzorczej;
3) zakres działalności reasekuracyjnej, o którym mowa w art. 223y;
4) wysokość kapitału zakładowego;
5) zasady wykorzystania nadwyżki bilansowej oraz sposób pokrycia strat;
6) zasady umarzania udziałów;
7) zasady uzyskania i utraty członkostwa oraz rodzaje członkostwa;
8) sposób rozwi ą zania towarzystwa;
9) zasady dokonywania ogłoszeń towarzystwa, w tym oznaczenie pisma do
ogłoszeń.
Art. 223r.
Jeżeli statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie stanowi inaczej, uzyskanie
członkostwa musi być zwi ą zane z zawarciem umowy reasekuracji, a jego utrata z
wygaśnięciem stosunku reasekuracji.
Art. 223s.
Kapitał zakładowy towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie może być niższy niż
wysokość minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla rodzajów reasekuracji, w zakresie działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y.
Art. 223t.
Do nabywania i zbywania udziałów towarzystwa reasekuracji wzajemnej stosuje się
odpowiednio przepisy art. 3536.
Rozdział 4
Warunki wykonywania działalności reasekuracyjnej przez krajowe zakłady
reasekuracji
Art. 223u.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 92 ust. 3 pkt 1, 320
i 23 oraz ust. 45, art. 93a, art. 98 ust. 1, art. 100 ust. 1, art. 101 ust. 58, art. 102 pkt
47, z tym że użyte w art. 98 ust. 1 pkt 4 określenie interesy ubezpieczaj ą cych,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oznacza
interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji.
Art. 223w.
1. Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej dla krajowego zakładu
reasekuracji wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli zakładu
reasekuracji, organ nadzoru.
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) określenie nazwy lub firmy, siedziby i adresu oraz zakresu działalności krajowego
zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y;
2) określenie wysokości kapitału zakładowego;
3) wskazanie założycieli krajowego zakładu reasekuracji;
4) wskazanie formy prawnej, w jakiej ma być wykonywana działalność;
5) określenie wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utwo
rzenie administracji krajowego zakładu reasekuracji;
6) wskazanie imion i nazwisk osób przewidzianych na członków zarz ą du i rady
nadzorczej;
7) wskazanie imienia i nazwiska aktuariusza oraz osoby, której powierzono
prowadzenie ksi ą g rachunkowych.
Art. 223x.
1. Plan działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, określa dane i warunki,
jakie ze względu na rodzaj i rozmiar prowadzonej reasekuracji s ą
niezbędne do
zapewnienia zdolności krajowego zakładu reasekuracji do wykonywania zobowi ą zań.
Plan działalności zawiera w szczególności:
1) określenie rodzajów ryzyka, które krajowy zakład reasekuracji zamierza
przyjmować;
2) określenie rodzajów umów reasekuracji, które zakład reasekuracji zamierza
zawierać z cedentami;
3) program retrocesji określaj ą cy formę i zakres retrocesji oraz retrocesjonariuszy;
4) określenie źródeł finansowania środków w wysokości minimalnego kapitału
gwarancyjnego i marginesu wypłacalności;
5) oszacowanie kosztów utworzenia administracji krajowego zakładu reasekuracji
i organizacji działalności z określeniem źródeł finansowania tych kosztów;
6) określenie organizacji działalności reasekuracyjnej, w tym:
a) struktury organizacyjnej krajowego zakładu reasekuracji,
b) zasad akceptacji ryzyka,
c) sposobu ustalania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ,
d) przyjętych zasad rachunkowości, w szczególności zasad rozliczania
kosztów,
e) systemu zarz ą dzania aktywami,
f) systemu kontroli wewnętrznej.
2. Do planu działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, doł ą cza się rachunek
symulacyjny pierwszych 3 lat obrotowych działalności, obejmuj ą cy:
1) oszacowanie kosztów działalności reasekuracyjnej, w tym kosztów administracyjnych
oraz prowizji;
2) oszacowanie składki i świadczeń;
3) oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i środków własnych w wysokości
marginesu wypłacalności;
4) projekt:
a) bilansu,
b) ogólnego rachunku zysków i strat,
c) zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń; w przypadku, gdy kra
jowy zakład reasekuracji składa wniosek o wydanie zezwolenia na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej w zakresie, o którym mowa w
art. 223y pkt 3, zbiorczy techniczny rachunek ubezpieczeń sporz ą dza
się oddzielnie dla każdego rodzaju reasekuracji,
d) wyliczenia środków własnych oraz marginesu wypłacalności i kapitału
gwarancyjnego;
5) uzasadnienie oszacowanych wartości, o których mowa w pkt 13.
Art. 223y.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej jest wydawane, zgodnie z
wnioskiem o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, w
zakresie reasekuracji:
1) ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy;
2) pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń maj ą tkowych, o których
mowa w dziale II zał ą cznika do ustawy;
3) ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
Art. 223z.
W zezwoleniu, o którym mowa w art. 223w ust. 1, określa się:
1) nazwę lub firmę, siedzibę i adres, zakres działalności krajowego zakładu reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y;
2) wysokość kapitału zakładowego;
3) założycieli krajowego zakładu reasekuracji;
4) formę organizacyjn ą działalności krajowego zakładu reasekuracji;
5) imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków pierwszego zarz ą du.
Art. 223za.
1. Zmiana zakresu działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w
art. 223y, wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2. Zezwolenie jest wydawane na wniosek krajowego zakładu reasekuracji.
3. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera informacje, o których mowa w art.
223w ust. 2 pkt 1.
4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, doł ą cza się plan działalności, o którym
mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, oraz odpowiednio inne dokumenty, o których mowa
w art. 92 ust. 3.
Art. 223zb.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej nie może być wydane,
jeżeli:
1) bliskie powi ą zania między zakładem reasekuracji i inn ą osob ą fizyczn ą lub
prawn ą lub
2) przepisy obowi ą zuj ą ce w państwie trzecim, a także trudności w stosowaniu
tych przepisów maj ą ce zastosowanie do osoby fizycznej lub prawnej, z któr ą
zakład reasekuracji posiada bliskie powi ą zania
stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu nadzoru, o którym
mowa w rozdziale 11.
Art. 223zc.
W przypadkach, o których mowa w art. 35, przepisy art. 98 ust. 1 pkt 3, 5 i 6 oraz
art. 223zb stosuje się odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu reasekuracji
przy wtórnym nabyciu akcji albo udziałów.
Art. 223zd.
1. Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności reasekuracyjnej uważa się dzień
zawarcia pierwszej umowy reasekuracji.
2. Krajowy zakład reasekuracji jest obowi ą zany zawiadomić organ nadzoru o zaprzestaniu
wykonywania działalności reasekuracyjnej lub zawierania umów reasekuracji
w danym rodzaju reasekuracji w terminie 7 dni.
Art. 223ze.
1. Organ nadzoru może cofn ą ć krajowemu zakładowi reasekuracji, w drodze decyzji,
zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, jeżeli:
1) przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia lub
2) wykonuje działalność z naruszeniem prawa, statutu, planu działalności lub
nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowi ą zań, lub
3) nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych
albo krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
4) zaprzestanie wykonywania działalności reasekuracyjnej przez okres dłuższy
niż 6 miesięcy, lub
5) złoży wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej,
lub
6) nie rozpocz ą ł wykonywania działalności reasekuracyjnej w terminie, o którym
mowa w art. 100 ust. 1, lub
7) zaistniały, w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu
reasekuracji, przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3, 5 i 6 oraz art.
223zb.
2. W przypadku, gdy krajowy zakład reasekuracji uzyskał zezwolenie na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej w zakresie, o którym mowa w art. 223y pkt
3, organ nadzoru może cofn ą ć to zezwolenie w pełnym zakresie albo w zakresie
jednego z rodzajów reasekuracji.
3. W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
w pełnym zakresie albo w zakresie jednego z rodzajów reasekuracji, organ
nadzoru może ograniczyć albo zakazać krajowemu zakładowi reasekuracji swobodnego
rozporz ą dzania jego aktywami oraz zaci ą gania zobowi ą zań lub przekazać
zarz ą d maj ą tkiem zakładu reasekuracji wyznaczonej osobie.
4. Organ nadzoru w decyzji o przekazaniu zarz ą du maj ą tkiem, o której mowa w ust.
3, określa:
1) osobę, której przekazuje się zarz ą d maj ą tkiem krajowego zakładu reasekuracji;
2) okres, na który jest ustanawiany zarz ą d maj ą tkiem;
3) szczegółowe zadania zarz ą du maj ą tkiem;
4) sposób wykonywania zadań zarz ą du maj ą tkiem;
5) wysokość wynagrodzenia za zarz ą d maj ą tkiem.
5. Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 3, jest natychmiast wykonalna.
6. Organ nadzoru przesyła do właściwego s ą du rejestrowego odpis ostatecznej decyzji,
o której mowa w ust. 1 i 2.
Rozdział 5
Wykonywanie działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez zagraniczne zakłady reasekuracji maj ą ce siedzibę w państwach niebęd ą cych
państwami członkowskimi Unii Europejskiej
Art. 223zf.
Do głównych oddziałów zagranicznych zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio
przepisy art. 103, art. 105 ust. 2, 3, 4 pkt 1, 3 i 4 oraz ust. 5 i 6, art. 106 ust. 13 i
ust. 4b10, art. 107 ust. 3 pkt 1, 3, 5, 6, 8 i 1116 oraz ust. 4, art. 110113, art. 114
ust. 1, art. 115, art. 117, art. 119 ust. 1, art. 121, art. 122, art. 123 ust. 1, ust. 2 pkt 4
7 i ust. 3, art. 124126, z tym że użyte w:
1) art. 113 ust. 1 i 5 oraz art. 115 określenie umowy ubezpieczenia oznacza
umowy reasekuracji;
2) art. 122 ust. 1 pkt 2 określenie świadczeń ubezpieczeniowych oznacza
świadczenia z tytułu zawartych umów reasekuracji.
1. Zagraniczny zakład reasekuracji mający siedzibę w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej może podejmować i wykonywać działalność
reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:
1) przez główny oddział;
2) bezpośrednio z terytorium państwa, w którym ma swoją siedzibę, jeżeli z
państwem tym została zawarta umowa, o której mowa w art. 50 dyrektywy
2005/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 listopada 2005 r. w
sprawie reasekuracji oraz zmieniającej dyrektywy Rady 73/239/EWG,
92/49/EWG, a także dyrektywy 98/78/WE i 2002/83/WE (Dz. Urz. WE L
323 z 09.12.2005, str. 1).
2. Podjęcie działalności reasekuracyjnej przez główny oddział wymaga zezwolenia
organu nadzoru.
Art. 223zh.
1. Na wniosek zagranicznego zakładu reasekuracji organ nadzoru wydaje, w drodze
decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej przez główny
oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) nazwę i siedzibę zagranicznego zakładu reasekuracji oraz nazwę państwa, w
którym znajduje się jego siedziba;
2) siedzibę oraz zakres działalności, o którym mowa w art. 223zi ust. 1, głównego
oddziału;
3) imiona i nazwiska osób przewidzianych na dyrektora głównego oddziału,
jego zastępców, aktuariusza, osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksi ą g
rachunkowych.
3. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, doł ą cza się również:
1) plan działalności spełniaj ą cy warunki, o których mowa w art. 223x, dotycz ą cy
prowadzenia głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
obejmuj ą cy okres pierwszych 3 lat obrotowych działalności;
2) sprawozdanie finansowe za okres ostatnich 3 lat działalności zagranicznego
zakładu reasekuracji;
3) informacje o wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie
administracji głównego oddziału;
4) wskazanie źródełśrodków finansowych niezbędnych do pokrycia ryzyka,
marginesu wypłacalności i kapitału gwarancyjnego.
Art. 223zi.
1. Zezwolenie, o którym mowa w art. 223zh ust. 1, jest wydawane na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej w zakresie reasekuracji:
1) ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy;
2) pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń maj ą tkowych, o których
mowa w dziale II zał ą cznika do ustawy;
3) ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
2. Zezwolenie może być wydane, jeżeli w państwie, w którym znajduje się siedziba
zagranicznego zakładu reasekuracji, zakład ten posiada odpowiednie zezwolenie
na wykonywanie działalności reasekuracyjnej we wnioskowanym zakresie i działa w formie odpowiadającej spółce akcyjnej albo towarzystwu reasekuracji wzajemnej.
3. Wymóg co do formy, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy podmiotów zagranicznych
wykonuj ą cych działalność reasekuracyjn ą :
1) których siedziba znajduje się w państwach należ ą cych do Światowej Organizacji
Handlu lub
2) jeżeli wynika to z umów międzynarodowych zawartych przez Wspólnotę
Europejsk ą .
Art. 223zj.
Główny oddział zagranicznego zakładu reasekuracji jest obowi ą zany posiadać na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środki własne w wysokości nie niższej niż
margines wypłacalności i nie niższej niż kapitał gwarancyjny.
Art. 223zk.
1. Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub
części portfela reasekuracji posiadanego przez główny oddział na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń
maj ą cego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Decyzja zatwierdzaj ą ca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli
zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel reasekuracji
będzie posiadać:
1) środki własne w wysokości marginesu wypłacalności;
2) aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
3. Do umów o przeniesienie portfela, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio
przepisy art. 223zzk223zzm.
Art. 223zl.
1. Organ nadzoru może cofn ą ć, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie
działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie jednego lub
dwóch rodzajów reasekuracji przez zagraniczny zakład reasekuracji, jeżeli:
1) zagraniczny zakład reasekuracji przestał spełniać warunki niezbędne do uzyskania
zezwolenia;
2) główny oddział wykonuje działalność reasekuracyjn ą z naruszeniem przepisów
prawa, statutu lub nie zapewnia zdolności zagranicznego zakładu reasekuracji
do wykonywania zobowi ą zań;
3) zagraniczny zakład reasekuracji wyst ą pił do organu nadzoru z wnioskiem o
cofnięcie zezwolenia, przy czym należy zagwarantować zabezpieczenie interesów
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji, w szczególności w zakresie
spełnienia świadczeń i wypłaty odszkodowań;
4) zagraniczny zakład reasekuracji nie rozpocz ą ł wykonywania działalności reasekuracyjnej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie, o którym
mowa w art. 111;
5) zagraniczny zakład reasekuracji zaprzestał wykonywania działalności reasekuracyjnej
przez okres dłuższy niż 6 miesięcy;
6) zagraniczny zakład reasekuracji nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia
prawidłowych stosunków finansowych albo krótkoterminowego planu
wypłacalności;
7) w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego
zakładu reasekuracji zaistniej ą przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3, 5
i 6 oraz art. 223zb.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, organ nadzoru może cofn ą ć zezwolenie
w zakresie rodzaju reasekuracji, w którym działalność reasekuracyjna nie
została rozpoczęta.
3. Zagraniczny zakład reasekuracji jest obowi ą zany, w terminie 7 dni, zawiadomić
organ nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności reasekuracyjnej lub
zawierania umów w zakresie jednego rodzaju reasekuracji.
Art. 223zm.
1. Dyrektor głównego oddziału ma obowi ą zek powiadomić organ nadzoru o zaistnieniu
okoliczności, o których mowa w art. 119 ust. 1 i art. 223zl, w terminie 3
dni od dnia powzięcia informacji o zaistnieniu tych okoliczności.
2. Dyrektor głównego oddziału, który nie powiadomi organu nadzoru o okolicznościach,
o których mowa w art. 119 ust. 1 i art. 223zl, odpowiada całym swoim
maj ą tkiem solidarnie z zagranicznym zakładem reasekuracji za szkodę wyrz ą dzon ą
z tego tytułu wierzycielom.
Rozdział 6
Swoboda świadczenia usług reasekuracyjnych
Art. 223zn.
Do zagranicznego zakładu reasekuracji z państwa członkowskiego Unii Europejskiej
wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
stosuje się odpowiednio przepisy art. 128, art. 129 ust. 1 i 2 oraz art. 139.
Art. 223zo.
Krajowy zakład reasekuracji, który uzyskał zezwolenie, o którym mowa w art. 223y,
może wykonywać działalność reasekuracyjn ą na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej w ramach swobody świadczenia usług lub przez oddział.
Art. 223zp.
Jeżeli organ nadzoru poweźmie w ą tpliwość, czy działalność zagranicznego zakładu
reasekuracji działaj ą cego w ramach swobody świadczenia usług nie narusza przepisów
dotycz ą cych gospodarki finansowej obowi ą zuj ą cych w państwie członkowskim
Unii Europejskiej, w którym zakład ten ma siedzibę, powiadamia o tym właściwe
organy tego państwa członkowskiego.
Art. 223zq.
1. W przypadku gdy zagraniczny zakład reasekuracji wykonuj ą cy działalność przez
oddział wykonuje działalność ubezpieczeniow ą , organ nadzoru może, po
uprzednim powiadomieniu właściwego organu nadzoru państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, przeprowadzić kontrolę oddziału, o której mowa w art.
208.
2. Właściwy organ nadzoru z państwa członkowskiego Unii Europejskiej może
uczestniczyć w czynnościach podejmowanych przez organ nadzoru, o których
mowa w ust. 1.
Art. 223zr.
1. Krajowy zakład reasekuracji może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela reasekuracji
z zakładem reasekuracji lub zakładem ubezpieczeń maj ą cym siedzibę
w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
2. Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, z zachowaniem warunków
określonych w art. 223zzi223zzm po otrzymaniu od właściwego organu
nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym przejmuj ą cy
zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń ma siedzibę, potwierdzenia, że zakład
ten, po przejęciu portfela, będzie posiadał:
1) środki własne w wysokości marginesu wypłacalności;
2) aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
Art. 223zs.
1. W przypadku przeniesienia portfela reasekuracji przez zagraniczny zakład reasekuracji
maj ą cy siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej na rzecz
krajowego zakładu reasekuracji lub krajowego zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru
przekazuje właściwemu organowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym zagraniczny zakład reasekuracji ma siedzibę, informację, czy
krajowy zakład reasekuracji lub krajowy zakład ubezpieczeń po przeniesieniu
portfela będzie posiadaćśrodki własne w wysokości marginesu wypłacalności
oraz aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
2. Informacje, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru przekazuje najpóźniej w
terminie 3 miesięcy od dnia wyst ą pienia o przekazanie tych informacji.
Rozdział 7
Gospodarka finansowa zakładów reasekuracji
Art. 223zt.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 146, art. 146a ust. 3,
art. 149, art. 150 ust. 2 i 3, art. 151 ust. 1 i 2, art. 154 ust. 1 i 7, z tym że użyte w art.
151 ust. 1 określenie umów ubezpieczenia oznacza umowy reasekuracji.
Art. 223zu.
1. Jeżeli zakład reasekuracji wykonuje działalność reasekuracyjn ą w zakresie reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y pkt 3:
1) margines wypłacalności zakładu reasekuracji jest równy sumie marginesu
wypłacalności zakładu reasekuracji wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą
w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 1, i marginesu
wypłacalności zakładu reasekuracji wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą
w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 2;
2) minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego nie może być niższa niż:
a) minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji wykonuj ą cego
działalność reasekuracyjn ą w zakresie reasekuracji, o którym
mowa w art. 223y pkt 1,
b) minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji wykonującego
działalność reasekuracyjną w zakresie reasekuracji, o którym
mowa w art. 223y pkt 2.
2. Minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji nie może być
niższa niż równowartość w złotych 3 000 000 euro.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
sposób wyliczenia wysokości marginesu wypłacalności oraz minimaln ą
wysokość kapitału gwarancyjnego dla rodzajów reasekuracji, uwzględniaj ą c konieczność
zapewnienia wypłacalności zakładów reasekuracji i wzrost europejskiego
indeksu cen konsumpcyjnych.
Art. 223zw.
1. Środki własne zakładu reasekuracji s ą
to aktywa zakładu reasekuracji z wył ą czeniem
aktywów:
1) przeznaczonych na pokrycie wszelkich przewidywanych zobowi ą zań;
2) wartości niematerialnych i prawnych;
3) akcji i udziałów własnych będ ą cych w posiadaniu zakładu reasekuracji;
4) z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
2. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu reasekuracji, podlegaj ą cego
nadzorowi dodatkowemu wył ą cza się posiadane przez zakład reasekuracji akcje
i inne aktywa finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów reasekuracji i zakładów
ubezpieczeń, należ ą cych do tej samej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
3. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu reasekuracji wchodz ą cego w
skład konglomeratu finansowego wył ą cza się posiadane przez zakład reasekuracji
akcje lub udziały finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów reasekuracji,
zakładów ubezpieczeń, instytucji kredytowych, instytucji finansowych, w rozumieniu
prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych.
4. Z aktywów stanowi ą cych środki własne zakładu reasekuracji wył ą cza się posiadane
przez zakład reasekuracji w odniesieniu do innych zakładów reasekuracji,
zakładów ubezpieczeń, instytucji kredytowych, instytucji finansowych, w rozumieniu
prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych:
1) udzielone przez zakład reasekuracji pożyczki podporz ą dkowane spełniaj ą ce
warunki określone w ust. 8 pkt 2;
2) skumulowane niezapłacone dywidendy z tytułu akcji uprzywilejowanych.
5. Na wniosek zakładu reasekuracji, jeżeli udziały lub akcje w innej instytucji kredytowej,
firmie inwestycyjnej, instytucji finansowej, zakładzie ubezpieczeń, zakładzie
reasekuracji s ą
posiadane tymczasowo do celów pomocy finansowej
przeznaczonej na reorganizację oraz utrzymanie podmiotu, organ nadzoru może
wyrazić zgodę na odst ą pienie od stosowania przepisów w sprawie odliczeń
określonych w ust. 3 lub 4.
6. Na wniosek zakładu reasekuracji, podlegaj ą cego dodatkowemu nadzorowi, organ
nadzoru może wyrazić zgodę na odst ą pienie od pomniejszania środków własnych
zakładu reasekuracji o elementy określone w ust. 3 lub 4, odnosz ą ce się
do podmiotów określonych w ust. 3 lub 4, jeżeli podlegaj ą one dodatkowemu
nadzorowi zgodnie z właściwymi przepisami.
7. W szczególności środki własne zakładu reasekuracji powinny odpowiadać:
1) wartości opłaconego kapitału zakładowego;
2) wartości zobowiązań wobec członków towarzystwa, w przypadku towarzystwa
reasekuracji wzajemnej, pod warunkiem, że zgodnie ze statutem towarzystwa
zobowiązania wobec członków towarzystwa:
a) mog ą być spłacone członkom towarzystwa tylko i wył ą cznie wtedy, gdy
nie spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
b) w przypadku likwidacji towarzystwa mog ą być spłacone członkom towarzystwa
tylko i wył ą cznie po spłaceniu wszelkich innych zobowi ą zań
towarzystwa,
c) z wył ą czeniem indywidualnych płatności zwi ą zanych z wygaśnięciem
członkostwa nie mog ą być spłacone przed przekazaniem informacji o
zamiarze dokonania spłaty, w terminie 30 dni przed dniem spłaty, organowi
nadzoru, który może zakazać w tym terminie dokonywania spłaty;
3) kapitałowi zapasowemu i kapitałom rezerwowym oraz kapitałowi z aktualizacji
wyceny;
4) niepodzielonemu wynikowi finansowemu z lat ubiegłych po potr ą ceniu należnych
dywidend: zysk wielkość dodatnia, strata wielkość ujemna;
5) wynikowi finansowemu netto w okresie sprawozdawczym po potr ą ceniu należnych
dywidend: zysk wielkość dodatnia, strata wielkość ujemna.
8. Na wniosek zakładu reasekuracji i na podstawie przedstawionych przez niego
dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie
do środków własnych:
1) wszelkich ukrytych rezerw wynikaj ą cych z niedoszacowania aktywów lub
przeszacowania pasywów w bilansie, o ile takie ukryte rezerwy nie maj ą
wyj ą tkowego charakteru;
2) kapitału pożyczek podporz ą dkowanych spełniaj ą cych ł ą cznie następuj ą ce
warunki:
a) kapitał pożyczek podporz ą dkowanych nie może stanowić więcej niż 25
% środków własnych,
b) kapitał pożyczek podporz ą dkowanych jest opłacony w pełnej wysokości,
c) w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi kapitał pożyczek
podporz ą dkowanych w przypadku upadłości albo likwidacji zakładu
reasekuracji, może być spłacony dopiero po zaspokojeniu
wszystkich innych wierzycieli zakładu reasekuracji,
d) w przypadku pożyczek z określonym okresem spłaty, pierwotny okres
spłaty musi wynosić co najmniej 5 lat; nie później jednak, niż 12 miesięcy
przed terminem spłaty, zakład reasekuracji jest obowi ą zany
przedstawić do zatwierdzenia przez organ nadzoru, plan przedstawiaj ą cy
sposób utrzymania lub podniesienia środków własnych do wymaganej
wartości przed terminem spłaty, chyba że warunki zaliczenia pożyczki
do środków własnych stopniowo ograniczaj ą wartość pożyczki
zaliczanej do środków własnych przez okres co najmniej 5 lat przed
terminem spłaty; organ nadzoru może zezwolić na przedterminow ą
spłatę pożyczek, na wniosek zakładu reasekuracji, pod warunkiem, że
nie spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
e) w przypadku pożyczek, których termin spłaty nie jest ustalony, pożyczki
te mog ą być spłacane tylko i wył ą cznie z zachowaniem pięcioletniego
okresu wypowiedzenia, chyba że nie s ą
już zaliczane do środków
własnych; dokonanie przedterminowej spłaty może nast ą pić tylko i wyłącznie po uzyskaniu uprzedniej zgody organu nadzoru, na wniosek zakładu
reasekuracji, który jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o
planowanej spłacie co najmniej 6 miesięcy przed planowanym terminem
spłaty i przedstawić aktualne dane o wartości środków własnych i
dane o wartości środków własnych przed i po dokonaniu płatności; organ
nadzoru może zezwolić na spłatę pożyczek pod warunkiem, że nie
spowoduje to naruszenia art. 146 ust. 1,
f) w umowie pożyczki nie zawarto żadnych warunków przewiduj ą cych, że
w określonych okolicznościach, innych niż likwidacja zakładu reasekuracji,
zadłużenie zostanie spłacone przed uzgodnionym terminem spłaty,
g) w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi umowa pożyczki
może być zmieniona tylko po otrzymaniu od organu nadzoru
oświadczenia o braku zastrzeżeń do planowanych zmian;
3) połowy należnych wpłat na kapitał zakładowy pod warunkiem, że 25 % tego
kapitału zostało opłacone, nie więcej jednak niż równowartość 50 % mniejszej
spośród wartości marginesu wypłacalności lub środków własnych zakładu
reasekuracji.
9. Na wniosek towarzystwa reasekuracji wzajemnej wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą
w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 2, organ
nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków własnych
należności towarzystwa od jego członków z tytułu dopłat, których może
zaż ą dać na podstawie statutu, do wysokości 50 % dopłat należnych w roku obrotowym
i do wysokości 50 % mniejszej spośród wartości środków własnych lub
marginesu wypłacalności.
10. Na wniosek zakładu reasekuracji wykonuj ą cego działalność reasekuracyjn ą w
zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 1, i na podstawie przedstawionych
przez niego dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji,
zgodę na zaliczenie do środków własnych:
1) do dnia 31 grudnia 2009 r., kwoty 50 % przyszłych zysków zakładu reasekuracji,
nie więcej jednak niż równowartość 25 % mniejszej spośród wartości
marginesu wypłacalności lub środków własnych zakładu reasekuracji, ustalonych
przez pomnożenie przewidywanego rocznego zysku, którym jest
średnia arytmetyczna zysków zakładu reasekuracji wykazanych w okresie
ostatnich 5 lat działalności, przez współczynnik, który określa pozostały
średni okres ważności umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji,
nieprzekraczaj ą cy 6 lat, o ile przyszłe zyski nie zostały już uwzględnione w
wyliczeniu środków własnych zakładu reasekuracji w ramach ukrytych rezerw;
2) w przypadku gdy zakład reasekuracji nie stosuje metody Zillmera lub stosuje
j ą , lecz nie uwzględnia przy tym kosztów akwizycji w pełnej wysokości
różnicy między wysokości ą rezerwy obliczon ą przez zakład reasekuracji i
wysokości ą rezerwy obliczon ą przy zastosowaniu metody Zillmera z
uwzględnieniem kosztów akwizycji w pełnej wysokości; wielkość ta nie
może jednak przekroczyć 3,5 % sumy różnicy między sumami kapitału i
wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla wszystkich umów
ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji, dla których stosowanie metody
Zillmera jest dopuszczalne; różnica zaliczana do środków własnych jest
pomniejszana o nierozliczone koszty akwizycji, wykazane w bilansie jako
aktywa.
11. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
sposób kalkulacji współczynnika kwoty 50 % przyszłych zysków oraz
współczynnika określaj ą cego maksymaln ą wysokość przyszłych zysków, które
mog ą być zaliczone do środków własnych zakładu reasekuracji wykonuj ą cego
działalność reasekuracyjn ą w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y
pkt 1, uwzględniaj ą c konieczność zapewnienia spójności i przejrzystości dokonywanych
obliczeń.
12. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowy sposób ustalania środków własnych krajowych zakładów
reasekuracji wchodz ą cych w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej,
uwzględniaj ą c, aby w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej do środków własnych
nie były zaliczane podwójnie, w sposób bezpośredni lub pośredni, te same
aktywa.
13. Środki własne na pokrycie kapitału gwarancyjnego stanowi ą aktywa, o których
mowa w ust. 110, z wył ą czeniem aktywów, o których mowa w ust. 8 pkt 3.
Art. 223zx.
Ze środków pochodz ą cych z funduszu organizacyjnego zakładu reasekuracji gromadzonych
na wyodrębnionym rachunku bankowym mog ą być finansowane jedynie
koszty zwi ą zane z utworzeniem administracji zakładu reasekuracji.
Art. 223zy.
1. Obliczenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w odniesieniu do działalności
reasekuracyjnej w zakresie reasekuracji, o których mowa w art. 223y pkt 1, mog ą
być dokonywane wył ą cznie przez aktuariusza.
2. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe w odniesieniu do działalności reasekuracyjnej
w zakresie reasekuracji, o których mowa w art. 223y pkt 2, ustalane metodami
matematyki ubezpieczeniowej , aktuariusz potwierdza opini ą o ich prawidłowości.
Opinia ta stanowi zał ą cznik do sprawozdania finansowego.
Art. 223zz.
1. Aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych zakład reasekuracji
jest obowi ą zany lokować zgodnie z następuj ą cymi zasadami:
1) aktywa uwzględniaj ą rodzaj działalności wykonywanej przez zakład reasekuracji,
w szczególności charakter, kwotę i czas trwania zobowi ą zań z tytułu
zawartych umów reasekuracji, w taki sposób, aby zapewnić wystarczalność,
płynność, bezpieczeństwo, jakość, rentowność i dostosowanie zapadalności
aktywów do wymagalności zobowi ą zań;
2) aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych powinny
być zróżnicowane i odpowiednio rozproszone, tak aby umożliwiały właściwe
reagowanie przez zakład reasekuracji na zmiany w otoczeniu gospodarczym,
w szczególności na rozwój sytuacji na rynkach finansowych i rynkach
nieruchomości lub wyst ą pienie zdarzeń katastroficznych;
3) lokaty w aktywa, które nie s ą
dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym
zakład reasekuracji utrzymuje na ostrożnym poziomie;
4) zakład reasekuracji może lokować aktywa w instrumenty pochodne, pod warunkiem
że przyczyniaj ą się one do zmniejszenia ryzyka inwestycyjnego
zwi ą zanego z innymi aktywami stanowi ą cymi pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych ;
zakład reasekuracji unika nadmiernej ekspozycji na ryzyko w stosunku do jednego kontrahenta oraz w stosunku do innych operacji
dotyczących instrumentów pochodnych;
5) zakład reasekuracji różnicuje aktywa w sposób właściwy, tak aby unikn ą ć
nadmiernego uzależnienia od jednego, określonego składnika aktywów,
emitenta lub grupy emitentów powi ą zanych ze sob ą oraz nadmiernej akumulacji
ryzyka w całym portfelu; lokaty w aktywach wyemitowanych przez
tego samego emitenta lub grupy emitentów powi ą zanych ze sob ą nie mog ą
narażać zakładu reasekuracji na nadmiern ą koncentrację ryzyka; zastrzeżenia
te nie dotycz ą papierów wartościowych emitowanych, gwarantowanych
lub poręczonych przez Skarb Państwa.
2. Nie stanowi ą aktywów na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych krajowego
zakładu reasekuracji, podlegaj ą cego nadzorowi dodatkowemu, aktywa
finansuj ą ce kapitały własne innych zakładów reasekuracji lub zakładów ubezpieczeń
należ ą cych do tej samej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
3. Aktywa stanowi ą ce pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie mog ą
przekraczać:
1) 30 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w aktywach
ustalanych w walutach innych niż waluty, w których s ą
ustalane rezerwy
techniczno-ubezpieczeniowe;
2) 30 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w listach zastawnych,
udziałach, akcjach i innych papierach wartościowych o stałej lub
zmiennej stopie dochodu niedopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym;
3) 5 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w papierach wartościowych
jednego emitenta;
4) 10 % wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w papierach
wartościowych grupy emitentów powi ą zanych ze sob ą .
4. Ograniczenia, o których mowa w ust. 3, nie dotycz ą papierów wartościowych
emitowanych, gwarantowanych lub poręczonych przez Skarb Państwa.
Art. 223zza.
1. Do zadań aktuariusza zakładu reasekuracji należy:
1) ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ;
2) kontrolowanie aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
zgodnie z art. 223zzc;
3) wyliczanie marginesu wypłacalności;
4) sporz ą dzanie rocznego raportu o stanie portfela reasekuracji;
5) ustalanie wartości składników zaliczanych do środków własnych.
2. Aktuariusz niezwłocznie informuje zarz ą d zakładu reasekuracji o ujawnieniu
podczas wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1, faktów wskazuj ą cych na
popełnienie przestępstwa lub inne naruszenie przepisów prawa.
3. Aktuariusz, w terminie 30 dni od dnia poinformowania zarz ą du zakładu reasekuracji
o ujawnieniu faktów, o których mowa w ust. 2, informuje organ nadzoru o
ujawnionych faktach oraz podjętych przez zakład reasekuracji działaniach w
zwi ą zku z ujawnieniem tych faktów.
4. Przepisy art. 159 ust. 47 stosuje się odpowiednio.
5. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres informacji, które musz ą być zawarte w rocznym raporcie o stanie portfela, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, uwzględniając konieczność zapewnienia
organowi nadzoru pełnej informacji o stanie portfela zakładu reasekuracji.
Rozdział 8
Sprawozdawczość zakładu reasekuracji
Art. 223zzb.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 168 oraz art. 170
172.
Art. 223zzc.
1. Zakład reasekuracji przedstawia organowi nadzoru roczne sprawozdanie finansowe,
sporz ą dzone zgodnie z przepisami o rachunkowości, w terminie 6 miesięcy
od ostatniego dnia roku obrotowego.
2. Sprawozdanie finansowe zakładu reasekuracji wykonuj ą cego działalność w zakresie
reasekuracji ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I zał ą cznika
do ustawy, obok osób określonych w odrębnych ustawach, podpisuje również
aktuariusz.
3. Do sprawozdania finansowego zakładu reasekuracji wykonuj ą cego działalność w
zakresie reasekuracji pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń maj ą tkowych,
o których mowa w dziale II zał ą cznika do ustawy, w których rezerwy
techniczno-ubezpieczeniowe s ą ustalane metodami aktuarialnymi, doł ą cza
się opinię aktuariusza o prawidłowości wykazanych w sprawozdaniu rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych ustalanych metodami aktuarialnymi.
4. Do sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, doł ą cza się roczny raport o stanie
portfela reasekuracji, o którym mowa w art. 223zza ust. 1 pkt 4.
Art. 223zzd.
1. Zakład reasekuracji przedstawia organowi nadzoru kwartalne i dodatkowe roczne
sprawozdania finansowe i statystyczne.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
zakres, formę i sposób sporz ą dzania sprawozdań, o których mowa w ust.
1, oraz terminy ich przedstawiania organowi nadzoru, uwzględniaj ą c wszystkie
informacje maj ą ce wpływ na ocenę sytuacji finansowej zakładu reasekuracji.
Art. 223zze.
Obowi ą zek, o którym mowa w art. 172, odnosi się również do okoliczności ujawnionych
w ramach badania sprawozdań finansowych podmiotów blisko powi ą zanych z
zakładem reasekuracji.
Art. 223zzf.
1. Krajowy zakład reasekuracji podlegaj ą cy dodatkowemu nadzorowi oraz główny
oddział jest obowi ą zany do sporz ą dzania i przekazywania organowi nadzoru
wraz ze sprawozdaniem, o którym mowa w art. 223zzc, rocznych sprawozdań
dotycz ą cych transakcji przeprowadzanych w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej,
w szczególności w zakresie:
1) pożyczek;
2) gwarancji oraz innych transakcji pozabilansowych;
3) środków stanowiących pokrycie marginesu wypłacalności;
4) lokat;
5) działalności reasekuracyjnej;
6) porozumień co do podziału kosztów.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporz ą dzenia,
szczegółowy zakres, formę i zasady sporz ą dzania sprawozdań, o których
mowa w ust. 1, uwzględniaj ą c wysokość i strukturę kapitału zakładowego, wysokość
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych , prawidłowość polityki lokacyjnej,
wysokość i pokrycie środkami własnymi marginesu wypłacalności oraz informacje
maj ą ce wpływ na sytuację finansow ą zakładu reasekuracji.
3. Organ nadzoru, w przypadku stwierdzenia, że transakcje, o których mowa w ust.
1, zagrażaj ą b ą dź mog ą zagrozić wypłacalności zakładu reasekuracji, może podj ą ć
środki określone w ustawie w celu przywrócenia prawidłowych stosunków
finansowych.
Rozdział 9
Ł ą czenie się zakładów reasekuracji, przeniesienie portfela reasekuracji
Art. 223zzg.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 176, art. 177, art.
178 pkt 2, art. 179 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 180 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i 3, z tym że
użyte w:
1) art. 177 określenie towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych oznacza towarzystwo
reasekuracji wzajemnej;
2) art. 180 ust. 1 pkt 2 określenie interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oznacza interesy
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji.
Art. 223zzh.
Plan poł ą czenia zakładów reasekuracji zawiera również rodzaj lub rodzaje reasekuracji,
w zakresie których zakład reasekuracji przejmuj ą cy lub nowo zawi ą zany będzie
wykonywać działalność.
Art. 223zzi.
1. Zakład reasekuracji może zawrzeć z innym zakładem reasekuracji lub zakładem
ubezpieczeń umowę o przeniesienie całości lub części umów reasekuracji, zwan ą
dalej przeniesieniem portfela reasekuracji.
2. Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 223zzj.
1. Przeniesienie portfela reasekuracji może nast ą pić pod warunkiem, że zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel reasekuracji i zakład reasekuracji
przekazuj ą cy portfel reasekuracji, po wykonaniu umowy będ ą posiadać:
1) środki własne w wysokości co najmniej marginesu wypłacalności;
2) aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych .
2. Organ nadzoru może zwolnić zakład reasekuracji przekazuj ą cy lub zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel reasekuracji od warunku, o
którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów ubezpieczaj ą cych,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegaj ą cych reasekuracji, w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu reasekuracji
przekazuj ą cego portfel reasekuracji.
Art. 223zzk.
1. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji składaj ą wspólnie
zainteresowane zakłady reasekuracji albo zakład reasekuracji i zakład ubezpieczeń.
2. Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji zawiera:
1) nazwy i siedziby zakładu reasekuracji przekazuj ą cego i zakładu reasekuracji
lub zakładu ubezpieczeń przejmuj ą cego portfel reasekuracji;
2) wykaz przenoszonych umów reasekuracji;
3) wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych
umów reasekuracji;
4) wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami reasekuracji.
3. Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji należy doł ą czyć:
1) umowę o przeniesienie portfela reasekuracji;
2) dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności
zakładu reasekuracji przekazuj ą cego i zakładu reasekuracji lub zakładu
ubezpieczeń przejmuj ą cego portfel reasekuracji lub wniosek o zwolnienie
od warunku określonego w art. 223zzj ust. 1 pkt 1;
3) dowód posiadania aktywów stanowi ą cych pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych
przez zakład reasekuracji przekazuj ą cy oraz zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń przejmuj ą cy portfel reasekuracji lub
wniosek o zwolnienie od warunku określonego w art. 223zzj ust. 1 pkt 2.
Art. 223zzl.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela reasekuracji,
jeżeli s ą spełnione następuj ą ce warunki:
1) został złożony wniosek spełniaj ą cy warunki określone w art. 223zzk;
2) zakład reasekuracji przekazuj ą cy oraz zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń
przejmuj ą cy portfel reasekuracji spełniaj ą warunki określone w art.
223zzj;
3) interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji s ą należycie zabezpieczone.
Art. 223zzm.
1. Wraz z przeniesieniem portfela reasekuracji następuje przeniesienie aktywów
zakładu reasekuracji przekazuj ą cego do zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń
przejmuj ą cego, w wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
ustalonej dla przenoszonego portfela reasekuracji.
2. W przypadku uzasadnionym ochron ą interesów ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji,
organ nadzoru może, na wniosek zainteresowanego zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń, określić wartość aktywów przenoszonych wraz z
portfelem reasekuracji lub wyrazić zgodę na przeniesienie portfela reasekuracji
bez przekazania środków finansowych.
Rozdział 10
Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów reasekuracji
Art. 223zzn.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 187 ust. 14, 68,
8b, 8c i 9, art. 188 ust. 16, 8 i 9, art. 189, art. 190, art. 191 pkt 47, art. 192195,
art. 197, art. 198, art. 199 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, z tym że użyte w:
1) art. 187 ust. 7 i 8, art. 189 ust. 2 i 10 oraz art. 192 ust. 3 określenie interesy
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia oznacza interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji;
2) art. 188 ust. 5 oraz art. 189 ust. 2 określenie interesy zakładu ubezpieczeń,
ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia oznacza interesy zakładu reasekuracji, cedentów, ubezpieczaj ą cych,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegaj ą cych reasekuracji;
3) art. 193 ust. 1 pkt 5 określenie umów ubezpieczenia oznacza umowy reasekuracji.
Art. 223zzo.
Program naprawczy, o którym mowa w art. 187 ust. 8, powinien zawierać co najmniej
informacje:
1) o których mowa w art. 223x ust. 2,
2) dotycz ą ce programu retrocesji określaj ą cego formę i zakres retrocesji oraz
retrocesjonariuszy
sporz ą dzone na okres kolejnych 3 lat obrotowych działalności zakładu reasekuracji.
Art. 223zzp.
Funkcję kuratora może pełnić osoba fizyczna legitymuj ą ca się co najmniej 10-letnim
doświadczeniem zawodowym w zakresie organizacji i zasad działalności zakładu
reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń wykonuj ą cego również działalność reasekuracyjn ą .
Kuratorem może być również osoba prawna, w której co najmniej połowa
członków organu zarz ą dzaj ą cego spełnia warunek określony w zdaniu poprzedzaj ą cym.
Art. 223zzq.
Informacja o likwidacji zakładu reasekuracji podlega wpisowi do właściwych rejestrów
państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład reasekuracji wykonuje
działalność, zgodnie z przepisami rozdziału 6.
Art. 223zzr.
W przypadku likwidacji zakładu reasekuracji zobowi ą zania wynikaj ą ce z umów reasekuracji
zawartych przez oddział zakładu lub w ramach swobody świadczenia
usług s ą
wypełniane w ten sam sposób, jak zobowi ą zania wynikaj ą ce z innych umów
reasekuracji zakładu.
Art. 223zzs.
Do likwidacji towarzystw reasekuracji wzajemnej stosuje się odpowiednio przepisy
Kodeksu spółek handlowych.
Rozdział 11
Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
Art. 223zzt.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 205, art. 206, art.
207 ust. 2, art. 208, art. 208b209, art. 211213 oraz art. 214 ust. 1, z tym że użyte
w:
1) art. 208b ust. 1 i art. 209 ust. 1 pkt 3 określenie interesy ubezpieczaj ą cych,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
oznacza interesy cedentów oraz ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reasekuracji;
2) art. 212 ust. 1 określenie umów ubezpieczenia oznacza umowy reasekuracji.
Art. 223zzu.
Organ nadzoru sprawuje nadzór nad krajowym zakładem reasekuracji wykonuj ą cym
działalność reasekuracyjn ą , w tym w formie oddziału lub w ramach swobody świadczenia
usług na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem
art. 11.
Art. 223zzw.
Nadzór nad zakładem reasekuracji polega w szczególności na:
1) ochronie interesów cedentów oraz ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych, upo
sażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegaj ą cych reaseku
racji, w tym na zapewnieniu przestrzegania przez zakład reasekuracji prze
pisów prawa dotycz ą cych gospodarki finansowej, w zakresie:
a) wymogów dotycz ą cych wypłacalności,
b) zasad tworzenia i wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ,
c) prawidłowości pokrywania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ak
tywami;
2) wydawaniu zezwoleń na wykonywanie działalności reasekuracyjnej.
Art. 223zzx.
Organ nadzoru może ż ą dać od zakładu reasekuracji dokumentów oraz informacji i
wyjaśnień dotycz ą cych działalności zakładu reasekuracji i jego gospodarki finansowej,
w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań z zakresu nadzoru.
Art. 223zzy.
1. Organ nadzoru może ż ą dać od podmiotu innego niż zakład reasekuracji, wchodz ą cego
w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej i maj ą cego siedzibę na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, informacji, wyjaśnień lub danych niezbędnych
dla sprawowania nadzoru dodatkowego.
2. W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, nie przekaże w wyznaczonym
terminie wymaganych informacji, wyjaśnień lub danych, organ nadzoru
może podj ą ć w stosunku do takiego podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1,
przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej nakładanej na ten podmiot
nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Art. 223zzz.
1. Organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę podmiotów, o których mowa w art.
223zzy, w zakresie rzetelności informacji, wyjaśnień lub danych przekazanych
w trybie art. 223zzy.
2. Do kontroli przeprowadzanej na podstawie ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy
art. 208 ust. 3 i 4 oraz art. 208b208h.
3. W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, utrudnia lub uniemożliwia
przeprowadzenie kontroli, organ nadzoru może podj ą ć w stosunku do takiego
podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1, przy czym górna granica wysokości
kary pieniężnej nakładanej na ten podmiot nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Dział IV
Przepisy karne
Art. 224.
1. Kto bior ą c udział w czynnościach maj ą cych na celu powstanie zakładu ubezpieczeń
albo będ ą c członkiem zarz ą du lub rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń lub
likwidatorem działa na szkodę zakładu ubezpieczeń
podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności do lat 5.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 224a.
1. Kto, bior ą c udział w czynnościach maj ą cych na celu powstanie zakładu reasekuracji
albo będ ą c członkiem zarz ą du lub rady nadzorczej zakładu reasekuracji lub
likwidatorem, działa na szkodę zakładu reasekuracji,
podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności do lat 5.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 225.
1. Kto bez wymaganego zezwolenia wykonuje czynności ubezpieczeniowe lub
działalność reasekuracyjn ą ,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 226.
1. Kto nie będ ą c uprawnionym przez zakład ubezpieczeń zawiera w jego imieniu
umowy ubezpieczenia
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 226a.
1. Kto, nie będ ą c uprawnionym przez zakład reasekuracji, zawiera w jego imieniu
umowy reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 227.
1. Kto przy wykonywaniu obowi ą zków określonych w ustawie ogłasza dane nieprawdziwe
albo przedstawia je organowi zakładu ubezpieczeń, organowi zakładu
reasekuracji, władzom państwowym lub osobie powołanej do badania sprawozdań
finansowych,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
2. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
Art. 228.
Kto, będ ą c członkiem zarz ą du lub rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń albo zakładu
reasekuracji, podaje organowi nadzoru informacje niezgodne ze stanem faktycznym
albo w inny sposób wprowadza w bł ą d ten organ,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
Art. 229.
Kto będ ą c członkiem zarz ą du zakładu ubezpieczeń albo likwidatorem, nie zgłasza
wniosku o upadłość zakładu ubezpieczeń pomimo powstania warunków uzasadniaj ą cych
według przepisów upadłość zakładu ubezpieczeń
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
Art. 229a.
Kto, będ ą c członkiem zarz ą du zakładu reasekuracji albo likwidatorem, nie zgłasza
wniosku o ogłoszenie upadłości zakładu reasekuracji pomimo powstania warunków
uzasadniaj ą cych według przepisów upadłość zakładu reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku. br>
Art. 230.
1. Kto, wykonuj ą c działalność gospodarcz ą , nie będ ą c zakładem ubezpieczeń albo
zakładem reasekuracji, używa w nazwie albo do określenia wykonywanej działalności
lub w reklamie wyrazów wskazuj ą cych na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działaj ą c
w imieniu osoby prawnej.
Art. 231.
Dyrektor głównego oddziału, który nie wykonuje obowi ą zków, o których mowa w
art. 123 ust. 4 albo art. 223zm ust. 1,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
Art. 232.
1. Kto będ ą c obowi ą zany do zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 19 ust. 1,
ujawnia j ą lub wykorzystuje
podlega grzywnie lub karze pozbawienia wolności do lat 3.
2. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu, o którym mowa w ust. 1, w celu osi ą gnięcia
korzyści maj ą tkowej lub osobistej
podlega grzywnie lub karze pozbawienia wolności do lat 5.
Dział V
Zmiany w przepisach obowi ą zuj ą cych
Art. 233236. (pominięte).16)
Dział VI
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 237.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej podlega
nadzorowi organu nadzoru.
Art. 238.
1. Rezydent, w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, może zawrzeć umowę
ubezpieczenia wyłącznie z zakładem ubezpieczeń posiadającym zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
2. Nierezydent, w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, podejmuj ą cy działalność
gospodarcz ą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, może ubezpieczyć
ryzyka zwi ą zane z t ą
działalności ą wył ą cznie w zakładzie ubezpieczeń, o którym
mowa w ust. 1.
3. Rada Ministrów może określić, w drodze rozporz ą dzenia, przypadki dopuszczalności
zawierania umów ubezpieczenia z innym zakładem ubezpieczeń niż zakład
ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, uwzględniaj ą c warunki zawarcia umowy
ubezpieczenia za granic ą oraz procedurę uprawniaj ą c ą do zawarcia takiej umowy.
Art. 239.
1. Podmiot, który nabył albo obj ą ł akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń w
ilości zapewniaj ą cej przekroczenie 10 % głosów na walnym zgromadzeniu, jest
obowi ą zany powiadomić o tym organ nadzoru w terminie 7 dni od dnia nabycia
albo objęcia.
2. Podmiot zamierzaj ą cy nabyć bezpośrednio lub pośrednio akcje lub prawa z akcji
albo obj ą ć akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń zapewniaj ą ce przekroczenie
odpowiednio 25 %, 50 %, 75 % głosów na walnym zgromadzeniu jest
obowi ą zany każdorazowo uzyskać, wydan ą w drodze decyzji, zgodę organu
nadzoru na nabycie albo objęcie.
3. Organ nadzoru odmawia wyrażenia zgody, o której mowa w ust. 2, jeżeli:
1) podmiot, zamierzaj ą cy nabyć albo obj ą ć akcje lub prawa z akcji zakładu
ubezpieczeń, nie daje rękojmi prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w
sposób należycie zabezpieczaj ą cy interesy ubezpieczaj ą cych, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia ;
2) środki przeznaczone na nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji pochodz ą
z kredytu lub pożyczki albo s ą
w inny sposób obci ą żone;
3) nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez określony
podmiot zagraża obronności, bezpieczeństwu państwa lub bezpieczeństwu
i porz ą dkowi publicznemu;
4) wpłaty na akcje pochodz ą z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł;
5) nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez okre
ślony podmiot stoi w sprzeczności z planami restrukturyzacji sektora lub jego
części.
4. Decyzja organu nadzoru, o której mowa w ust. 2, zawiera:
1) oznaczenie ilości nabywanych albo obejmowanych akcji lub praw z akcji;
2) oznaczenie wartości nominalnej nabywanych albo obejmowanych akcji lub
praw z akcji;
3) procentowe oznaczenie liczby głosów, jakie będ ą przysługiwały nabywcy
albo obejmuj ą cemu akcje lub prawa z akcji na walnym zgromadzeniu;
4) oznaczenie rodzaju kodu i emisji nabywanych albo obejmowanych akcji lub
praw z akcji.
5. Organ nadzoru jest obowi ą zany wydać decyzję w terminie 30 dni od dnia złożenia
wniosku o wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2.
6. Nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez podmiot
zależny uważa się za nabycie albo objęcie przez podmiot dominuj ą cy.
7. Przepisu ust. 6 nie stosuje się, gdy podmiotem dominuj ą cym jest Skarb Państwa.
8. Nie można wykonywać prawa głosu z akcji nabytych albo objętych z naruszeniem
ust. 2.
9. Wykonywanie prawa głosu z akcji nabytych albo objętych z naruszeniem ust. 1 i
2 jest bezskuteczne.
10. Zakład ubezpieczeń nie może nabywać albo obejmować akcji w podmiocie dominuj ą cym.
11. Przepisy ust. 110 nie naruszaj ą przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do
zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz przepisów
ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.
12. Podmiot nabywaj ą cy albo obejmuj ą cy akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń,
w trybie ust. 110, jest obowi ą zany poinformować zakład ubezpieczeń,
którego nabycie albo objęcie dotyczy.
Art. 240.
1. W przypadku gdy ryzyko umiejscowione jest na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, aktywa, o których mowa w art. 154 ust. 6, mog ą być lokowane wył ą cznie
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Do uznania za środki stanowi ą ce pokrycie rezerw technicznoubezpieczeniowych ,
aktywów znajduj ą cych się poza granicami Rzeczypospolitej
Polskiej, jest wymagane zezwolenie ogólne udzielone przez ministra właściwego
do spraw instytucji finansowych.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w drodze rozporz ą dzenia,
może udzielić zezwolenia ogólnego na uznawanie za aktywa stanowi ą ce pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych aktywów znajduj ą cych się poza granicami
Rzeczypospolitej Polskiej, uwzględniaj ą c konieczność zachowania bezpieczeństwa
i rentowności aktywów.
Art. 241.
1. Zakład ubezpieczeń przekazuje organowi nadzoru ogólne i szczególne warunki
ubezpieczeń, w terminie 14 dni od dnia wprowadzenia ich do obrotu.
2. W przypadku stwierdzenia, że dokumenty, o których mowa w art. 207 ust. 3, nie
s ą zgodne z prawem, organ nadzoru w formie zalecenia może ż ą dać od zakładu
ubezpieczeń dokonania odpowiednich zmian.
Art. 242.
1. Zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej wydane na podstawie
ustawy, o której mowa w art. 256, zachowuj ą swoj ą ważność.
2. W stosunku do zakładów ubezpieczeń, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej na podstawie ustawy, o której mowa w art.
256, a które przed upływem 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy nie
rozpoczęły działalności ubezpieczeniowej , organ nadzoru może dokonać cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie grup
ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie została rozpoczęta.
Art. 243.
1. Do wniosków o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub na zmianę obszaru lub rzeczowego zakresu działania zakładu ubezpieczeń,
złożonych na podstawie ustawy, o których mowa w art. 256, co do których
nie została wydana decyzja, stosuje się przepisy ustawy.
2. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w terminie 3 miesięcy od
dnia wejścia w życie ustawy, przekaże organowi nadzoru wnioski, o których
mowa w ust. 1, wraz z doł ą czonymi do nich dokumentami.
Art. 243a.
1. Z dniem uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą członkostwa w Unii Europejskiej:
1) główne oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń z państw członkowskich
Unii Europejskiej, które przed tym dniem uzyskały zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, staj ą się oddziałami w rozumieniu art. 2 pkt 6,
2) wygasaj ą zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez
główne oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń, o których mowa w
pkt 1,
3) kaucja, wraz z odsetkami, złożona przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, o
którym mowa w pkt 1, podlega zwrotowi.
2. Od dnia uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą członkostwa w Unii Europejskiej
do oddziałów zagranicznych zakładów ubezpieczeń, o których mowa w
ust. 1 pkt 1, zastosowanie maj ą przepisy rozdziału 7 ustawy.
3. Organ nadzoru państwa właściwego ze względu na siedzibę zagranicznego zakładu
ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, w terminie 3 miesięcy od
dnia uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą członkostwa w Unii Europejskiej
przekazuje organowi nadzoru informacje określone w art. 132 i 133. Organ nadzoru,
w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji, może wskazać warunki,
o których mowa w art. 131 ust. 1 pkt 2.
4. Oddziały, o których mowa w ust. 1, do czasu uzyskania od organu nadzoru informacji
o warunkach, o których mowa w art. 131 ust. 1 pkt 2, b ą dź upływu terminu
2 miesięcy na przekazanie tej informacji, mog ą wykonywać działalność
ubezpieczeniow ą w zakresie określonym w zezwoleniu na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny
oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
5. W przypadku nieprzekazania organowi nadzoru informacji, o których mowa w
art. 132 i 133, zgodnie z ust. 3, organ nadzoru może zakazać wykonywania, na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny
zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Art. 244.
1. Zakłady ubezpieczeń, które posiadaj ą zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w zakresie działu II grupa 10 zał ą cznika do ustawy, z wyj ą tkiem
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, s ą obowi ą zane do
ustanowienia reprezentantów do spraw roszczeń, o których mowa w ustawie o ubezpieczenia ch obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym
i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, z dniem uzyskania przez
Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
2. W przypadku niedopełnienia przez zakład ubezpieczeń obowi ą zku, o którym
mowa w ust. 1, organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w zakresie działu II grupa 10, z wyj ą tkiem ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika.
Art. 245.
1. Zakłady ubezpieczeń, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniaj ą wymagań,
o których mowa w art. 6 ust. 3, s ą
obowi ą zane dostosować do tych wymagań
nazwę lub firmę, w terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
2. Treść umów ubezpieczenia , o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy,
która w dniu wejścia w życie ustawy nie spełnia wymagań, o których mowa w
art. 13, powinna być dostosowana do tych wymagań w terminie 18 miesięcy od
dnia wejścia w życie ustawy. Przepis art. 13 stosuje się do umów zawartych po
dniu wejścia w życie ustawy. W terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie
ustawy do umów zawartych przed t ą
dat ą stosuje się przepisy dotychczasowe.
2a. Do umów ubezpieczenia , o których mowa w dziale I zał ą cznika do ustawy, zawartych
przed dniem 1 stycznia 1992 r. nie stosuje się art. 13, z wył ą czeniem
obowi ą zków określonych w art. 13 ust. 2.
3. Zakłady ubezpieczeń wykonuj ą ce działalność ubezpieczeniow ą w formie towarzystw
ubezpieczeń wzajemnych, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniaj ą
wymagań, o których mowa w rozdziale 4, s ą
obowi ą zane dostosować się
do tych wymagań w terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
4. Towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych uznane za małe na mocy dotychczas
obowi ą zuj ą cych przepisów uważa się za małe towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych
w rozumieniu art. 43, jeżeli spełniaj ą warunki określone w art. 43 ust.
2.
5. Do towarzystw ubezpieczeń wzajemnych uznanych na mocy dotychczasowych
przepisów za małe, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniaj ą wymogów
określonych w art. 43 ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 43 ust. 68.
Art. 246. (pominięty).17)
Art. 247.
Do spraw rozpoczętych przed dniem wejścia w życie ustawy i niezakończonych stosuje
się przepisy ustawy, o ile nie s ą
one mniej korzystne dla ubezpieczaj ą cego,
ubezpieczonego, uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia .
Art. 248.
Z dniem wejścia w życie ustawy zawarte dotychczas umowy ubezpieczenia na życie
jeżeli s ą
zwi ą zane z ubezpieczeniowym funduszem inwestycyjnym, przekształcaj ą
się z mocy prawa w umowy ubezpieczenia z działu I grupa 3 zał ą cznika do ustawy.
17) Zamieszczony w obwieszczeniu.
Art. 249.
1. Zarz ą d komisaryczny ustanowiony na mocy dotychczas obowi ą zuj ą cych przepisów
wykonuje swoje zadania do upływu terminu określonego w decyzji o jego
ustanowieniu, z zastrzeżeniem ust. 2.
2. Z dniem ustanowienia przez organ nadzoru zarz ą du komisarycznego zgodnie z
przepisami ustawy, zarz ą d komisaryczny ustanowiony na mocy dotychczas
obowi ą zuj ą cych przepisów wygasa.
Art. 250.
1. Do osób będ ą cych członkami zarz ą du krajowego zakładu ubezpieczeń oraz do
dyrektora głównego oddziału i jego zastępcy powołanych na podstawie zezwoleń
wydanych przez Ministra Finansów, zgodnie z przepisami ustawy, o której
mowa w art. 256, przepisy odpowiednio art. 27 ust. 3 oraz art. 106 ust. 4 stosuje
się po upływie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy.
2. Do osób będ ą cych członkami zarz ą du i rady nadzorczej krajowego zakładu
ubezpieczeń oraz do dyrektora głównego oddziału i jego zastępcy, powołanych
na podstawie zezwoleń wydanych przez Ministra Finansów, zgodnie z przepisami
ustawy, o której mowa w art. 256, przepisy odpowiednio art. 27 ust. 1, 2,
49, art. 28, art. 106 ust. 3 i 5 oraz art. 110 stosuje się po upływie 12 miesięcy
od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 251.
Z dniem wejścia w życie ustawy Polska Izba Ubezpieczeń utworzona na podstawie
przepisów ustawy, o której mowa w art. 256, staje się Polsk ą Izb ą Ubezpieczeń w
rozumieniu ustawy.
Art. 252.
1. Osoby, które zdały egzamin przed Komisj ą dla Aktuariuszy przed dniem wejścia
w życie ustawy oraz spełniaj ą warunki określone w art. 161 ust. 1 pkt 1 i 46,
zostaj ą z dniem wejścia w życie ustawy wpisane do rejestru aktuariuszy.
2. Osoby, które zostały wpisane na listę aktuariuszy przed dniem wejścia w życie
ustawy, podlegaj ą z urzędu wpisowi do rejestru aktuariuszy.
Art. 253.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 37 ust. 3, art. 37c,
art. 37e ust. 6, art. 37i ust. 5, art. 37ł ust. 3, art. 46 ust. 1, art. 46a ust. 2, art. 53 ust. 2,
art. 63 ust. 9, art. 82 ust. 12, art. 82c ust. 4a i art. 84 ust. 4 ustawy, o której mowa w
art. 256, zachowuj ą moc do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych na
podstawie:
1) art. 9 ust. 2, art. 28 ust. 6 i art. 36 ust. 6 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie
ubezpieczeniowym;
2) art. 13 ust. 3 i ust. 5, art. 14 ust. 3 i art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o
nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych;
3) art. 117 ust. 5 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczenia ch obowi ą zkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych;
4) art. 147, art. 166 ust. 1 i ust. 3, art. 169 ust. 2, art. 238 ust. 3 oraz art. 240 ust. 3
niniejszej ustawy.
Art. 255.
1. Do dnia uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą członkostwa w Unii Europejskiej
stosuje się art. 237241.
2. Od dnia uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą członkostwa w Unii Europejskiej
stosuje się art. 2 pkt 2, 3 i 10, art. 11, art. 14, art. 35, art. 36, art. 92 ust. 3
pkt 22, art. 98 ust. 2, art. 101 ust. 3, art. 107 ust. 3 pkt 18, art. 109, art. 114 ust.
2, art. 118 ust. 35, art. 119 ust. 4, art. 120, przepisy rozdziału 7, art. 154 ust.
1013, art. 161 ust. 7, art. 175, art. 187 ust. 5, 6 i 9, art. 194 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz
ust. 2, art. 195, art. 196, art. 201, art. 204, art. 205, art. 213, art. 214 i art. 244.
Art. 256.
Traci moc ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z
1996 r. Nr 11, poz. 62, z 1997 r. Nr 43, poz. 272, Nr 88, poz. 554, Nr 107, poz. 685,
Nr 121, poz. 769 i 770 i Nr 139, poz. 934, z 1998 r. Nr 155, poz. 1015, z 1999 r. Nr
49, poz. 483, Nr 101, poz. 1178 i Nr 110, poz. 1255, z 2000 r. Nr 43, poz. 483, Nr
48, poz. 552, Nr 70, poz. 819, Nr 114, poz. 1193 i Nr 116, poz. 1216, z 2001 r. Nr
37, poz. 424, Nr 88, poz. 961, Nr 100, poz. 1084 i Nr 110, poz. 1189, z 2002 r. Nr
25, poz. 253, Nr 41, poz. 365 i Nr 153, poz. 1271 oraz z 2003 r. Nr 50, poz. 424 i Nr
60, poz. 535).
Art. 257.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r., z wyj ą tkiem art. 189 oraz art.
249, które wchodz ą w życie z dniem ogłoszenia.
PODZIAŁ RYZYKA WEDŁUG DZIAŁÓW, GRUP I RODZAJÓW UBEZPIECZEŃ
DZIAŁ I
U b e z p i e c z e n i a n a ż y c i e
1. ubezpieczenia na życie.
2. ubezpieczenia posagowe, zaopatrzenia dzieci.
3. ubezpieczenia na życie, jeżeli s ą
zwi ą zane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym.
4. ubezpieczenia rentowe.
5. ubezpieczenia wypadkowe i chorobowe, jeśli s ą
uzupełnieniem ubezpieczeń
wymienionych w grupach 14.
DZIAŁ II
P o z o s t a ł e u b e z p i e c z e n i a o s o b o w e o r a z u b e z pi e c z e n i a
m a j ą t k o w e
1. ubezpieczenia wypadku, w tym wypadku przy pracy i choroby zawodowej:
1) świadczenia jednorazowe;
2) świadczenia powtarzaj ą ce się;
3) poł ą czone świadczenia, o których mowa w pkt 1 i 2;
4) przewóz osób.
2. ubezpieczenia choroby:
1) świadczenia jednorazowe;
2) świadczenia powtarzaj ą ce się;
3) świadczenia kombinowane.
3. ubezpieczenia casco pojazdów l ą dowych, z wyj ą tkiem pojazdów szynowych,
obejmuj ą ce szkody w:
1) pojazdach samochodowych;
2) pojazdach l ą dowych bez własnego napędu.
4. ubezpieczenia casco pojazdów szynowych, obejmuj ą ce szkody w pojazdach
szynowych.
5. ubezpieczenia casco statków powietrznych, obejmuj ą ce szkody w statkach powietrznych.
6. ubezpieczenia żeglugi morskiej i śródl ą dowej casco statków żeglugi morskiej i
statków żeglugi śródl ą dowej, obejmuj ą ce szkody w:
1) statkach żeglugi morskiej;
2) statkach żeglugi śródl ą dowej.
7. ubezpieczenia przedmiotów w transporcie, obejmuj ą ce szkody na transportowanych
przedmiotach, niezależnie od każdorazowo stosowanych środków transportu.
8. ubezpieczenia szkód spowodowanych żywiołami, obejmuj ą ce szkody rzeczowe
nieujęte w grupach 37, spowodowane przez:
1) ogień;
2) eksplozję;
3) burzę;
4) inne żywioły;
5) energię j ą drow ą ;
6) obsunięcia ziemi lub t ą pnięcia.
9. ubezpieczenia pozostałych szkód rzeczowych (jeżeli nie zostały ujęte w grupie
3, 4, 5, 6 lub 7), wywołanych przez grad lub mróz oraz inne przyczyny (jak np.
kradzież), jeżeli przyczyny te nie s ą
ujęte w grupie 8.
10. ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wszelkiego rodzaju, wynikaj ą cej z
posiadania i użytkowania pojazdów l ą dowych z napędem własnym, ł ą cznie z
ubezpieczeniem odpowiedzialności przewoźnika.
11. ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wszelkiego rodzaju, wynikaj ą cej z
posiadania i użytkowania statków powietrznych, ł ą cznie z ubezpieczeniem odpowiedzialności
przewoźnika.
12. ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za żeglugę morsk ą i śródl ą dow ą ,
wynikaj ą cej z posiadania i użytkowania statków żeglugi śródl ą dowej i statków
morskich, ł ą cznie z ubezpieczeniem odpowiedzialności przewoźnika.
13. ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (ubezpieczenie odpowiedzialności
cywilnej ogólnej) nieujętej w grupach 1012.
14. ubezpieczenia kredytu, w tym:
1) ogólnej niewypłacalności;
2) kredytu eksportowego, spłaty rat, kredytu hipotecznego, kredytu rolniczego.
15. Gwarancja ubezpieczeniowa:
1) bezpośrednia;
2) pośrednia.
16. ubezpieczenia różnych ryzyk finansowych, w tym:
1) ryzyka utraty zatrudnienia;
2) niewystarczaj ą cego dochodu;
3) złych warunków atmosferycznych;
4) utraty zysków;
5) stałych wydatków ogólnych;
6) nieprzewidzianych wydatków handlowych;
7) utraty wartości rynkowej;
8) utraty stałego źródła dochodu;
9) pośrednich strat handlowych poza wyżej wymienionymi;
10) innych strat finansowych.
17. ubezpieczenia ochrony prawnej.
18. ubezpieczenia świadczenia pomocy na korzyść osób, które popadły w trudności
w czasie podróży lub podczas nieobecności w miejscu zamieszkania.